|
Ngày 30 tháng 01 năm 2012
CƠ CHẾ - CHÍNH SÁCH
CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH
NHÂN SỰ
KINH TẾ
CHÍNH SÁCH ĐỊA PHƯƠNG
TIN TỨC - SỰ KIỆN
NHÂN VẬT
PHÁP LUẬT
BÌNH LUẬN - NHẬN ĐỊNH
NHÌN RA THẾ GIỚI
CƠ CHẾ - CHÍNH SÁCH
Hiện nay, khoảng 80% khiếu nại của người dân liên quan đến đất đai, trong đó đa số là về bồi thường thu hồi đất.
Trong khi đó, theo Thanh tra Bộ Tài nguyên và Môi trường (TN&MT), năm 2011 có 42 đoàn khiếu kiện đông người tới Bộ TN&MT, tăng 13 đoàn so với năm trước. Tất cả vụ việc khiếu kiện đông người đều phát sinh từ việc thu hồi đất và bồi thường, hỗ trợ để thực hiện các dự án.
Trước tình hình đó, ông Phan Văn Thọ, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế và Phát triển quỹ đất (Tổng cục Quản lý đất đai, Bộ TN&MT), cho biết tài chính đất đai là một trong những vấn đề quan trọng nhất trong sửa Luật Đất đai lần này (dự kiến Luật Đất đai sửa đổi sẽ được trình Quốc hội cho ý kiến vào cuối năm nay).
“Bảng giá đất tại các địa phương ban hành hằng năm, theo quy định phải sát với giá thị trường. Theo tôi, từ “sát” dùng trong luật là không chuẩn, không đúng. Nói “sát với giá thị trường” là rất khó định lượng. Mà khi không định lượng được thì gây tranh cãi, tranh chấp khó giải quyết” - ông Thọ phân tích và cho rằng đây là điều mà sửa Luật Đất đai cần tính đến.
Ông Thọ cho rằng để Nhà nước thu hồi đất, giải phóng mặt bằng là giải pháp hay nhất để tránh tranh chấp, khiếu kiện khi nhà đầu tư tự đứng ra thỏa thuận với người dân. Cụ thể, Nhà nước thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ theo quy định, giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất sạch hoặc phát triển đất theo quy hoạch. Nhà đầu tư nào có nhu cầu thì đến mua thông qua bán đấu giá. Tiền thu được đầu tư lại cho hạ tầng và người dân được hưởng lợi.
“Hiện nay đã có một số địa phương áp dụng phương pháp cùng hưởng lợi khi bàn giao đất bị thu hồi, giải phóng mặt bằng và do đó tránh được nhiều vụ khiếu kiện. Cụ thể, khi thu hồi đất để phát triển, cải tạo, chỉnh trang đô thị hoặc mở đường giao thông đô thị sẽ làm giá trị đất tăng lên. Từ đó, người dân cũng được hưởng lợi một phần theo phương thức họ được nhận lại một tỉ lệ diện tích theo mục đích mới sau khi đã xây dựng hạ tầng tại nơi bị thu hồi đất hoặc nơi khác. Khi đó, tuy người dân bị mất đất đang sử dụng nhưng lại được lợi về đất theo mục đích mới đã có hạ tầng, đất này có tính thanh khoản cao, có thể bán bất cứ lúc nào.
Còn nếu bồi thường bằng tiền thì giá đất thay đổi, mỗi năm một giá. Người nhận bồi thường trước với giá thấp hơn dễ kiện người nhận sau được bồi thường với giá cao hơn” - ông Thọ nói. (Pháp luật TP.HCM 28/1) đầu trang(
Theo Bộ Tư pháp, trong khi số lượng cán bộ dự tuyển vào Bộ Tư pháp có xu hướng giảm thì số lượng cán bộ của bộ xin thôi việc, xin chuyển công tác có xu hướng tăng, do đó, từ năm 2012 đến năm 2015, Bộ Tư pháp sẽ thực hiện Đề án đổi mới cơ chế tuyển chọn, thu hút và đổi mới chế độ, chính sách đối với cán bộ Bộ Tư pháp.
Cụ thể, cơ quan này sẽ áp dụng hình thức thi tuyển đặc thù cho Bộ Tư pháp gắn với cam kết công tác lâu dài (ít nhất là 5 năm) và mức lương thưởng, phụ cấp ưu đãi hợp lý. Đối với sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, tiến sĩ sẽ tuyển dụng không qua thi tuyển; đối với sinh viên tốt nghiệp loại khá, thạc sĩ áp dụng chế độ xét tuyển.
Ngoài các ưu đãi kể trên, Bộ Tư pháp đang phối hợp với UBND TP Hà Nội tạo điều kiện cho công chức tư pháp được mua nhà thu nhập thấp hoặc thuê nhà giá rẻ trên địa bàn Thủ đô. Định kỳ hằng năm, Bộ Tư pháp sẽ tổ chức thăm dò, khảo sát ý kiến của CBCC để thu thập thông tin, phản ánh về sự hài lòng của nhân viên đối với hoạt động của bộ để kịp thời đổi mới tổ chức và hoạt động. (Hà Nội Mới 28/1) đầu trang(
Chính phủ vừa ra Nghị định số 117/2011/NÐ-CP quy định về tổ chức quản lý phạm nhân và chế độ ăn, mặc, ở, sinh hoạt, chăm sóc y tế đối với phạm nhân.
Nghị định gồm bốn chương, 17 điều, áp dụng đối với phạm nhân tại các trại giam, phân trại quản lý phạm nhân trong trại tạm giam, phạm nhân phục vụ tại nhà tạm giữ thuộc Bộ Công an, Bộ Quốc phòng quản lý; các cơ quan, tổ chức có liên quan đến việc tổ chức quản lý phạm nhân và bảo đảm chế độ đối với phạm nhân. Sau những quy định chung, nghị định nêu rõ việc tổ chức quản lý phạm nhân; chế độ ăn, mặc, ở, sinh hoạt, chăm sóc y tế đối với phạm nhân; điều khoản thi hành.
Nghị định có hiệu lực từ 15-2-2012 và thay thế Nghị định số 113/2008/NÐ-CP ngày 28-10-2008 của Chính phủ. (Nhân Dân 28/1) đầu trang(
“Những biển số đẹp sẽ được lực lượng CSGT các địa phương giữ lại để bán cho những người dân có nhu cầu”, Phó trưởng phòng Hướng dẫn đăng ký, quản lý phương tiện cơ giới đường bộ cho biết.
Theo thượng tá Nguyễn Kim Hải, Phó trưởng phòng Hướng dẫn đăng ký, quản lý phương tiện cơ giới đường bộ - Cục CSGT đường bộ, đường sắt (C67 - Bộ Công an), sắp tới Bộ Công an sẽ phối hợp với Bộ Tài chính xây dựng quy định về bán biển số xe đẹp.
“Những biển số đẹp sẽ được lực lượng CSGT các địa phương giữ lại để bán cho những người dân có nhu cầu”, ông Hải nói.
“Chỉ cần dạo một vòng quanh nhiều tuyến phố ở Hà Nội hoặc TP.HCM có thể dễ dàng nhận thấy rất nhiều ô tô, xe máy “đeo” biển số đẹp. Những chiếc xe này đa phần đều đắt tiền và chủ sở hữu chúng cũng thuộc dạng “chịu chơi” nên chắc chắn không tiếc tiền để có một biển số theo mong muốn”, ông Hải nói.
Trong khi đó việc cấp biển số theo cách bấm số ngẫu nhiên trên máy vi tính trước đây hay cấp theo số thứ tự trên hồ sơ như hiện nay vẫn bộc lộ những hạn chế, bất cập. Trong khi ngân sách nhà nước không thu thêm được một khoản tiền nào thì biển số đẹp, độc vẫn liên tục được “đeo” lên những chiếc xe máy, ô tô đắt tiền.
Theo ông Trần Thế Quân, Vụ phó Vụ Pháp chế (Bộ Công an), cho rằng quản lý nhà nước trên bất kỳ lĩnh vực nào nói chung và lĩnh vực cấp biển số xe máy nói riêng cũng phải dựa trên nguyên tắc công khai, minh bạch để tránh xảy ra những tiêu cực. Việc này không chỉ giúp ngân sách các địa phương có thêm một khoản tiền không nhỏ mà còn ngăn chặn tình trạng chạy chọt để có biển số đẹp, theo ý muốn cá nhân.
Thượng tá Nguyễn Kim Hải cho biết quan điểm của Bộ Công an là không coi biển số xe là tài sản cá nhân và không được phép mua đi, bán lại hay tháo dời khỏi chiếc xe đã đăng ký. Biển số thế nào được coi là đẹp hiện nay vẫn chưa có quy định cụ thể mà chủ yếu dựa trên quan niệm tâm linh của người dân, giới kinh doanh.
“Khi xây dựng quy định chúng tôi sẽ đưa ra những tiêu chí xác định thế nào là biển đẹp và liệt kê danh sách những biển số đẹp. Sau đó chúng tôi sẽ đề xuất với Bộ Tài chính mức tiền cụ thể cho các loại biển số này. Sẽ có những loại biển lên tới vài chục triệu đồng nhưng cũng có biển chỉ vài triệu đồng”, ông Hải nói.
“Việc bán biển số sẽ dễ dàng và dễ quản lý hơn hẳn việc đấu giá biển số. Khi có quy định chúng tôi sẽ lập tức yêu cầu CSGT các địa phương giữ lại biển số đẹp. Việc này thực hiện càng sớm càng tránh thất thoát một số lượng biển đẹp không nhỏ”, ông Hải bày tỏ.
Số tiền thu được từ việc bán biển số xe đẹp sẽ được nộp công quỹ. Khi chiếc xe bị hư hỏng không thể tiếp tục lưu hành hoặc hết niên hạn sử dụng, biển số đẹp sẽ được CSGT thu lại để tiếp tục bán cho những người có nhu cầu.
“Việc quy định khung giá cho các loại biển số đẹp cũng sẽ có cơ chế điều chỉnh hết sức linh hoạt, mỗi giai đoạn giá tiền các loại biển sẽ phải khác nhau. Biển số đẹp do Hà Nội, TP.HCM cấp chắc chắn mức giá phải cao hơn nhiều so với các tỉnh, thành phố khác”, ông Hải cho biết.
Năm 2008, Công an tỉnh Nghệ An tổ chức việc thực hiện định giá, đấu giá biển số đẹp để gây Quỹ vì người nghèo và Quỹ bảo trợ bà mẹ, trẻ em của tỉnh này. Qua hai phiên đấu giá, số tiền mà cơ quan này thu được lên tới vài tỉ đồng.
Việc làm của Công an tỉnh Nghệ An sau đó đã bị “tuýt còi” bởi những ý kiến khác nhau. Đến năm 2009 Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp và Bộ Công an phối hợp xây dựng một thông tư liên tịch hướng dẫn về việc đấu giá biển số đẹp. Cơ quan chủ trì soạn thảo là Bộ Tài chính đã đưa ra dự thảo thông tư quy định khá chi tiết.
Tuy nhiên suốt năm 2010 và sang cả năm 2011 dự thảo được rất nhiều người quan tâm này đã không thể đưa ra lấy ý kiến dư luận rộng rãi, bởi 3 cơ quan tham gia xây dựng có những quan điểm rất khác nhau về điểm mấu chốt: biển số có được coi là tài sản cá nhân và người sở hữu nó có được giữ lại, cho, bán hay không.
Hơn nữa, Nghị định 17/2010 về đấu giá tài sản do Bộ Tư pháp xây dựng thay thế Nghị định 05/2005 đã không đưa nội dung biển số xe là tài sản được phép đấu giá... “Trước những khó khăn, vướng mắc khó giải quyết đó, Bộ Tài chính đã xin ý kiến các cơ quan liên quan trước khi có văn bản chính thức gửi Thủ tướng Chính phủ xin dừng việc xây dựng thông tư về đấu giá biển số xe đẹp”, thượng tá Nguyễn Kim Hải cho biết. (Thanh Niên 28/1) đầu trang(
CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH
Theo thống kê của Cục Kiểm soát thủ tục hành chính (TTHC), tính đến cuối năm 2011, các bộ, ngành đã đơn giản hóa được hơn 3.000 TTHC, nhiều đơn vị đã hoàn thành trên 80% việc thực thi đơn giản hóa TTHC như Bộ KH-CN đạt 96%, Bộ GT-VT đạt 85%, Bộ TT-TT đạt 80%...
Bên cạnh đó, các đơn vị cũng thực hiện đánh giá tác động trên 660 TTHC quy định tại 130 dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luât.
Qua đó, nhiều quy định đã được triển khai vào cuộc sống, tháo gỡ những khó khăn vướng mắc cho người dân và doanh nghiêp khi thực hiện các công việc có liên quan đến TTHC.
Trong năm 2012, mục tiêu chung của công tác kiểm soát TTHC là đưa hoạt động này đi vào chiều sâu, hiệu quả tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, góp phần cải thiện môi trường kinh doanh.
Nhiệm vụ ưu tiên đầu tiên là các bộ, ngành cần sớm hoàn thành việc thực thi các phương án đơn giản hóa TTHC quy định tại các Nghị quyết của Chính phủ về đơn giản hóa TTHC, thực hiện cơ chế, chính sách... nhằm đưa những kết quả của cải cách TTHC vào đời sống. (Sài Gòn Giải Phóng 26/1) đầu trang(
Từ ngày 1-1-2012, trong lĩnh vực lao động, 2 thủ tục "Người sử dụng lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) và bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) bắt buộc báo tăng lao động chưa có sổ BHXH" và "Người sử dụng lao động đang tham gia BHXH, BHYT bắt buộc và BHTN báo tăng lao động đã có sổ BHXH" sẽ được ghép thành một thủ tục: "Báo tăng lao động tham gia BHXH, BHYT, BHTN".
Các thủ tục này giống nhau về trình tự thực hiện, thành phần, số lượng hồ sơ, mẫu đơn, mẫu tờ khai nên gộp lại để bảo đảm rõ ràng và tạo thuận tiện cho người lao động, người sử dụng lao động trong việc tiếp cận và thực hiện thủ tục.
Thủ tục mới này cho phép bỏ bản sao hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc quyết định tuyển dụng; đồng thời quy định cụ thể thời hạn giải quyết là 25 ngày (trước đây không quy định rõ thời hạn trả kết quả). Đây là kết quả của việc đơn giản hóa thủ tục được thực hiện theo Đề án 30. Theo tính toán của Cục Kiểm soát thủ tục hành chính (Văn phòng Chính phủ), chi phí tiết kiệm từ việc đơn giản hóa thủ tục này là 118 tỷ đồng/năm. (Hà Nội Mới 28/1) đầu trang(
NHÂN SỰ
Theo tin từ Ban Quản lý Dự án 600 phó chủ tịch UBND xã: Đến nay 65 đội viên đầu tiên đã hoàn thành chương trình bồi dưỡng và bảo vệ thành công đề án phát triển kinh tế - xã hội.
Theo kế hoạch, sau Tết Nguyên Đán Nhâm Thìn 2012, HĐND các xã nằm trong phạm vi dự án sẽ họp để bầu các đội viên giữ chức phó chủ tịch UBND xã, bảo đảm từ 1-3-2012 các đội viên chính thức làm việc với chức danh phó chủ tịch UBND xã.
Việc phân công đội viên về công tác tại xã được thực hiện theo nguyên tắc: Các đội viên đã đi thực tế ở xã nào thì tham gia bầu giữ chức danh tại các xã đó. Cán bộ, công chức Sở Nội vụ có trách nhiệm theo dõi, đôn đốc các huyện trong quá trình bầu phó chủ tịch UBND xã. (Quân Đội Nhân Dân 27/1) đầu trang(
KINH TẾ
Chỉ sau mấy tháng kể từ ngày Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thay mặt Chính phủ mới nhậm chức với cam kết “làm công bộc của dân”, Chính phủ nhiệm kỳ mới đã thể hiện sinh khí mới với nhiều tân bộ trưởng có hành động quyết liệt, để lại nhiều dấu ấn.
Nhiệm kỳ mới còn dài, có nhiều cam go, thử thách, nhưng với khởi đầu mới mẻ như thế, người dân tin tưởng Chính phủ nhiệm kỳ mới sẽ chèo lái con thuyền kinh tế - xã hội đất nước vươn ra biển lớn.
Cuối tháng 7, đầu tháng 8-2011, sau khi nhậm chức, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã cùng các thành viên Chính phủ bắt tay ngay vào các vấn đề cấp bách thực tiễn đặt ra. Đó là mô hình tăng trưởng, cấu trúc nền kinh tế, lạm phát tăng cao, các vấn nạn xã hội đã tồn tại dai dẳng và trở thành bức xúc hàng ngày của người dân...
Thủ tướng cùng các vị tư lệnh ngành tiếp tục thực hiện Nghị quyết 11 về ổn định kinh tế vĩ mô và đảm bảo an sinh xã hội, hoàn thiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2011-2015, sát sao hơn với nhiệm vụ tái cơ cấu nền kinh tế. Chính sách điều hành đầy quyết tâm, sự xông xáo, dám làm, dám thể hiện trách nhiệm của nhiều thành viên Chính phủ đã tạo ra một bầu sinh khí mới mẻ của Chính phủ nhiệm kỳ mới. Chính điều này đã tạo nên dấu ấn, được xã hội, nhân dân khích lệ.Ngay sau khi phát biểu nhậm chức, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã truyền đi thông điệp, đó là lựa chọn 3 đột phá để thực hiện. Đề án tái cấu trúc nền kinh tế được yêu cầu xây dựng từ hơn 2 năm trước, nay đã hình thành rõ nét thể hiện qua khẳng định của Thủ tướng coi đây là nhiệm vụ trọng tâm 5 năm tới. Chính phủ đã trình Quốc hội 3 mũi nhọn, tái cơ cấu đầu tư công, tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước và cải tổ hệ thống ngân hàng.
Song song đó là nhiệm vụ cụ thể của từng ngành được chỉ rõ: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì đề án tái cơ cấu hệ thống ngân hàng; Bộ Kế hoạch - Đầu tư chủ trì đề án tái cơ cấu đầu tư công; Bộ Tài chính chủ trì đề án tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước. Hàng loạt các hội thảo quy tụ đầy đủ các chuyên gia kinh tế hàng đầu cũng được Bộ Tài chính tổ chức để hoàn thiện đề án tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước. Bộ Kế hoạch - Đầu tư tổ chức hội nghị công bố kiên quyết cắt giảm đầu tư công… Tất cả những chuyển động mạnh mẽ, cụ thể, rõ việc, rõ người đã được Chính phủ triển khai dồn dập trong những tháng cuối của năm 2011, cho thấy sự vào cuộc quyết liệt của bộ máy mới.
Trên thực tế, những chuyển biến tích cực của nền kinh tế đang được ghi nhận: lạm phát chậm lại; nhập siêu, bội chi ngân sách giảm; xuất khẩu tăng và đà tăng trưởng phục hồi tốt hơn. Tuy nhiên, báo cáo tình hình kinh tế - xã hội năm 2011 tại kỳ họp Quốc hội vào tháng 10, tròn 3 tháng sau ngày nhận nhiệm vụ, Chính phủ vẫn thẳng thắn nhận trách nhiệm về mình khi một số chỉ tiêu kinh tế - xã hội chưa đạt yêu cầu. Tân Bộ trưởng - Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam luôn luôn khẳng định: Chính phủ không né tránh, không tô hồng thực tế, ngược lại Chính phủ luôn nghiêm túc nhìn nhận các yếu kém, trì trệ trong công tác điều hành.
Chính sự quyết đoán, dám thể hiện cá tính một cách có trách nhiệm của những tư lệnh ngành đã thực sự tạo nên dấu ấn ngay những tháng đầu tiên trong nhiệm kỳ mới. Ngày đầu tiên nhậm chức Bộ trưởng Bộ GTVT, Bộ trưởng Đinh La Thăng đã gây ấn tượng mạnh khi tuyên bố “là tư lệnh ngành, tôi muốn được toàn quyền như tướng khi ra trận”.
Và ngay sau đó, ông đã đi ngay vào 2 lĩnh vực khó khăn nhất là chậm trễ tiến độ xây dựng và ùn tắc giao thông. Ông thường xuyên thị sát công trình, “trảm” tướng, thay nhà thầu khi để chậm tiến độ; họp ngay với Hà Nội bàn biện pháp chống ùn tắc giao thông... Ông cũng dành thời gian đi xe buýt; kêu gọi cán bộ nhân viên trong ngành, kêu gọi người dân đi xe buýt để tránh kẹt đường.
Bên cạnh các vấn đề vĩ mô đó, Bộ trưởng cũng không quên gửi thư khen một nhân viên gác đường tàu dù bụng mang dạ chửa vẫn dũng cảm bảo vệ một em bé; không quên chỉ đạo ngay lập tức cho thôi việc lái xe và nhân viên xe buýt có hành vi làm nhục hành khách...
Tất cả những việc đó, dù có cả điều không được tán đồng hoàn toàn nhưng cách ông làm khiến xã hội “nóng” theo. Những thông điệp “làm lãnh đạo thì không được quan liêu”, “nếu phát hiện ai tiêu cực tôi đuổi ngay”, “làm lãnh đạo thì phải biết hy sinh, ai muốn tự do đừng làm lãnh đạo nữa”... đã tạo nên phong cách Đinh La Thăng.
Cùng với Bộ trưởng Đinh La Thăng, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ đã khiến người dân phấn khởi khi chọn quản lý giá các mặt hàng thiết yếu là công việc đầu tiên cần xử lý. Ông cam kết sẽ minh bạch bằng được chuyện lỗ lãi của các doanh nghiệp đầu mối kinh doanh xăng dầu, điện lực... Và với thế mạnh làm kiểm toán nhiều năm, “nắm rõ lỗ lãi của các doanh nghiệp trong lòng bàn tay”, ông đã được dư luận đặt niềm tin khi lần đầu tranh luận với Bộ Công thương về cách điều hành giá xăng dầu.
Dù chưa đủ thời gian để kiểm nghiệm cũng như chưa thể khẳng định rằng Chính phủ mới sẽ giải quyết hết những yếu kém bấy lâu nay, nhưng dấu ấn mới nằm ở thái độ quyết liệt, nói đi đôi với làm của một số thành viên Chính phủ mới thể hiện tình thần dám làm và chịu trách nhiệm trước quyết định của mình, là tín hiệu vui người dân mong đợi trong năm mới. (Sài Gòn Giải Phóng 22/1) đầu trang(
Theo đánh giá chung của Bộ Công Thương, không khí mua bán trên thị trường Tết Nguyên đán 2012 kém sôi động hơn, so với cùng thời điểm các năm trước đây do tình hình kinh tế khó khăn trong năm 2011 ảnh hưởng tới thu nhập, chi tiêu và sức mua của người dân.
Bộ Công Thương vừa có báo cáo số 06/BC-BCT gửi Văn phòng Chính phủ về tình hình của 3 ngày Tết Nguyên đán Nhâm Thìn 2012.
Theo đánh giá chung của Bộ Công Thương, không khí mua bán trên thị trường Tết năm nay kém sôi động hơn so với cùng thời điểm các năm trước đây, một phần là do tình hình kinh tế khó khăn trong năm 2011 ảnh hưởng tới thu nhập, chi tiêu và sức mua của người dân, một phần do xu hướng mua sắm Tết muộn hơn và tập trung vào những ngày sát Tết.
Tuy nhiên, tổng mức bán lẻ hàng hoá và dịch vụ xã hội tháng 1/2012 vẫn đạt 191.061 tỷ đồng, tăng 3,2% so với tháng 12/2011, tăng 22% so với tháng 1/2011. Thống kê này cho thấy sức mua tăng cao hơn vào dịp Tết và tập trung vào nhóm thương nghiệp (tăng 3,54%) và các nhóm dịch vụ, du lịch (lần lượt tăng 2,79% và 2,64%).
Hàng hóa phục vụ nhu cầu Tết trên thị trường phong phú về chủng loại, đa dạng về mẫu mã. Nguồn cung hàng hóa dồi dào, nhiều doanh nghiệp tăng cường khuyến mại, giảm giá, giải phóng hàng tồn kho để thu hồi vốn… trong khi sức mua trên thị trường không cao như mọi năm. Với mặt bằng giá trước đó đã ở mức cao nên nhiều loại hàng hóa Tết năm nay, giá không tăng hoặc chỉ tăng nhẹ so với thời điểm trước Tết. Tuy nhiên so với Tết năm trước giá nhiều loại hàng hóa vẫn cao hơn từ 10-20%.
Riêng đối với một số mặt hàng như thực phẩm tươi sống, rau quả, hoa tươi, do đặc thù mặt hàng và nhu cầu tiêu thụ cao nên giá trong những ngày sát Tết tăng khoảng 20-50% so với ngày thường.
Nhìn chung, tình hình cung cầu, giá cả trên thị trường cả nước thời gian trước Tết, cận Tết và trong 3 ngày Tết tương đối ổn định, nguồn cung hàng hóa đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng.
Về giá cả của lương thực, thì những tháng cuối năm 2011 với nguồn cung khá dồi dào, giá lúa gạo trên thị trường ổn định, ở mức thấp, một số địa phương ĐBSCL giá lúa giảm.
Dự báo những ngày sau Tết Nguyên đán Nhâm Thìn 2012, do lượng dự trữ lúa gạo vẫn dồi dào, xuất khẩu không cao, nhu cầu tiêu dùng trong nước giảm sau Tết nên giá lúa gạo sẽ ổn định hoặc giảm nhẹ.
Riêng đối với thực phẩm, thời tiết thuận lợi, dịch bệnh được kiểm soát, người nông dân tích cực tái đàn do được giá bán.. là những nhân tố quan trọng giúp cho nguồn cung thực phẩm nói chung và thịt lợn nói riêng dồi dào, đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng của người dân trong dịp Tết Nguyên đán. Do vậy, giá các loại thực phẩm ổn định vào tháng 11 và tháng 12 năm 2011. Sang tháng 1 năm 2012, theo quy luật hàng năm, do biến động tâm lý dịp Tết và thời tiết rét đậm nên giá hầu hết các mặt hàng thực phẩm có diễn biến tăng nhẹ so với tháng trước Tết (từ 10-15% tùy loại) và tăng mạnh so với Tết năm 2011 (từ 15 - 45%).
Đối với thực phẩm tươi sống, khác với diễn biến mọi năm, nhu cầu và giá mặt hàng thực phẩm tươi sống không tăng trong tuần trước 23 Tết, thậm chí giá mặt hàng thịt lợn còn giảm từ 2.000 – 5.000đ/kg tùy chủng loại tại một số tỉnh phía Nam.
Nhu cầu đối với các loại thịt tươi sống, thực phẩm chế biến chỉ thực sự tăng cao trong 2-3 ngày cận Tết, nhưng do công tác chuẩn bị tốt và nguồn hàng hóa dồi dào nên giá ngoài thị trường tự do, chỉ tăng khoảng 10-15% so với những ngày trước Tết.
Riêng về giá thịt lợn, mặc dù bị ảnh hưởng bởi dịch tai xanh, lở mồm long móng nhưng đã kịp thời tái đàn từ quý III/2011 nên nguồn cung thịt lợn dồi dào, giá thịt lợn sau khi giảm từ 2.000 – 5.000đ/kg vào tuần trước 23 Tết, đã tăng nhẹ vào những ngày cận Tết với mức tăng khoảng 10-15%, nhưng mức giá chỉ cao hơn so với mức giá năm trước từ 7.000-25.000 đồng tương đương 10-20%.
Đối với giá thịt bò, gia cầm, thủy hải sản, đây là các mặt hàng có sức tiêu thụ mạnh trong những ngày Tết. Mặc dù đã được các đầu mối chuẩn bị nguồn cung khá lớn và dồi dào nhưng do ảnh hưởng bởi thời tiết và sức mua tăng cao vào dịp Tết nên giá tăng khoảng 10-20% so với trước Tết và tăng 10 – 30% so với Tết năm trước.
Giá rau, củ, trái cây, mặc dù nguồn cung được chuẩn bị đầy đủ nhưng do thời tiết rét đậm kéo dài tại Miền Bắc 2 tuần trước Tết và tâm lý mua hàng tích trữ dịp Tết nên giá các loại rau, củ, trái cây tăng từ 10 – 20% so với ngày trước Tết tại miền Bắc. Trong khi đó, thời tiết thuận lợi, nguồn cung dồi dào nên giá các loại rau củ trái cây tại các tỉnh Miền Nam lại có xu hướng ổn định so với ngày trước Tết. (Vnmedia 29/1) đầu trang(
CHÍNH SÁCH ĐỊA PHƯƠNG
Theo Sở Tư pháp, một trong những "điểm nhấn" quan trọng trong nhiệm vụ trọng tâm năm 2012 của ngành tư pháp Thủ đô là tiếp tục kiểm tra các văn bản quy phạm pháp luật đã ban hành.
Nguyên nhân là do sau hợp nhất, Hà Nội tiếp nhận 3 nguồn văn bản khác nhau: Văn bản của Hà Nội, của tỉnh Hà Tây cũ, tỉnh Vĩnh Phúc. Tuy đã qua thời kỳ hợp nhất, đến nay đang tiếp tục xây dựng văn bản mới nhưng vẫn còn tồn tại các văn bản cũ có hiệu lực.
Thực trạng này đòi hỏi ngành tư pháp phải rà soát lại tất cả các loại văn bản, nhất là lĩnh vực đền bù giải phóng mặt bằng, sử dụng ngân sách nhà nước, đầu tư công, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, bảo vệ môi trường, an toàn vệ sinh thực phẩm. Văn bản nào cần điều chỉnh hoặc hủy bỏ sẽ thực hiện ngay để tránh sai sót và tạo nên sự thống nhất, đồng bộ trong hệ thống văn bản của thành phố. (Hà Nội Mới 28/1) đầu trang(
Tất cả du khách trong nước và quốc tế sẽ được miễn phí tham quan trên Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh) trong dịp Tết Nguyên đán Nhâm Thìn 2012, thời gian từ 23/1 đến hết 5/2/2012.
Đây là Quyết định số 173/QĐ-UBND của UBND tỉnh Quảng Ninh ban hành ngày 20/1. Quyết đinh này thể hiện sự tri ân, cảm ơn của tỉnh Quảng Ninh đối với nhân dân cả nước và bạn bè quốc tế trong thời gian qua đã yên mến, ủng hộ và bầu chọn cho Vịnh Hạ Long trở thành một trong bảy kỳ quan thiên nhiên thế giới.
Dịp Tết là thời điểm lượng khách tham quan Vịnh Ha Long rất đông, trung bình mỗi ngày có từ 5.000 đến 7.000 lượt khách. Có ngày cao điểm có hơn 10.000 lượt khách tham quan Vịnh.
Trong dịp Tết năm nay, Quảng Ninh có 3 lễ hội lớn là Lễ hội Cửa Ông, Lễ hội Xuân Yên Tử và Hội Thơ nên khả năng lượng khách du lịch sẽ tăng đột biến. Ban quản lý cũng đã lên kế hoạch phục vụ khách chu đáo, đảm bảo an ninh trật tự tại các khu bến tàu, điểm tham quan trên Vịnh, có phương án giữ gìn môi trường và bảo vệ tốt cho du khách. (Chính phủ 20/1) đầu trang(
UBND TP Hà Nội vừa quyết định thành lập Trung tâm Phát triển quỹ đất thị xã Sơn Tây và các huyện: Phú Xuyên, Thường Tín, Thanh Oai trực thuộc thị xã và các huyện nói trên.
Các trung tâm này là đơn vị sự nghiệp có thu; có trụ sở, có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng và được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và các tổ chức tín dụng để hoạt động theo quy định của pháp luật.
Trung tâm có chức năng giúp UBND thị xã và các huyện tổ chức thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; tạo quỹ đất để đấu giá quyền sử dụng đất, phục vụ phát triển KT-XH và ổn định thị trường bất động sản; nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất; phát triển các khu tái định cư; đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng trên đất; đấu giá quyền sử dụng đất; đấu thầu dự án có sử dụng đất; quản lý quỹ đất đã thu hồi, đã nhận chuyển nhượng... và thực hiện dịch vụ trong lĩnh vực bồi thường, giải phóng mặt bằng trên địa bàn. (Hà Nội Mới 27/1) đầu trang(
TIN TỨC - SỰ KIỆN
Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội đã kiến nghị Bộ Xây dựng cho phép Hà Nội thực hiện cơ chế đặc thù lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch thành phần để các dự án đầu tư trọng điểm có thể triển khai sớm theo kế hoạch thành phố đã đề ra.
Đồng thời, Sở đề xuất giao Hà Nội chủ trì điều hành rà soát, di dời các trụ sở bộ, ngành trung ương ra khỏi nội thành.
Theo kế hoạch, năm 2012, Sở Quy hoạch-Kiến trúc tập trung hoàn thành các đồ án quy hoạch chung, quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết đô thị, nông thôn mới, quy hoạch chi tiết xây dựng hạ tầng, các khu vực trọng điểm phát triển đô thị, lập quy hoạch chuyên ngành, quy chế quản lý kiến trúc đô thị và quản lý công trình cao tầng khu vực trung tâm... (Hà Nội Mới 28/1) đầu trang(
UBND tỉnh Bình Dương vừa thông qua kế hoạch xây dựng nhà ở xã hội trong giai đoạn 2011-2015. Theo đó, thông qua việc huy động các nguồn lực tài chính, tỉnh sẽ đầu tư xây dựng gần 2 triệu m2 sàn nhà ở để đáp ứng cho hơn 175.000 người
Tổng vốn đầu tư cho các dự án nhà ở xã hội này lên đến gần 11.000 tỉ đồng. Trong đó, 1,2 triệu m2 sàn nhà ở cho công nhân lao động tại các khu công nghiệp có tổng vốn đầu tư hơn 8.100 tỉ đồng, kế đến là nhà ở cho người có thu nhập thấp, sinh viên, cán bộ công nhân viên chức…
Ngoài ra, tỉnh Bình Dương bắt buộc các dự án khu dân cư thương mại phải dành quỹ đất ít nhất 10 - 20% để bố trí xây dựng nhà ở xã hội; diện tích căn hộ theo thiết kế sẽ từ 30-50 m2, phù hợp với nhu cầu và khả năng của người mua. (Người Lao Động 29/1) đầu trang(
NHÂN VẬT
30 năm trước, nhắc đến Moong Thái Xuyên, người ta nghĩ đến kẻ cầm đầu 15 đệ tử vượt biên sang Lào buôn ma túy rồi cướp bóc, trấn lột, nhưng tên cướp khét tiếng một thời nay đã trở thành Bí thư Đảng ủy có tiếng ở vùng Tây Bắc xứ Nghệ.
Gặp Moong Thái Xuyên (SN 1959) bây giờ không thể ngờ rằng có lúc anh (Bí thư Đảng ủy xã Nậm Nhóong, Quế Phong, Nghệ An) từng đi buôn “cơm đen” và một tướng cướp “có số có má” ở vùng Tây Bắc xứ Nghệ.
“Mình được như ngày hôm nay là nhờ công an Tường cả đấy (Đại tá Lữ Văn Tường, nguyên Đội trưởng Đội Cảnh sát hình sự Công an huyện Quế Phong, nay là Phó Giám đốc Công an tỉnh Nghệ An). Nếu không có công an Tường kiên trì động viên, thuyết phục thì có khi bây giờ mình cũng đã bỏ mạng trong những chuyến vượt biên tìm hàng hay đang ngồi bóc lịch trong tù vì tội cướp bóc, trấn lột rồi”, Bí thư Xuyên mở đầu câu chuyện của mình như thế.
Bao đời nay, người Khơ Mú ở bản Huồi Cam (Nậm Nhóong, Quế Phong, Nghệ An) chỉ quen với làm nương, làm rẫy nên cái đói, cái nghèo cứ bám riết năm này qua tháng khác. Cái ăn còn không đủ cho cái bụng thôi réo ùng ục thì nói gì đến việc cho con cái đi học cái chữ.
Nhưng bố mẹ Moong Thái Xuyên thì nghĩ khác. Nghèo khổ, thiếu đói quanh năm nhưng ông vẫn cố gắng để 5 đứa con mình được học bởi vì chỉ có “cái chữ Bác Hồ” mới có thể giúp người Khơ Mú khỏi cái đói, cái thiếu thốn triền miên.
Nhưng sự đời chẳng được như người ta kỳ vọng, khi Moong Thái Xuyên 13 tuổi thì mẹ mất. Một mình gồng gánh nhưng bố Xuyên vẫn động viên con tới trường. Sau 5 năm sau, đói khổ, lao lực, ông cũng bỏ anh em Xuyên mà đi. Cũng trong năm đó (năm 1977) người anh cả Moong Văn Thu hy sinh ở mặt trận biên giới Tây Nam. Gác giấc mơ học hành, Moong Thái Xuyên về thay cha mẹ chăm sóc 3 em thơ dại.
Các em cứng cáp thêm một tý thì cũng là lúc Xuyên viết đơn tình nguyện vào bộ đội. Nhưng do nhà neo người, lại có anh là liệt sỹ nên được phân công vào một đơn vị quân sự địa phương. Năm 1980, đơn vị giải thể, Xuyên trở về bản. Không có công ăn việc làm, hạt gạo, hạt muối cũng trở nên đắt đỏ. Xuyên quyết chí đi làm giàu.
Vượt biên sang Lào tìm việc nhưng chưa kịp tìm một công việc lương thiện thì Xuyên đã gia nhập một đường dây đưa thuốc phiện từ Lào về Việt Nam. Từ một chân rết, dần dần Xuyên thiết lập một đường dây buôn ma túy xuyên quốc gia của riêng mình. Sống chết cùng ma túy và những vụ tranh giành lãnh địa nhưng được cái Xuyên không hề nghiện. Dần dần, các băng nhóm buôn thuốc phiện lớn mạnh thì cũng lúc Xuyên và đám đệ tử mất thị trường tiêu thụ và chuyển hướng đi cướp bóc, trấn lột. Ngày đó, Xuyên là nỗi kinh hoàng của người dân các bản làng khu vực biên giới Quế Phong, Kỳ Sơn.
Vào một ngày đầu năm 1980, Xuyên vượt biên qua Lào, trong lúc đang tính kế qua Thái Lan thì bị bắt tại Viêng Chăn. Chỉ trong 2 năm 1980-1981, Xuyên vào tù ra tội 3 lần. Và rồi những ngày tháng nằm trong phòng giam, chính bộ đội biên phòng, công an Tường và người vợ trẻ đã kéo Xuyên ra khỏi bóng tối mịt mù để làm lại cuộc đời từ hai bàn tay trắng.
Chị Lữ Thị Chuyên - vợ Xuyên, cho biết: “Lấy Xuyên rồi mới thấy con người này không dễ thay đổi. Bản làng sợ anh ấy, còn mẹ con tôi thì khốn khổ cùng đường bởi có chồng, có cha mà cũng như không. Ngày Xuyên quyết vượt biên sang nước ngoài thì tôi rơi xuống vực sâu. Một người chồng buôn ma túy, một tên tướng cướp không làm tôi đau bằng việc có một người chồng rời bỏ quê hương bản quán để sống lưu vong. Nhưng nhờ bộ đội biên phòng, nhờ công an Tường kiên trì thuyết phục, anh ấy cũng chịu nghe ra mà tìm sang con đường sáng để đi”.
Sau 3 tháng cải tạo, Moong Thái Xuyên trở về hiền lành trong cái ngạc nhiên đến ngơ ngác của dân bản. Nói về những ngày đen tối đã qua, Moong Thái Xuyên cứ nhắc mãi đến cán bộ Tường, đến những cán bộ biên phòng, đến người vợ đã chịu bao nhiêu khổ cực nhưng vẫn tin chồng mình còn có đường về. “Cái nợ ân tình đó trả bao giờ cho hết được. Đó cũng chính là động lực để mình sống tốt hơn, như một cách để trả món nợ đời”, Xuyên tâm sự.
Ngày Xuyên trở về bản Huồi Cam, trong nhà không còn vật dụng gì đáng giá. Nhìn đứa con trai đầu quặt quẹo vì đói ăn, đói mặc, gian nhà tranh rách nát, Xuyên khóc rưng rức như một đứa trẻ. Từ đấy, Xuyên lao vào làm việc như điên để bù đắp cho gia đình. Hết phát rẫy tra hạt đến hùng hục đi đào ao thuê, làm cỏ rẫy, xẻ gỗ. Được sự giúp đỡ của chính quyền địa phương, vợ chồng Xuyên được vay vốn ngân hàng mua thêm con trâu, con bò phát triển sản xuất.
Vợ chồng con cái đồng lòng, chẳng mấy chốc khó khăn được đẩy lùi. Mô hình phát triển kinh tế của Xuyên trở thành điểm sáng cho thanh niên bản Huồi Cam và xã Nậm Nhóong học hỏi. Xuyên không dấu điều gì. Bao nhiêu bí quyết, kinh nghiệp tích lũy được, Xuyên chia sẻ cho mọi người. Rồi cũng chính Xuyên đến từng nhà, gặp từng người có người nghiên để vận động, thuyết phục họ từ bỏ ma túy.
Cộng với cách ăn nói có duyên, năng khiếu hoạt động văn nghệ và cũng là người “nhiều chữ nhất bản”, Moong Thái Xuyên được tín nhiệm bầu vào Bí thư chi đoàn Huồi Cam. Sự xông xáo, nhiệt tình của Bí thư chi đoàn Moong Thái Xuyên, phong trào chung của bản cứ lên vù vù, nhiều gia đình thanh niên học tập kinh nghiệm xây dựng được nhiều mô hình phát triển kinh tế mới. Người ta ra rẫy cày cấy thay vì ủ rũ bên bàn đèn thuốc phiện. Trẻ em được đến trường học “cái chữ Bác Hồ”. Huồi Cam dần dần đổi thay.
Từ mô hình hoạt động hiệu quả của Chi đoàn Huồi Cam, Moong Thế Xuyên được tín nhiệm giao trọng trách Phó Bí thư rồi Bí thư Đoàn TNCS Nậm Nhóong. Mọi công việc được giao đều hoàn thành một cách xuất sắc, năm 1991, Moong Thái Xuyên vinh dự được đứng vào hàng ngũ của Đảng rồi lần lượt đảm nhận trọng trách Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã và hiện giờ là Bí thư Đảng ủy xã Nậm Nhoóng. Đây là nhiệm kỳ thứ 2 ông giữ trọng trách này.
Từ ngày được Đảng, Nhà nước tin tưởng giao cho trọng trách, Bí thư Moong Thái Xuyên luôn đặt nhiệm vụ giúp đồng bào mình sớm thoát nghèo lên đầu. Dưới sự lãnh đạo của "thủ lĩnh" Moong Thái Xuyên người Thái và Khơ mú ở xã Nậm Nhoóng đã biết cách làm ăn. Đặc biệt, ông cũng là người có công lớn trong việc vận động bà con triển khai trồng lúa nước từ 1 vụ sang 2 vụ, kết hợp với chăn nuôi, phát triển kinh tế rừng, di dời chuồng trại chăn nuôi ra khỏi gầm nhà... Nhưng trong tâm trí của Bí thư Moong Thái Xuyên vẫn canh cánh một nỗi niềm: “Nậm Nhóong có gần 450 hộ dân thì vẫn còn 430 hộ nghèo, chiếm tới hơn 90%. Được Đảng và Nhà nước quan tâm, Nậm Nhóong đã có điện lưới về đến tận bản. Thế nhưng để Nậm Nhóong sớm thoát khỏi xã đặc biệt khó khăn còn nhiều việc phải làm và cần các cấp quan tâm đầu tư nhiều lắm”.
4 người con của ông giờ đã lớn khôn, cuộc sống ổn định nhưng ông đặc biệt tự hào về cậu con trai út Moong Văn Tình, hiện là sinh viên Học viện Báo chí tuyên truyền. Ông tin tưởng chính Tình và những người con xã Nậm Nhóong được học hành đến nơi đến chốn sẽ là những người trở về làm thay da đổi thịt vùng đất nơi địa đầu biên giới này. (Dân Trí 26/1) đầu trang(
PHÁP LUẬT
Cơ quan cảnh sát điều tra Công an Hà Nội vừa khởi tố vụ án “lừa đảo chiếm đoạt tài sản, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”, khởi tố bị can đối với ông Trần Anh Tuấn (37 tuổi, P.Liễu Giai, Q.Ba Đình), nguyên phó vụ trưởng Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp Bộ Tài chính, về tội danh trên.
Cơ quan điều tra tình nghi bị can này đã lừa đảo, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt của nhiều đơn vị, cá nhân với số tiền trên 80 tỉ đồng. Được biết, Viện KSND TP Hà Nội đã phê chuẩn các quyết định trên. Tuy nhiên qua xác minh, cơ quan công an xác định bị can này đã xuất cảnh ra nước ngoài vào tháng 12-2011 nên đang hoàn thiện các thủ tục truy nã quốc tế đối với bị can này.
Thông tin ban đầu cho biết tháng 7-2011, ông Trần Đức Dương - giám đốc một doanh nghiệp tại Hải Phòng - gặp ông Tuấn (khi đó đang là phó vụ trưởng Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp, Bộ Tài chính) và được ông Tuấn cho biết đang giúp Đại học Hùng Vương (Phú Thọ) xin vốn ngân sách nhà nước kế hoạch năm 2012 để xây dựng trường với tổng mức đầu tư lên đến hàng ngàn tỉ đồng. Sau đó ông Tuấn gợi ý nếu ông Dương muốn nhận thầu thi công thì chi tiền để ông Tuấn giúp. Khoản tiền đó sẽ được sử dụng để “bôi trơn” nhằm chạy dự án cho Đại học Hùng Vương.
Sau đó ông Dương đã chi cho ông Tuấn 1,5 tỉ đồng, đến tháng 10-2011 thì không thể liên lạc được với ông Tuấn. Liên quan đến việc chạy dự án cho Đại học Hùng Vương, cơ quan điều tra xác định bị can này còn chiếm đoạt 1,2 tỉ đồng của bà Nguyễn Kim Dung - giám đốc một doanh nghiệp có trụ sở tại phố Hòa Mã, Hà Nội - với thủ đoạn vay tiền để chi phí giúp một doanh nghiệp nhận thầu dự án Đại học Hùng Vương.
Tiến hành xác minh tại Đại học Hùng Vương, cơ quan điều tra xác định ông Tuấn đã đến trường này vào tháng 7-2011 đặt vấn đề sẽ đứng ra lo nguồn vốn giúp nhà trường. Ban giám hiệu nhà trường đã giao cho ông Nguyễn Thành Trung, hiệu phó của trường, liên hệ với ông Tuấn để làm các thủ tục xin hỗ trợ nguồn vốn.
Được biết, bị can này đã gợi ý nhà trường đưa tiền để “chạy” nguồn vốn nhưng do trường không có tiền nên ông Tuấn mới đưa ông Trần Đức Dương đến gặp mặt để thỏa thuận phần nhận thầu thi công và chi tiền “chạy”. Tuy nhiên đến nay, công văn của UBND tỉnh Phú Thọ gửi Thủ tướng để xin hỗ trợ vốn xây dựng Đại học Hùng Vương không được phê duyệt.
Đến nay, cơ quan điều tra xác định bị can này mặc dù không có chức năng duyệt, cấp vốn nhưng lợi dụng chức vụ là phó vụ trưởng Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp Bộ Tài chính để hứa hẹn nhận và chiếm đoạt tiền của doanh nghiệp trong việc xin duyệt trợ cấp vốn. (Tuổi Trẻ 29/1) đầu trang(
Phòng CSĐT tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ - Công an TP.HCM vừa tiếp nhận từ Cục CSĐT tội phạm về tham nhũng (C48) - Bộ Công an toàn bộ hồ sơ có dấu hiệu sai phạm trong dự án đền bù giải tỏa kênh Ba Bò.
Trước đó, từ đơn tố cáo của người dân, C48 vào cuộc và phát hiện một số cán bộ liên quan có dấu hiệu cố ý làm trái, lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ nên đã chuyển toàn bộ hồ sơ đến Công an TP.HCM để tiếp tục điều tra theo thẩm quyền.
Tháng 11.2007, UBND Q.Thủ Đức ký quyết định thành lập Hội đồng bồi thường thiệt hại giải phóng mặt bằng, do ông Lê Văn Lộc (Phó chủ tịch UBND Q.Thủ Đức) làm chủ tịch; đại diện Phòng Tài chính - Kế hoạch, Ban Bồi thường giải phóng mặt bằng, UBND P.Bình Chiểu là thành viên. Trong quá trình thẩm định, xác nhận lập hồ sơ đền bù cho những hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án kênh Ba Bò, một số cán bộ của Hội đồng bồi thường đã có dấu hiệu cố ý làm trái quy định, gây thiệt hại nhà nước khoảng 12 tỉ đồng. (Thanh Niên 30/1) đầu trang(
Chiều 28-1, luật sư Nguyễn Duy Minh (văn phòng luật sư Duy Minh, Đoàn luật sư TP.HCM) xác nhận ông đang khẩn trương hoàn thiện các thủ tục cần thiết để bào chữa cho ông Vươn và những người thân trong gia đình (đã bị khởi tố các tội giết người và chống người thi hành công vụ).
“Tôi đã ký các giấy tờ cần thiết gửi cơ quan điều tra TP Hải Phòng. Hôm nay tôi đang ở Hà Nội để đầu tuần tới hoàn thiện các thủ tục cần thiết để được bào chữa cho thân chủ của mình” - luật sư Minh nói.
Bà Phạm Thị Hiền (em dâu ông Vươn) cho biết từ sau khi gửi đơn tố giác đoàn cưỡng chế của UBND huyện Tiên Lãng về hành vi hủy hoại tài sản công dân đến nay, gia đình bà chưa nhận được hồi âm nào.
“Vì vậy, đầu tuần tới gia đình tôi sẽ tiếp tục gửi đơn tố cáo này đến tổng Thanh tra Chính phủ” - bà Hiền cho hay.
Trong đơn, gia đình bà Hiền đề nghị các cơ quan chức năng làm rõ hành vi hủy hoại ngôi nhà hai tầng và các tài sản trên phần đất không thuộc diện bị cưỡng chế. Không chỉ bị thiệt hại về ngôi nhà và các tài sản trong nhà mà sau khi vụ án xảy ra, nhiều người lạ còn tháo cống và dùng kích điện để vét sạch tôm, cua, cá vược, cá trắm trong khu đầm gia đình ông Vươn nuôi thả, trị giá hàng tỉ đồng.
Được biết ngoài đơn tố giác hành vi hủy hoại tài sản công dân, bà Thương (vợ ông Vươn) và bà Hiền cùng một số người dân xã Vinh Quang đã ký vào đơn tố cáo gửi các cơ quan chức năng, đề nghị làm rõ phát ngôn của lãnh đạo TP Hải Phòng cáo buộc người dân xã Vinh Quang đập phá nhà ông Vươn. (Tuổi Trẻ 29/1) đầu trang(
BÌNH LUẬN - NHẬN ĐỊNH
Bày tỏ một số quan điểm về cách điều hành chính sách của bộ máy Chính phủ mới, chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành cho biết: Tôi nhìn thấy “bánh xe” minh bạch đã chuyển, và cần được thúc để chạy nhanh hơn.
Có ý kiến cho rằng một “luồng gió mới” đang thổi vào nền kinh tế Việt Nam kể từ khi Chính phủ mới bắt đầu nhiệm kỳ. Bình luận điều này, ông Thành nói: Đội ngũ lãnh đạo mới được trẻ hóa khá tốt. Chính phủ mới thể hiện lòng quyết tâm tạo chuyển biến cho đất nước. Từ luồng gió mới của nhân sự trong Chính phủ có thể cảm nhận sẽ có một luồng gió mới thổi vào nền kinh tế. Người đứng đầu Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cũng đã có những lời nói thể hiện quyết tâm mạnh mẽ.
Tôi còn nhớ, trong cuộc họp với các chuyên gia kinh tế ngày 20/8/2011, cùng với thái độ cầu thị, sẵn sàng lắng nghe ý kiến đóng góp của các chuyên gia, Thủ tướng cũng đã có một số phát ngôn rất quyết liệt.
Đó là, quyết tâm tái cơ cấu đầu tư công, xử lý những tập đoàn kinh tế yếu kém theo hướng chú trọng đầu tư vào các lĩnh vực kinh doanh chính, nhanh chóng thoái vốn và cổ phần hóa các công ty con. Đồng thời, Thủ tướng cũng nhấn mạnh đến việc thay đổi thể chế phân cấp phân quyền, xem xét lại tổ chức thể chế của nhà nước.
Bộ máy lãnh đạo của Chính phủ mới cũng đã nhận thức rõ vấn đề quan trọng của nền kinh tế hiện nay là các doanh nghiệp đang gặp rất nhiều khó khăn vì lãi suất cao, từ đó, các giải pháp chính sách đã bắt đầu được thực thi.
Quan điểm chú trọng đến doanh nghiệp là hoàn toàn đúng đắn, bởi lẽ, doanh nghiệp gặp khó thì đất nước cũng gặp khó. Mặc dù hiệu quả của các chính sách này vẫn cần được xem xét và đánh giá, tuy nhiên, tinh thần quyết tâm của Chính phủ tạo niềm tin về một vận hội mới của nền kinh tế đất nước.
Trong đội ngũ lãnh đạo mới, xuất hiện một số chính khách “sao” với những phát ngôn “bạo” hơn so với trước đây. Theo ông, liệu có quá lạc quan khi đặt niềm tin vào một thế hệ chính khách dám nói dám làm? Trả lời câu hỏi này, ông Thành cho hay: Có thể nói, trong đội ngũ lãnh đạo mới đã xuất hiện một số phát ngôn khá mạnh mẽ, thẳng thắn hơn so với trước đây.
Anh Đinh La Thăng, Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải đã có một số tuyên bố sắc sảo, đáng ghi nhận, tuy nhiên, câu hỏi đặt ra vẫn là “Liệu có dám làm?”. Làm chính khách khác với nghệ sĩ, mỗi một phát ngôn sẽ bị soi xét kỹ hơn, mỗi lời tuyên bố phải tính đến khả năng thực thi, phải nói được làm được mới tạo được sức nặng cho những lời nói sau đó.
Khác với anh Thăng, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ thể hiện những quan điểm rõ ràng về các vấn đề liên quan đến tài chính. Trong đó, tôi thích nhất khi anh ấy nói rằng “nếu Petrolimex không làm được thì sẽ để người khác làm” trong cuộc họp về điều hành giá xăng dầu gần đây nhất. Anh Huệ thể hiện là một người quyết liệt, dám nói, dám làm, có kiến thức và hiểu rõ về chuyên môn.
Tuy nhiên, vấn đề hiện nay là phải tạo cơ hội để chữ “dám” của hai bộ trưởng này được chín muồi. Bên cạnh đó, làm chính khách không chỉ đòi hỏi khả năng dám làm mà còn phải biết cách tiến thoái phù hợp.
Một tư lệnh ngành khác là Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Bình. Thống đốc đã có một số động thái chính sách tích cực mang lại hiệu quả nhất định. Rõ ràng, anh Bình có cách tư duy khá mới, những chính sách ban đầu đã được thực thi khá tốt nhưng có lẽ vẫn chưa đạt được mong muốn, chưa kéo được lãi suất xuống mức thấp phù hợp để doanh nghiệp hoạt động. Theo tôi, anh Bình vẫn chưa thật sự nắm vững hết các vấn đề của ngân hàng trung ương. Trong tập thể lãnh đạo, tôi chưa thấy anh Bình là một đại tướng xông pha chiến trận về vấn đề tiền tệ. Mong là anh Bình sẽ quyết liệt và kiên trì trên mặt trận tiền tệ, rút kinh nghiệm từ trận trước để đánh tiếp trận sau.
Trong khi các tư lệnh ngành khác đã bắt đầu thể hiện khả năng điều hành nền kinh tế, thì Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư lại có phần trầm tĩnh hơn. Đây là một vị thế then chốt của nền kinh tế. Vì nắm trong tay Bộ Kế hoạch và Đầu tư, nên thủ lĩnh của ngành - anh Vinh - cũng có những kế hoạch ngắn hạn, trung hạn, dài hạn. Có lẽ, anh ấy đang đo lường các rào cản để tìm cách vượt qua được khó khăn.
Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam vừa qua, Bộ trưởng Vinh đã đưa ra những phân tích, đánh giá khá sát với tình hình hiện nay, thể hiện lập trường rõ ràng và quyết liệt. Cũng tại diễn đàn này, các đại diện Chính phủ đã thể hiện tinh thần tiến bộ hơn nhiều những kỳ trước về lập trường và tư duy.
Mỗi chính khách một vẻ, nhưng điều dễ nhận ra rất là tinh thần quyết tâm của đội ngũ lãnh đạo mới và tôi tin là họ đang tạo được niềm tin về một vận hội mới của đất nước.
Rào cản của các công cuộc cải cách kinh tế thường xuất phát từ mâu thuẫn lợi ích nhóm, sự thiếu minh bạch cũng một phần do ngại đụng chạm đến mâu thuẫn này. Theo ông, khó khăn này sẽ tiếp tục là trở lực của quá trình tái cơ cấu nền kinh tế? Về vấn đề này, chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành nói: Quả thật lợi ích nhóm là vấn đề khó giải quyết. Tuy nhiên, lợi ích nhóm cũng từ lợi ích quốc gia mà ra. Quốc gia phải hưởng lợi thì từng nhóm và các cá nhân mới có lợi.
Chuyện thiếu minh bạch dẫn đến tham nhũng cũng là một nguyên nhân làm đất nước tụt lùi. Vấn đề này đã được đặt ra từ mười mấy năm nay nhưng mới dừng ở chữ “nói” còn hành động cụ thể thì chưa được bao nhiêu.
Bây giờ không còn là lúc để nói nữa mà phải bắt tay vào làm. Cải thiện tính minh bạch cũng phải cần lộ trình và chiến lược cụ thể. Điều này hoàn toàn nằm trong tầm tay của Chính phủ. Cần có sự trao đổi thường xuyên và cởi mở với các chuyên gia trong và ngoài nước với tinh thần cầu thị. Tôi nhìn thấy “bánh xe” minh bạch đã chuyển, và cần được thúc để chạy nhanh hơn.
Chính phủ mới chưa hoàn toàn đủ kinh nghiệm vì những biến đổi của đất nước và nền kinh tế nói riêng là rất nhanh trước các tác động từ bên ngoài. Nhưng những gì chưa biết thì hoàn toàn có thể học hỏi. Điều quan trọng là Chính phủ cần có ban cố vấn tốt. Nguồn nhân lực trong nước hoàn toàn không hiếm, nguồn nhân lực từ bên ngoài cũng không phải quá khó, quan trọng là phải biết cách tìm người và dùng người. Thực tế, chúng ta cũng đang có một bộ máy tương đối tốt.
Nhiệm kỳ trước của Chính phủ đã để lại một số ấn tượng không tốt, “Vinashin” là một cái tên mà nhiều người không muốn nhắc đến. Theo ông, hết nhiệm kỳ này, người ta sẽ nhắc đến điều gì? “Tôi phải nhắc lại là đội ngũ nhân sự của nhiệm kỳ Chính phủ này là khá tốt với sự hậu thuẫn mạnh mẽ từ nhiều phía.
Một trong những cái “hỏng” của nhiệm kỳ trước là “ung nhọt” Vinashin, và nhiệm kỳ này cần giải quyết được để lấy lại niềm tin với người dân trong nước và uy tín trong mắt bạn bè quốc tế. Khó nói trước câu chuyện của mấy năm nữa sau khi nhiệm kỳ này kết thúc, nhưng tôi vẫn đặt niềm tin vào Chính phủ mới”, ông Thành kết luận. (Vneconomy 26/1) đầu trang(
Trong khi các nhà lãnh đạo của TP Hải Phòng đang tỏ ra rất bất nhất và lúng túng trong vụ việc cưỡng chế thu hồi đầm nuôi trồng thủy sản của gia đình ông Đoàn Văn Vươn thì GS Ngô Bảo Châu lại có một góc nhìn mang tính triết lý của mình về đạo đức của người lãnh đạo.
Ông Châu nói: “Phẩm chất quan trọng nhất của người lãnh đạo là tính lương thiện, ít nhất là lương thiện vừa đủ để không tự lừa mình bằng những điều viển vông và không tự bao biện cho những sai lầm của mình”.
“Lương thiện” là một tính từ rất quen thuộc trên… sách vở. Nó có trong các cuốn sách giáo khoa đạo đức, giáo dục công dân của rất nhiều thế hệ học sinh, nó văng vẳng bên tai những người từng một lần đọc Chí Phèo và là nỗi ám ảnh của những ai từng đọc các cuốn sách của nhà nghiên cứu Nguyễn Trần Bạt. Trong tác phẩm Đối thoại với tương lai, ông Bạt đã cho rằng “để thành công trên bất kỳ cương vị nào thì con người cần một số phẩm chất rất phổ biến. Thứ nhất là phải rất lương thiện. Con người không bắt đầu từ sự lương thiện thì không thể có động lực làm cái gì tử tế được”.
Trên thực tế, người Việt Nam đang ngày càng khó giải thích cho con cái của mình thế nào là sự lương thiện. Tìm đâu ra sự lương thiện trong tiếng máy ủi san phẳng ngôi nhà của gia đình ông Đoàn Văn Vươn? Tìm đâu ra sự lương thiện trong những ván bài tiền tỉ ở Sóc Trăng của một quan chức Thành ủy? Và còn nhiều ví dụ nữa...
Ra Giêng, hay là đi tìm sự lương thiện đang lẩn khuất trong tiếng khấn vái xì xụp của những quan chức đi lễ chùa?
Đôi lúc, có những thứ cũng khó tìm như lời giải của một bài toán khó vậy. Trong sự lo lắng chung của xã hội về một cái tết sau một năm quá vất vả về kinh tế, vẫn có những con người may mắn có được niềm hân hoan đón tết, với một sự no đủ và sung túc tưởng như chẳng bao giờ đến với họ. Đó là chị Phạm Thị Lành, một người bán vé số 29 tuổi, ở Đồng Tháp, người đã vì giữ sự trung thực mà từ chối cơ hội lãnh 6,6 tỉ đồng tiền trúng giải xổ số. Chị đã giao tất cả sáu tờ vé số trúng giải này cho người mà chị đã hứa bán qua… điện thoại. Dĩ nhiên anh Đỗ Ngọc Tuấn, người may mắn đó, không thể biết những dãy số trên các tấm vé mình mua là gì.
Tâm sự với báo Người Lao Động trong những ngày tết, anh Tuấn cho biết: “Ở Lành có một tính cách thật đáng quý mà nhiều người cần noi theo, đó là sự thật thà. Chính vì thế, tôi đã tặng cô ấy một tờ đặc biệt như một sự cảm ơn”. Nhờ vậy, cùng với một tấm vé giữ lại cho mình (cũng trúng giải độc đắc), chị Lành đã có tiền tỉ để lo cho cuộc sống khốn khó trước đây của mình.
Dư luận mừng cho chị thì tấm tắc khen “ở hiền, gặp lành” nhưng những người mang nhiều suy tư về thế sự thì niềm vui chỉ thoảng qua như làn gió nhẹ, bởi quá khó để họ tìm thấy sự thật thà như vậy trong xã hội ngày nay. Cùng với những biến động của kinh tế-xã hội, hệ thống các giá trị đạo đức của con người đã không còn giữ được trật tự vốn có của nó. Dường như trong não trạng của cả xã hội, thật thà chỉ là cách nhanh nhất để nhận phần thua thiệt về mình và không ai tồn tại được mà không cần ít nhiều mánh khóe của sự gian dối. Nhiều bậc phụ huynh cũng đã không còn coi thật thà là một giá trị cần phải có để giáo dục con cái nữa.
Giá trị của sự thật thà vẫn thường xuyên được rao giảng bởi những người đức cao, vọng trọng như một trách nhiệm họ phải thực thi nhưng biểu hiện của sự thật thà lại thường chỉ le lói đâu đó trong đời thường đầy bụi bặm. Dĩ nhiên đối với chị Lành, giá trị của sự thật thà không nằm ở tấm vé số trúng giải độc đắc. (Pháp luật TP.HCM 29/1) đầu trang(
NHÌN RA THẾ GIỚI
Một nghiên cứu của Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) cho thấy nếu trả lương cho công chức nhà nước cao gấp đôi, tham nhũng lập tức giảm.
Ông Lý Hiển Long, Thủ tướng Singapore, thường không hay bị đưa ra công chúng để so sánh. Thế nhưng khi người ta kiếm được 3,1 triệu đôla Singapore tương đương 2,4 triệu USD mỗi năm để điều hành một đất nước, người dân nước đó thường muốn thấy được hiệu quả rõ ràng.
Khi họ không nhận được cái họ muốn, chắc chắn họ sẽ đặt câu hỏi: Chúng ta trả tiền cho ông này làm gì?
Tại Mỹ, Tổng thống Barack Obama, người nhận được khoảng 400.000USD/năm. Lương thưởng của Thủ tướng Singapore dự kiến sẽ giảm khoảng 36% còn lương Tổng thống Singapore giảm 51%. Quyết định giảm lương trên được thông báo dựa trên lời khuyên từ ban tư vấn được hình thành 3 năm sau cuộc bầu cử vào tháng 5/2011, đảng đối lập đặt vấn đề về vấn đề lương và đảng cầm quyền chiến thắng với mức độ cách biệt thấp nhất tính từ khi Singapore giành được độc lập năm 1965.
Hãy đánh giá cao Singapore vì đã trả lương cao cho giới lãnh đạo cao cấp nhất, thu hút được nhiều nhân tài nhất cho lĩnh vực công và giảm thiểu khả năng dính líu đến các vụ bê bối tiền bạc. Khi được thực hiện đúng đắn, các sáng kiến này có thể giúp chính phủ hoạt động hiệu quả và nền kinh tế năng động hơn.
Suốt từ năm 2011, Tổ chức minh bạch quốc tế đã xếp hạng Singapore vào nhóm 5 chính phủ có tham nhũng thấp nhất. Ngoài ra, theo số liệu của Worldwide Governance Indicators, chỉ số được Ngân hàng Thế giới ủng hộ, chính phủ Singapore được quản trị tốt nhất.
Từ khủng hoảng châu Á năm 1997, chính phủ nhiều nước châu Á đã đưa ra chính sách giữ chân người tài trong lĩnh vực công để giúp đưa ra được chính sách tăng trưởng tốt, ngoài ra lập ra được nhiều tổ chức độc lập như tòa án, Ngân hàng Trung ương, công ty truyền thông và nhiều cơ quan giám sát để dọn sạch hệ thống chính trị và kinh tế. Các nước châu Á, nơi tập trung lượng lớn các gia đình sống với hơn 2USD/ngày, nên hỗ trợ cho nền kinh tế bằng cách tăng lương cho lao động trong lĩnh vực công.
Hãy nhìn vào Campuchia, nước đứng cuối bảng trong danh sách của Tổ chức minh bạch quốc tế. Viên chức Campuchia đòi hỏi, vòi vĩnh người dân với mọi loại hình, từ giấy tờ khai sinh cho đến bằng cấp tốt nghiệp các cấp học. Một nghiên cứu của Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) cho thấy nếu trả lương cho công chức nhà nước cao gấp đôi, tham nhũng lập tức giảm. Tại Campuchia, một công chức nhà nước lương chỉ bằng nửa so với công nhân ngành dệt may.
Tại Trung Quốc, vấn đề tham nhũng cũng khá căng thẳng. Nếu chính phủ Trung Quốc trả lương cho công chức nhà nước cao hơn, chắc chắn tham nhũng sẽ giảm bớt.
Ngay cả chính phủ Nhật cũng cần cân nhắc tăng lương cho người làm việc trong lĩnh vực công. Dù hiện nay nhân tài sáng giá nhất của Nhật vẫn đang được thu hút làm việc trong chính phủ, trong 2 thập kỷ qua, chênh lệch giữa lương lao động trong lĩnh vực công và tư tăng lên. Những năm gần đây tại Nhật xảy ra hàng loạt vụ bê bối liên quan đến dùng tiền của công để mua xe limousine, đi nghỉ xa hoa và tham gia chơi golf.
Xét một cách căn bản hơn, mô hình kinh tế của Nhật khuyến khích sự hợp tác giữa lĩnh vực công và lĩnh vực tư. Khi công chức nhà nước về hưu, những bộ trưởng hay quan chức cấp cao của chính phủ thường đến làm lãnh đạo hoặc cố vấn cho ngành mà họ từng giám sát, họ muốn tìm kiếm ông chủ trong tương lai.
Khủng hoảng hạt nhân tại Nhật đã trở nên tồi tệ hơn bởi những người điều tiết ngành điện muốn tập trung vào công việc của họ sau khi họ không còn làm việc trong chính phủ nữa, họ không chú trọng quá nhiều đến 126 triệu người dân Nhật.
Theo báo cáo về quyền con người của Bộ Ngoại giao Mỹ, nhà báo tại Singapore có cơ chế tự kiểm soát riêng, các đảng phái đối lập cũng đối đầu với khá nhiều trở ngại. Chính phủ Singapore có một cơ quan chuyên trách phụ trách vấn đề điều tra tham nhũng, tòa án, 2 cơ quan đều chú trọng đến hiệu quả và kết quả hoạt động.
Chẳng phải nước nào cũng có thể đi theo mô hình trên, đặc biệt nước có số dân đông và đa dạng. Dù vậy nhóm nước nhỏ như kiểu Campuchia có thể khởi đầu bằng cách kiểm toán các cơ quan trong lĩnh vực công để biết tham nhũng thực tế tồi tệ đến thế nào, Campuchia dù sao cũng cần làm điều này để tuân thủ quy định đưa ra bởi thỏa thuận chống tham nhũng của Liên hợp quốc.
Nhật cũng sẽ hưởng lợi lớn từ một cơ quan giám sát độc lập chuyên điều tra về vấn đề tham nhũng và xét đến tầm ảnh hưởng lớn trên toàn thế giới của Nhật, thật khó để hiểu được tại sao Nhật là một trong duy nhất 35 nước chưa phê chuẩn thỏa thuận chống tham nhũng của Liên hợp quốc. (Theo TTVN/BangkokPost,Bloomberg,Nytimes/CafeF 25/1) đầu trang(
Tạp chí New Scientist trong năm qua đã tổng hợp kết quả nghiên cứu của một số công trình khoa học về những nguyên nhân dẫn tới nạn tham nhũng.
Các nhà khoa học đã minh họa rất rõ những tình huống mà trong đó, những người vốn thông minh, tư duy tỉnh táo bỗng dưng trở thành những kẻ tham nhũng.
Và dẫu rằng không ai đưa ra được các “toa thuốc” đặc trị chống lại căn bệnh trầm kha này nhưng các nhà khoa học vẫn cố gắng bằng các tìm tòi của mình để lý giải, tại sao cách hành xử trái đạo đức và trái pháp luật như thế vẫn rất phổ biến trên thế giới.
Đại bộ phận trong chúng ta thường vẫn cho mình là những người trung thực và nghĩ rằng các khái niệm không hay ho như tham nhũng, tham ô là chuyện chẳng liên quan gì tới mình. Thế nhưng, các nghiên cứu lại cho thấy, bằng cách này hay cách khác, bất cứ ai trong chúng ta, ngay cả người trung thực, chính trực nhất, cũng có thể bị dính líu tới chuyện đó.
Vấn đề là ở chỗ, dù xã hội có ở trình độ văn minh cao đến mấy, thì hiện tượng lạm dụng chức quyền trong chính trị, trong các cơ quan quyền lực khác nhau và trong kinh doanh ở mức độ này hay mức độ khác vẫn xảy ra ở khắp mọi nơi. Tại tuyệt đại đa số các quốc gia, không thể nào loại bỏ hoàn toàn những thèm khát trục lợi một cách bất hợp pháp trong lòng những người đang có chức quyền bằng bất cứ án tù hay các hình thức xử lý hình sự nào.
Nói theo cách của Thủ tướng Nga Vladimir Putin, có quyền lực thì bao giờ cũng có nguy cơ lạm quyền! Vậy nên, để cuộc đấu tranh chống tham nhũng có được hiệu quả cần thiết, phải hiểu rõ điều gì đã là động cơ dẫn tới các hành vi tham nhũng.
Hiện tượng lạm dụng quyền lực của các quan chức để trục lợi cá nhân đã được các nhà khoa học nghiên cứu trong tất cả các hình thức biểu hiện khác nhau. Thậm chí cả ở cấp độ bản năng. Bởi lẽ, nếu nhìn từ góc độ tiến hóa, cách hành xử “đạo đức sáng như gương” không phải bao giờ cũng là chiến lược hợp lý nhất, mà chính sự khôn ngoan, láu cá mới tạo nên được những lợi thế nhất định và những cơ hội lớn để giành lấy thắng lợi hơn hẳn trước những ai hành xử như tất cả mọi người hoặc những ai luôn luôn làm đúng các quy chế và quy định. Và đây chính là một trong những nguyên nhân khiến cuộc đấu tranh chống lại việc trục lợi một cách bất hợp pháp và vô đạo đức trở nên phức tạp đến nhường vậy.
Nhà khoa học Samuel Bendahan từ Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ tại Lausanne khẳng định: “Nếu bạn phần lớn thời gian đều trung thực thì chỉ vì nguyên do duy nhất là bạn không có cơ hội để lừa dối”. Cùng với các đồng nghiệp của mình, ông đã nghĩ ra một trò chơi mà trong đó, những người tham gia nó phải cùng nhau phân chia một khoản tiền cho mình và cho những người khác, thực hiện nhiệm vụ của các nhân viên.
Đã xuất hiện nhiều phương án khác nhau để làm việc này. Có thể chia tiền bằng cách đưa cho những người khác các khoản thù lao cao hơn từ số tiền lẽ ra mình phải được hưởng. Và cũng có thể chia cho những người khác ít tiền thù lao hơn và số dư ra thì đút vào ví mình. Trong quá trình thăm dò ý kiến sơ bộ, cách làm thứ hai chỉ được 4% số người tham gia thí nghiệm đồng tình.
Trong giai đoạn đầu của thí nghiệm, một người được cử ra để phân phối những khoản tiền không lớn lắm cho những người chơi. Và trong suốt mười lượt chơi, mọi sự đều diễn ra một cách trung thực.
Thế rồi số người được cử ra để chia tiền tăng lên tới con số 3 và tổng số tiền cũng được tăng lên. Kết quả là trong 10 lượt chơi theo quy tắc này, 455 số thành viên tham gia thí nghiệm đã có hành vi phi đạo đức và lợi dụng cương vị của mình để làm giàu cá nhân.
Bằng thí nghiệm này, các nhà khoa học đã cho thấy rõ, quyền chức có thể làm cho con người tha hóa như thế nào.
Quyền lực không chỉ đơn giản “nối giáo cho giặc”, khiến con người ta có thêm được những cơ hội để lạm dụng tài chính. Nó còn tác động rất mạnh đến tư duy của con người.
Nhà khoa học Joris Lammers ở Trường Đại học Tổng hợp Tilburg (Hà Lan) đã so sánh những gì diễn ra trong đầu các quan chức nắm quyền lực với tình trạng say rượu.
Rượu vào người sẽ khiến cho chúng ta bị thu hẹp sự chú ý và kích thích trạng thái vẫn được gọi là tự tin thái quá cũng như hăng hái thái quá. Các nhà nghiên cứu ở Trường Đại học Tổng hợp Tilburg đã quan sát hoạt động não của những người đang nắm quyền lực và phát hiện ra rằng, ở những người này xuất hiện hiện tượng gia tăng hoạt động ở những khu vực liên quan tới sự mất tự chủ bản thân này.
Hóa ra là, một quan chức cao cấp khi muốn được “bôi trơn” cho việc thực thi công vụ của mình có thể không nhận thức rõ được hết những hệ lụy có thể đến hoặc là có xu hướng không muốn tin rằng sẽ có thể xảy ra một chuyện gì đó không hay đối với mình vì các hành vi tham ô, tham nhũng. Nhà khoa học Lammers gọi hiện tượng này là “sự cận thị đạo đức”.
Nhà kinh tế học Dan Ariely ở Viện Công nghệ Massachussetts (Mỹ) đã phát hiện ra trong chân dung của người tham nhũng một chi tiết thú vị nữa. Theo các kết luận của Airely, những “thành tựu” lớn nhất trong “công cuộc tham nhũng”, cũng như trong rất nhiều việc khác, thường thuộc về những người có óc sáng tạo phong phú, với cách tiếp cận vấn đề độc đáo và một trí tưởng tượng cao.
Thế nhưng, sự xuất hiện của các hành vi tham nhũng không chỉ được kích thích bởi những thẩm quyền mà các quan chức có, mà còn bởi cả cơ hội duy trì một khoảng cách tâm lý. Nhà kinh tế học Dan Ariely đã phát hiện ra rằng, con người ta thường hay bị lôi cuốn bởi những tấm thẻ có thể đổi lấy tiền hơn là chính bản thân những đồng “tiền tươi”.
Nếu tiếp tục lập luận theo hướng này, thì có thể thấy rằng, việc nhận hối lộ thông qua những người trung gian cho phép những quan chức tha hóa có thể phần nào được tách biệt ra khỏi những tình huống không mấy hay ho.
Thứ nhất, người trung gian dễ dàng xác định bảng giá cho các hành vi “ông chìa chân giò, bà thò chai rượu” hay mua chuộc chính trị gia và bằng cách này góp phần “bình thường hóa” hành vi đưa tiền hối lộ. Thứ hai, việc tồn tại người trung gian làm giảm bớt nguy cơ bị trừng phạt vì tội nhận hối lộ và tạo nên ảo tưởng về một trách nhiệm chung.
Muốn nói gì thì nói, yếu tố quan trọng nhất dẫn tới hiện tượng tham nhũng, hối lộ trong đời sống chúng ta vẫn là việc nó có được xã hội công nhận hay không. Ở một vài quốc gia ít ỏi nào đó, đút lót, hối lộ là việc mà thậm chí ít ai phải nghĩ thế. Tuy nhiên, ở phần lớn những nước đang phát triển, không “bôi trơn”, không “làm luật” cho các viên chức thì không bao giờ làm được việc cần thiết. Thậm chí ở nhiều nơi, đút lót còn là phương thức duy nhất để có thể giải quyết nhanh chóng các vấn đề quan trọng.
Nhà khoa học Abigail Barr ở Trường Đại học Tổng hợp Oxford đã nghiên cứu về các tiểu tiết của hiện tượng tham nhũng. Bà đã tiến hành một loạt những thí nghiệm với các sinh viên ở Oxford tới từ 34 quốc gia trên thế giới. Mỗi một người trong số này phải tự quyết định xem là nên hay không nên đút lót cho các viên chức có thẩm quyền để làm một việc gì đó cần thiết của mình, thí dụ như để lấy giấy nghỉ học vì ốm chẳng hạn.
Kết quả thí nghiệm cho thấy, những sinh viên tới từ các quốc gia có chỉ số tồi tệ nhất trong bảng xếp hạng về tham nhũng thường dễ dàng chấp nhận đi hối lộ vì đối với họ, đó cũng là “chuyện thường ngày ở huyện”.
Có một điều tốt là ngay cả những người như thế cũng có thể trở nên bớt xấu tính đi trong việc đưa hối lộ. Một thí nghiệm khác, cũng do bà Barr tiến hành cho thấy, sau khi sống một thời gian ở Anh, nơi nạn tham nhũng không phải là vấn đề nghiêm trọng, thì những sinh viên trên đã có cách hành xử thích hợp với các quy tắc xã hội phổ biến trên “hòn đảo sương mù”. Và tới khi tốt nghiệp đại học, thì các trí thức trẻ tới từ các nước phổ biến nạn tham nhũng nhìn chung không còn khác biệt gì trong cách nhìn nhận vấn đề này so với các bạn đồng môn người Anh. (An ninh Thế giới Cuối tháng/Công An Nhân Dân 27/1) đầu trang(
Người lương thiện tại bất kỳ quốc gia nào cũng đều căm phẫn bọn quan tham, tuy nhiên, chính bọn họ lại không thể ngờ được rằng hành vi xấu xa bỉ ổi của mình không những nguy hại tới xã hội, mà còn bào mòn, làm mục ruỗng tâm hồn và chính cơ thể của họ.
Martins, vị bác sĩ Brazil, đã chủ trì một công trình nghiên cứu xã hội học hết sức thú vị. Ông thực hiện đối chiếu kéo dài tới 10 năm giữa hai hạng người: nhóm A gồm 583 tên quan lại tham nhũng và nhóm B gồm 583 vị quan thanh liêm đạo cao đức trọng. Kết quả, ông phát hiện nhóm quan lại tham nhũng có tới 60% mắc những căn bệnh trầm kha và thường vĩnh biệt thế giới trần tục này sớm hơn người bình thường.
Đại bộ phận trong bọn họ mắc các chứng nan y như ung thư, nhồi máu cơ tim, tràn máu não và chứng dị ứng... Bác sĩ Martins còn chứng minh được rằng trong số 583 vị quan tham này có tới 70% mang trạng thái tâm lý vô cùng tồi tệ, phải thường xuyên uống thuốc an thần.
Không khó đoán tại sao họ lại xui xẻo đến vậy. Bản thân quan tham cũng biết hành vi tham ô, nhận hối lộ của mình là vi phạm chuẩn mực luân lý đạo đức và luật pháp không dung tha. Dù có “mặt trơ trán bóng”, lì lợm “coi trời bằng nắp ca” đến mấy thì sau mỗi lần “thụt két”, nhận hối lộ, họ đều ít nhiều cảm thấy lương tâm cắn rứt, tự xấu hổ với chính mình. “Lưới trời lồng lộng, thưa mà không lọt”. Hành vi xảo quyệt dù có che đậy tinh vi đến mấy thì một khi “cháy nhà lòi ra mặt chuột”, họ sẽ bị pháp luật trừng trị thích đáng, người thân và bạn bè phỉ nhổ. Nghĩ tới đó, họ lại lạnh sống lưng “ngực đập chân run”. Bởi vậy, những người này luôn trong trạng thái “thần kinh căng tựa dây đờn”, tâm lý luôn rối bời canh hẹ.
Cứ mỗi khi cơ quan chính pháp xiết chặt kỷ cương, mở đợt thanh tra, tăng cường chống tham nhũng thì bọn họ thót tim, cuống cuồng như kiến trong chảo nóng. Suốt ngày họ nơm nớp lo sợ, đêm nào cũng gặp cơn ác mộng, giật mình tỉnh dậy toát mồ hôi hột. Họ luôn trong trạng thái “thần tính nát thần hồn” triền miên, làm tiêu tan sạch trơn sự thỏa mãn và khoái cảm về sinh lý và tâm lý do tiền tài nhơ bẩn mang lại. Kết quả, huyết áp của họ tăng cao, nội tiết hoóc-môn trong cơ thể bị rối loạn, sức đề kháng của cơ thể giảm sút. Từ đó “giậu đổ bìm leo”, nhiều loại bệnh tật sẽ đồng loạt phát sinh.
Bác sĩ Martins còn nêu ra một ví dụ điển hình: 16 vị quan chức, với độ tuổi bình quân là 41, cách đây 15 năm đều bị truất chức. Những người này bị tố cáo “lợi dụng chức vụ để tư túi, gây hậu quả nghiêm trọng về mặt kinh tế” cho nhà nước, sau lần lượt bị xử lý ở các mức độ khác nhau. Kết quả điều tra cho hay trong số họ có một người vô tội. Ông này khỏe re, không có bệnh tật gì ráo.
Còn 15 “đồng chí đã bị lộ” kia, ba năm sau hoặc bệnh tật rề rề hoặc chết tốt. Trong số sáu người chết thì bốn người chết vì ung thư, một người chết vì chứng phù khí phổi và một người chết vì tràn máu não. Trong chín người còn sống thì hai người đã bị mù, bốn người mắc chứng ung thư, hai người mang di chứng sau ca đột quỵ tràn máu não được cứu chữa kịp thời và một người mắc chứng liệt rung.
Đương nhiên, hành vi tham nhũng bẩn thỉu không trực tiếp dẫn tới bệnh tật và chết chóc, trừ trường hợp hành vi tham nhũng quá nghiêm trọng bị pháp luật trừng trị bằng án... dựa cột. Tuy nhiên, hành vi tham nhũng tạo áp lực thường xuyên đối với tâm lý, thế tất làm cho cả hai mặt tinh thần và thể chất đều bị công kích dữ dội. Loại áp lực này cuối cùng sẽ khuấy đảo, gây nhiễu đối với hệ thống thần kinh trung khu, hệ thống miễn dịch và hệ thống nội tiết của cơ thể. Từ đó, họ phát bệnh dẫn tới tử vong.
Các kết quả nghiên cứu bên Tây kể trên đáng để những quan tham coi là “tấm gương tầy liếp” để soi vào mà tĩnh tâm tỉnh ngộ, sớm lỏng tay cương, dừng vó ngựa trước bờ vực... diệt vong. (Theo tạp chí Bác Sĩ Gia Đình Trung Quốc/ Nguyệt san Pháp Luật TP.HCM số 172) đầu trang(./.
|
|||