Trong khi chưa khắc phục xong hậu quả của vụ cháy rừng xảy ra tại khu vực giáp ranh giữa 2 xã Mường Mươn, huyện Mường Chà và Mường Đăng, huyện Mường Ảng (tỉnh Điện Biên) thì 2 ngày qua, cũng tại khu vực này, lại tiếp tục xảy ra đám cháy lớn, gây thiệt hại nhiều diện tích rừng.

Vụ cháy mới bùng phát vào khoảng 14h ngày 16/4 cũng tại khu vực rừng phòng hộ thuộc bản Nậm Pọng, xã Mường Đăng, huyện Mường Ảng. Điểm cháy này cách vị trí bùng phát đám cháy hôm 12/4 khoảng 10km.

Ngay khi phát hiện đám cháy, các lực lượng chức năng, bao gồm kiểm lâm, quân đội, dân quân tự vệ và người dân địa phương, với khoảng trên 500 người đã được huy động để chữa cháy.

Tuy nhiên, do địa điểm cháy nằm cách xa trung tâm xã, việc tiếp cận đám cháy rất khó khăn, nên sau 2 ngày, đến tối qua đám cháy mới được khống chế hoàn toàn. Riêng đợt cháy này, tổng diện tích rừng bị thiệt hại ước khoảng 50ha.

Theo ông Lò Văn Tiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên, do ảnh hưởng của đợt rét kỷ lục và băng giá vào cuối tháng 1, đầu tháng 2 năm nay, nhiều diện tích rừng bị chết rét và gãy đổ, nên nguy cơ cháy rừng ở tỉnh càng tăng cao.

Từ đầu năm đến nay, trên địa bàn tỉnh Điện Biên đã xảy ra 30 vụ cháy rừng, làm thiệt hại gần 650ha đất có rừng, trong đó có gần 640ha rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, còn lại là rừng sản xuất.

Trong bối cảnh mùa khô hanh chưa kết thúc, đồng thời vẫn là mùa đốt nương làm rẫy của đồng bào, do vậy, tỉnh đang tích cực chỉ đạo các địa phương tiếp tục tăng cường công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. (Đài Tiếng Nói Việt Nam 18/4) đầu trang(

Theo Chi cục Kiểm lâm Kiên Giang, hơn 20.000 ha rừng ở các lâm phần trên địa bàn tỉnh Kiên Giang hiện đang dự báo cháy cấp 5, cấp cực kỳ nguy hiểm, có thể xảy ra cháy bất cứ lúc nào.

Ngoài ra, hơn 10.000 ha đất của dân, đất dự án báo động nguy cơ xảy ra cháy, gây cháy lan vào rừng và ảnh hưởng đến khu dân cư.

Những vùng xung yếu, nguy hiểm tiềm ẩn khả năng cháy lớn và lan nhanh trên lâm phần tập trung ở các huyện Phú Quốc, Kiên Hải, Giang Thành, Kiên Lương, Hòn Đất, U Minh Thượng, An Minh và thị xã Hà Tiên.

Ông Trương Thanh Hào, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Kiên Giang cho biết: “Trước diễn biến phức tạp của mùa khô, Chi cục phân công cán bộ chuyên môn cập nhật thông tin, theo dõi dự báo cấp độ, điểm cháy rừng thông báo nhanh cho địa phương có rừng và chủ rừng gắn với thường xuyên kiểm tra công tác phòng, chống cháy trên các lâm phần.

Tổ chức trực chiến 24/24 giờ để nắm bắt diễn biến tình hình phòng cháy, chữa cháy rừng, chủ động hỗ trợ lực lượng, phương tiện, trang thiết bị chữa cháy cho các địa phương và chủ rừng.”

Nhằm kìm chế, giảm thiểu các vụ cháy rừng có thể xảy ra, tỉnh Kiên Giang chỉ đạo các ngành chức năng hữu quan, địa phương có rừng và chủ rừng tập trung cao độ công tác phòng cháy trong cộng đồng cư dân làng rừng.

Theo đó, hướng dẫn khoảng 2.250 hộ gia đình nhận khoán rừng, sinh sống ven rừng ký cam kết thực hiện các quy định về phòng cháy, chữa cháy rừng; thông tin tuyên truyền hàng ngày trên sóng phát thanh - truyền hình tỉnh và báo Kiên Giang; thông báo cấp dự báo cháy rừng, đóng cửa rừng vùng trọng điểm nguy cơ cháy cao trên đài truyền thanh huyện, xã có rừng và thông tin lưu động theo các tuyến lộ, tuyến kênh quanh rừng, khu đông dân cư sinh sống…

Cùng với đó, tỉnh triển khai đồng bộ các phương án, biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng. Cụ thể là xây dựng 272 tổ, đội phòng chống cháy rừng cơ sở với khoảng 2.950 thành viên tham gia, sẵn sàng làm nhiệm vụ khi tình huống xấu xảy ra; bơm hàng triệu m³ nước vào Vườn Quốc gia U Minh Thượng và lâm phần các huyện An Minh, Giang Thành, Hòn Đất giữ độ ẩm, giảm nguy cơ cháy; phát dọn thực vật thủy sinh các tuyến kênh trong rừng, tuyến tuần tra, kiểm soát, đắp đập giữ nước và xây dựng nhiều tháp canh lửa trên lâm phần vùng U Minh Thượng, Hòn Đất, Giang Thành.

Đối với rừng trên đảo Phú Quốc, cày ủi hơn 120 km đường băng cản lửa ở Vườn Quốc gia Phú Quốc, đồng cỏ có nguy cơ cháy cao và nạo vét 82 giếng trữ nước phục vụ công tác chữa cháy.

Ngoài ra, các chủ rừng phối hợp lực lượng Kiểm lâm, Quân đội, Công an xây dựng 72 điểm, chốt, trạm trên các cánh rừng có hàng trăm người trực tại vùng trọng điểm nguy cơ cháy cao với đầy đủ phương tiện, thiết bị đảm bảo cho công tác chữa cháy kịp thời, hiệu quả.

Nhờ chủ động xây dựng kế hoạch, triển khai đồng bộ phương án phòng cháy, chữa cháy rừng mùa khô năm 2016 nên các đám cháy xảy ra trên một số lâm phần tỉnh Kiên Giang được phát hiện sớm, khống chế, dập tắt nhanh.

Từ đầu mùa khô đến nay, toàn tỉnh đã xảy ra hơn 20 vụ cháy đất vườn rẫy của dân, đất quy hoạch dự án và một số vụ cháy trong rừng gây thiệt hại diện tích 63 ha rừng tràm tái sinh thưa xen trảng cỏ.

Trước tình hình dự báo cháy rừng ở cấp cực kỳ nguy hiểm trong giai đoạn cao điểm của mùa khô, tỉnh Kiên Giang chỉ đạo các ngành chức năng, địa phương có rừng và đơn vị lâm nghiệp tiếp tục triển khai đồng bộ các phương án phòng cháy chữa cháy rừng theo phương châm “4 tại chỗ”; tăng cường hơn nữa các biện pháp cấp bách phòng cháy, chữa cháy rừng.

Ông Mai Anh Nhịn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Kiên Giang cho biết: Từ nay cho đến cuối mùa khô, tỉnh tập trung quyết liệt cho công tác phòng chống cháy rừng, hạn chế đến mức thấp nhất các vụ cháy có thể xảy ra, kịp thời phát hiện, dập tắt nhanh các đám cháy.

Các địa phương và chủ rừng không được chủ quan, lơ là trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, nhất là không để bị động, bất ngờ trước diễn biến phức tạp của thời tiết khô hạn và rừng trên các lâm phần; thực hiện nghiêm chỉ đạo của tỉnh về công tác phòng chống cháy rừng.

Tăng cường công tác thông tin tuyên truyền, tuần tra, kiểm soát chặt chẽ và trực chiến 24/24 giờ những vùng trọng điểm có nguy cơ cháy rừng cao. Thường xuyên vận hành máy móc, phương tiện, thiết bị để kịp thời sửa chữa hỏng hóc, đảm bảo phục vụ tốt việc chữa cháy khi tình huống xấu xảy ra. (Bmews 18/4) đầu trang(

Sáng 16.4, Hạt kiểm lâm liên quận Sơn Trà – Ngũ Hành Sơn, TP.Đà Nẵng cho hay đang làm rõ nguyên nhân gây cháy rừng Sơn Trà vào đêm qua 15.4.

Trước đó, lúc 20 giờ tối 15.4, người dân phát hiện đám cháy tại khu vực gần di tích hang Bà Đính trên núi Sơn Trà, thuộc địa bàn P.Thọ Quang. hận tin báo, Đội tuần tra liên ngành bảo vệ rừng cùng Cảnh sát PCCC TP.Đà Nẵng đưa 2 xe cùng 15 cán bộ chiến sĩ đến hiện trường, khống chế đám cháy sau 1 tiếng đồng hồ.

Diện tích cháy khoảng 2.000 m2, rất may khu vực toàn cỏ lau, cây bụi, giá trị không đáng kể. ây là vụ cháy rừng thứ 2 chỉ trong 3 ngày qua tại TP.Đà Nẵng trong thời tiết nắng nóng kéo dài.

Ông Đinh Văn An, Phó Chủ tịch UBND P.Thọ Quang, Q.Sơn Trà cho hay, vào thời điểm xảy ra vụ việc, trong khu vực không có các nhóm du khách tập trung đốt lửa dã ngoại, do đó có khả năng khách vãng lai đi qua vứt tàn thuốc, gặp cỏ tranh và thời tiết nóng bức nên gây cháy.

Theo Chi cục Kiểm lâm TP.Đà Nẵng, hiện nguy cơ cháy rừng tại Đà Nẵng đã lên mức nguy hiểm, báo động cấp 4, có khả năng cháy rừng trên diện rộng. o đó, Q.Sơn Trà đã thành lập Đội tuần tra liên ngành bảo vệ rừng, nghiêm cấm đốt thực bì, thường xuyên tuần tra xử lý du khách đốt lửa trong rừng. (Thanh Niên 16/4) đầu trang(

Ngày 12/4/2016, Ủy ban nhân dân tỉnh Tiền Giang đã ban hành Công văn số 1493/UBND-KTN thực hiện Chỉ thị số 10/CT-UBND ngày 30/3/2016 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường các biện pháp cấp bách phòng cháy, chữa cháy rừng.

Theo đó, để phòng, chống và ngăn chặn có hiệu quả tình trạng cháy rừng, bảo vệ tài nguyên rừng và môi trường thiên nhiên, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo, tổ chức thực hiện quyết liệt các biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm của địa phương:

Chỉ đạo tổ chức thực hiện có hiệu quả phương án phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn, trong đó tập trung vào triển khai phương án huy động lực lượng, phương tiện, chỉ huy, hậu cần trong trường hợp xảy ra cháy lớn.

Kịp thời xử lý các tình huống cháy rừng theo phương châm "4 tại chỗ", xác định rõ các khu vực trọng điểm có nguy cơ xảy ra cháy rừng và cháy lớn theo mức độ kiểm soát của chủ rừng, thôn, xã, huyện và tỉnh; chỉ đạo lực lượng ứng trực 24/24 giờ; bố trí lực lượng canh phòng, kiểm soát chặt chẽ người vào những khu vực rừng có nguy cơ cháy cao, tạm dừng các hoạt động xử lý thực bì bằng dùng lửa trong suốt thời kỳ cao điểm cháy rừng.

Chỉ đạo các cơ quan chuyên môn phối hợp với cơ quan thông tấn, báo chí tăng cường các hoạt động tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm thực hiện các quy định của pháp luật về bảo vệ và phát triển rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng đến mọi tầng lớp nhân dân đồng tình ủng hộ, thực hiện.

Xử lý nghiêm những vi phạm quy định phòng cháy, chữa cháy rừng theo quy định của pháp luật. Thường xuyên theo dõi thông tin cảnh báo cháy rừng trên hệ thống thông tin cảnh báo cháy sớm của Cục Kiểm lâm để kiểm tra, phát hiện sớm điểm cháy rừng.

Báo cáo ngay khi phát sinh cháy rừng về Cục Kiểm lâm - Tổng cục Lâm nghiệp để phối hợp chỉ đạo và huy động lực lượng chữa cháy rừng trong trường hợp cần thiết. (Cổng Thông Tin Điện Tử Tỉnh Tiền Giang 16/4) đầu trang(

Những ngày gần đây, tại khu vực miền Trung, tình hình nắng nóng trên diện rộng kéo dài, nguy cơ cháy rừng rất cao. Nhiều địa phương đã phát cảnh báo cháy rừng ở mức nguy hiểm.

Thông tin từ Đài khí tượng thủy văn Trung Trung Bộ, mức nhiệt tại các tỉnh, thành khu vực miền Trung tiếp tục cao, vùng núi có nơi hơn 40 độ như Ba Tơ (tỉnh Quảng Ngãi), Hoài Nhơn (tỉnh Bình Định). Nền nhiệt độ này sẽ còn duy trì trong khoảng 2 – 3 ngày tới. Các địa bàn Tuyên Hóa, Minh Hóa (tỉnh Quảng Bình), Liên Chiểu (TP. Đà Nẵng), Sơn Tây, Ba Tơ (tỉnh Quảng Ngãi)… có nguy cơ cháy rừng ở mức nguy hiểm.

Tại thành phố Đà Nẵng, trước tình hình nắng nóng cao trên diện rộng, Chi cục Kiểm lâm thành phố đã phát bản tin số 4 cảnh báo nguy cơ cháy rừng đang ở mức nguy hiểm.

Trước đó, vào trưa ngày 13/4, tại cánh rừng bạch đàn thuộc phường Hòa Khánh Nam, quận Liên Chiểu xảy ra cháy vụ cháy rừng. Ngọn lửa đã thiêu rụi 3ha rừng bạch đàn của 1 người dân địa phương. Hạt Kiểm lâm quận Liên Chiểu và Cảnh sát PCCC Đà Nẵng đã nhanh chóng tiếp cận hiện trường, tuy nhiên do vụ cháy xảy ra trên đỉnh núi, địa hình hiểm trở nên phải đến 16h cùng ngày, đám cháy mới được dập tắt.

Tại tỉnh Quảng Ngãi, chiều ngày 11/4 tại huyện Sơn Hà, trong lúc đốt dọn thực bì trên rẫy người dân đã bất cẩn để đám cháy lan rộng đến khu vực rừng phòng hộ ở tiểu khu 194 thuộc địa phận thị trấn nước Nia. UBND huyện Sơn Hà đã huy động các lực lượng ngăn chặn vụ cháy lây lan sang rừng phòng hộ. Sau nhiều giờ nỗ lực, đám cháy mới được dập tắt.

Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Bình cho biết xác định mùa khô năm nay sẽ là mùa nắng nóng kỷ lục nên ngay từ cuối năm 2015, Chi cục Kiểm lâm Quảng Bình đã lên kế hoạch phòng chống cháy rừng, trong đó lấy phương châm: “phòng là chính”.

Cụ thể, Chi cục đã phối hợp cùng các lực lượng chức năng chủ động vệ sinh rừng sạch sẽ, thường xuyên tuần tra, kiểm tra vành đai cản lửa, đặc biệt là các vùng rừng trọng điểm; Chi cục cũng tổ chức đưa lực lượng đến tận cơ sở, xây dựng lực lượng tại chổ (dân quân tự vệ, chủ rừng và nhân dân) để linh động phối hợp ứng phó khi có cháy rừng xảy ra.

Ngoài tuyên truyền, khuyến cáo người dân, chủ rừng thực hiện tốt các quy định về PCCC rừng, Chi cục kiểm lâm đã nghiêm cấm việc đốt thực bì trong trong thời kỳ nắng nóng.

Hiện tại, phía Chi cục Kiểm lâm tỉnh đã chỉ đạo các hạt kiểm lâm tăng cường trực cháy 24/24 nhằm phát hiện và ngăn chặn kịp các đám cháy phát sinh nhằm hạn chế mức thấp nhất thiệt hại do cháy rừng gây ra.

Chi cục Kiểm lâm TP. Đà Nẵng đề nghị Ban chỉ đạo thực hiện Kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng của các quận, huyện, xã, phường chỉ đạo các địa phương, đơn vị và các chủ rừng thực hiện nghiêm các biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng, UBND các xã, phường có rừng thông báo nghiêm cấm phát đốt thực bì, đồng thời yêu cầu các hạt kiểm lâm tổ chức trực 100% tại các khu rừng xung yếu Hòa Hiệp Bắc, Hòa Khánh Bắc, Hòa Khánh Nam, Thọ Quang, Hòa Phú, Hòa Ninh, Hòa Sơn, Hòa Khương và Hòa Liên.

Tỉnh Quảng Ngãi hiện có hơn 150.000 ha rừng tập trung ở 6 huyện miền núi, cứ đến mùa khô hạn lại nóng lên nguy cơ cháy rừng. Hầu hết các địa phương có rừng dễ cháy đều nằm ở địa hình phức tạp, bị chia cắt bởi các đồi núi, sông suối do đó công tác chữa cháy đặc biệt khó khăn.

Để phòng chống cháy rừng trong mùa khô năm nay, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã chỉ đạo các sở, nghành, địa phương có rừng tập trung cho công tác phòng chống cháy rừng, trong đó tăng cường kiểm tra rừng; tuyên truyền công tác bảo vệ, quản lý, phòng chống cháy rừng tới các khu dân cư.

Ông Đinh Nhựt- Hạt trưởng Hạt kiểm lâm huyện Sơn Tây cho biết: huyện Sơn Tây là nơi có nguy cơ cháy rừng cao nhất trong tỉnh Quảng Ngãi. Do vậy, ngay từ đầu mùa khô, địa phương chủ động triển khai các biện pháp bảo vệ rừng và phòng chống cháy rừng. Hiện dụng cụ phòng cháy chữa cháy, trang thiết bị, phương tiện dập lửa đã chuẩn bị kỹ lưỡng, khi có sự cố là sẵn sàng đáp ứng ngay.

Bước vào mùa khô năm 2016, 11/11 huyện, thị xã, thành phố của tỉnh Bình Định đều hoàn thành bản đồ phòng cháy, chữa cháy rừng. Đây là địa phương đầu tiên ở khu vực Nam Trung Bộ đã có bản đồ phòng chống cháy rừng trên từng địa phương. Các bản đồ này thể hiện rõ vùng, vị trí, điểm dễ cháy rừng. Khu vực nào có nguy cơ cháy cao và nếu có cháy thì đến bằng hướng nào gần nhất đều thể hiện rõ trên bản.

Năm 2015, Bình Định là tỉnh có số vụ cháy rừng lớn ở khu vực miền Trung với 25 vụ làm thiệt hại gần 120 ha rừng, trong đó, chủ yếu là rừng trồng của người dân và các đơn vị lâm nghiệp. Do vậy, có bản đồ phòng cháy, chữa cháy rừng tại từng địa phương, công tác chỉ huy, huy động lực lượng tham gia chữa cháy sẽ được thuận lợi hơn, hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng cao hơn. Hiện, Bình Định là tỉnh có nguy có cháy rừng cấp 4. (Tài Nguyên Và Môi Trường 15/4) đầu trang(

Chúng tôi trở lại Ban quản lý rừng phòng hộ Hàm Thuận - Đa Mi (BQLRPH), huyện Hàm Thuận Bắc khi gần như toàn bộ rừng phòng hộ ở đây đã vào cấp 5 - đặc biệt nguy hiểm, lúc nào cũng xảy ra cháy được.

Anh Ngô Công Thanh vừa đi kiểm tra rừng về, nói: “Mùa khô, nhất là khi bị ảnh hưởng Elnino quả là cực nhọc. Ban chúng tôi đang giữ 19.171 ha rừng, gồm 4.942 ha rừng sản xuất và 14.229 ha rừng phòng hộ. Do vẫn chịu ảnh hưởng khí hậu khô hạn của Nam Trung bộ nên rừng dễ xảy ra cháy vào mùa khô. Đã vậy, nhiều nơi rừng tiếp giáp với khu dân cư của tỉnh bạn Lâm Đồng, còn trên đất Bình Thuận mình thì có những xã thuần đồng bào dân tộc sống ven rừng mà cuộc sống của họ là thường xuyên  vào rừng thu hái sản phẩm phụ và làm rẫy bái…”.

Tất cả những điều nói trên tạo nên sự phức tạp trong quản lý, cũng như chỉ cần một chút sơ sảy là xảy ra cháy rừng, mất đất rừng và dĩ nhiên không tránh khỏi tình trạng xâm hại tài nguyên rừng, đặc biệt là khi dân di cư tự do vẫn tiếp tục đến vùng rừng phía Tây - Bắc của Hàm Thuận Bắc, trong đó có xã Đa Mi. Chính từ đó, BQL RPH quyết tâm xây dựng cho được một phương án phòng chống cháy, bảo vệ rừng thật hiệu quả.

Đầu mùa khô cả Ban dồn sức kiểm tra, tu sửa các bảng cấm lửa, cảnh báo tại các trọng điểm dễ xảy ra cháy; thực hiện đốt chần hàng ngàn mét chiều dài, và khoảng 4 m chiều rộng tại các cánh rừng dễ cháy; củng cố lực lượng phòng cháy chữa cháy rừng (PCCCR) của đơn vị và của 480 hộ nhận khoán bảo vệ rừng;  thành lập các tổ ứng cứu, tổ ứng trực tại 5 trạm bảo vệ rừng. Trong suốt mùa khô, mỗi ngày 5 trạm đều cử người lùng rừng kiểm tra kịp thời phát hiện nguy cơ cháy. Không những thế, phương án bảo vệ rừng còn giả định các tình huống cháy để thực tập, vì vậy khi xảy ra cháy các bộ phận cứ theo đó mà thực hiện.

Riêng năm nay, dự báo mùa khô đến sớm, Ban  yêu cầu các tổ cơ động, các trạm QLBVR  tuần tra, kiểm soát chặt chẽ những nơi có dân di cư tự do, các trọng điểm cháy, các con đường dân sinh gần  nơi ở của đồng bào dân tộc thiểu số, cũng như chuẩn bị các phương tiện phòng chống cháy, phương tiện cơ động, rà soát lại các phương án hiệp đồng chữa cháy với 3 lực lượng là: BQL RPH, địa phương nơi có rừng và lực lượng phòng cháy của hộ nhận khoán bảo vệ rừng, theo phương châm 4 tại chỗ.

Ngoài ra, còn hiệp đồng chữa cháy với 2 xã giáp ranh là Lộc Nam, Sơn Điền của Lâm Đồng, cũng như đề nghị đơn vị bạn xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm luật bảo vệ tài nguyên rừng. Nhờ áp dụng nhiều biện pháp tổng hợp nên từ  16/3/2016 đến nay, mặc dù toàn bộ diện tích rừng ở trong trạng thái dễ cháy lớn, song các đám cháy ngay khi vừa phát sinh đều được dập tắt. Tình trạng lấn chiếm đất lâm nghiệp do được xử lý nghiêm cũng giảm hẳn.

Tuy nhiên, BQLRPH cũng  nhận thấy: Một số thành viên trong Ban chỉ huy BVR – PCCCR đôi lúc chưa thường xuyên kiểm tra, đôn đốc lực lượng trực PCCCR ở các trạm, chốt; còn có trường hợp chậm phát hiện một số vụ cháy trên lâm phận. Đối với lực lượng PCCCR do xã thành lập, việc huy động lực lượng này tham gia phối hợp chữa cháy có lúc chưa đáp ứng được yêu cầu do tiền công chữa cháy rừng theo quy định quá thấp so với tiền công lao động thực tế tại địa phương.

Trở lại câu chuyện mùa khô còn kéo dài, đặc biệt là ảnh hưởng của Elnino, sẽ làm tăng nguy cơ cháy rừng, Trưởng ban BQL RPH Hàm Thuận - Đa Mi cho biết: Toàn bộ Ban đều đã tăng cường trách nhiệm. Với những cố gắng vừa nêu, hy vọng kết quả bảo vệ rừng, phòng chống cháy rừng năm 2016 sẽ tốt hơn năm trước. (Báo Bình Thuận 15/4) đầu trang(

Chiều 15/4, Ban chỉ đạo về kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng tỉnh giai đoạn 2011 - 2020 tổng kết công tác phòng cháy, chữa cháy rừng vùng giáp ranh năm 2015, triển khai nhiệm vụ năm 2016.

Trong năm 2015, trên địa bàn toàn tỉnh đã xảy ra 17 vụ cháy rừng tại các vùng giáp ranh. Đặc điểm của các vùng rừng giáp ranh là xa dân cư, địa hình phức tạp, có nhiều tranh chấp đất đai… nên khi có cháy rừng xảy ra công tác phòng cháy chữa cháy luôn gặp nhiều khó khăn.

Năm 2016, do thời tiết khô hạn nên được dự báo nguy cơ cháy rừng rất cao. Để bảo vệ tốt diện tích rừng, đặc biệt là rừng thông tại các địa phương vùng giáp ranh, tại hội nghị các đại biểu cũng đã có nhiều kiến nghị đề xuất trong công tác PCCCR. Theo đó, các địa phương và chủ rừng phải tập trung tu sửa lại hệ thống đường băng cản lửa; Thiết lập đường dây nóng giữa các địa phương và chủ rừng; Phối hợp tuần tra theo dõi người ra vào rừng, tuần tra canh gác lửa rừng tại các vùng rừng giáp ranh; Tổ chức diễn tập tình huống phối kết hợp trong PCCCR; Tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân trong công tác PCCCR. (Đài Phát Thanh Và Truyền Hình Nghệ An 15/4) đầu trang(

Chiều 15-4, sau nhiều ngày nắng nóng, trên địa bàn tỉnh Cà Mau đã đón cơn mưa đầu tiên.

Theo ghi nhận của chúng tôi, tại TP Cà Mau, cơn mưa khá lớn, bắt đầu khoảng 16g45, kéo dài khoảng 30 phút, nên cũng “giải nhiệt” phần nào nóng bức suốt một thời gian qua. Tuy trên, trên địa bàn tỉnh Cà Mau nơi cần mưa nhất là khu vực rừng tràm U Minh Hạ lại chưa có mưa “ghé thăm”.

Theo chi cục kiểm lâm Cà Mau, hiện nay trên 42.000 ha rừng bị khô hạn, có nguy cơ cháy cấp V (cấp cực kỳ nguy hiểm). Do ảnh hưởng của nắng nóng, gió mạnh trong thời gian qua, đến thời điểm hiện nay mực nước trong khu vực rừng tràm trung bình thấp hơn so với cùng kỳ trên 0,3m. (Tuổi Trẻ 15/4) đầu trang(

Kiểm lâm tỉnh An Giang bố trí và có thể huy động 2.300 người sẵn sàng tham gia phòng cháy chữa cháy rừng. Kiểm lâm tỉnh An Giang bố trí và có thể huy động 2.300 người sẵn sáng tham gia phòng cháy chữa cháy rừng.

Tại các huyện Tịnh Biên, Tri Tôn của tỉnh An Giang, từ đầu năm đến nay đã phát hiện hàng chục vụ vi phạm sử dụng lửa trong rừng và ven rừng dẫn đến cháy hơn 15.000 m2. Ngành kiểm lâm cho biết, nguyên nhân các vụ cháy chủ yếu do người dân vào rừng mưu sinh (đốt than, bắt ong, săn chim…) đã bất cẩn khi sử dụng lửa.

Trước tình hình khô hạn ngày càng gay gắt, bất lợi cho công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, Ban Chỉ đạo về kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng tỉnh An Giang xây dựng và triển khai phương án bảo vệ rừng và phòng chống cháy rừng cấp tỉnh.

Ông Lữ Cẩm Khường, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh An Giang cho biết đã tăng cường đầu tư trang bị bổ sung các phương tiện, dụng cụ, máy chữa cháy; bố trí dụng cụ xuống hơn 180 điểm và chốt trực, hợp đồng 110 người tuần tra bảo vệ rừng.

Qua kiểm tra cho thấy rừng đang ở mức báo động cao nhất. Ngoài công việc thường xuyên của bộ phận kiểm lâm, ngành Nông nghiệp cũng đã hỗ trợ trên 2 tỷ đồng cho công tác cảnh báo, phòng cháy cũng như tăng cường công tác kiểm tra; sớm phát hiện, ngăn ngừa cháy rừng. Bên cạnh đó, nạo vét một số kinh ở khu vực rừng, đảm bảo khi có sự cố xảy ra thì có đủ nước, phương tiện, lực lượng ứng phó.

Kiểm lâm tỉnh An Giang cũng đã cấm các hoạt động chặt hạ, tỉa thưa cây rừng trong cao điểm mùa khô này; đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền bằng máy phát thanh lưu động của các trạm kiểm lâm địa bàn tại các cụm dân cư quanh vùng trọng điểm cháy; bố trí và có thể huy động 2.300 người sẵn sàng tham gia phòng cháy chữa cháy rừng. (Đài Tiếng Nói Việt Nam 18/4) đầu trang(

Tây Nguyên nói chung, Đắk Nông nói riêng đang "quay quắt" trong đại hạn, hàng trăm nghìn héc ta cây trồng thiếu nước tưới làm giảm năng suất hoặc mất trắng; hàng chục nghìn hộ dân “khát” nước sinh hoạt. Việc để mất rừng tràn lan là một trong những nguyên nhân làm cho hạn hán diễn ra ngày càng khốc liệt hơn.

Nguyên nhân khô hạn nặng nề được cho là ảnh hưởng của hiện tượng El Nino, lượng mưa ít, nắng nóng kéo dài, dòng chảy các sông suối giảm mạnh. Tuy nhiên, còn một nguyên nhân rất cơ bản là rừng bị mất quá nhiều, nhất là rừng nguyên sinh và tình trạng hạn hán đã lên đến đỉnh điểm trong mấy chục năm trở lại đây. Hàng loạt sông hồ có thể tích hàng trăm nghìn, hàng triệu mét khối nước đã cạn trơ đáy là minh chứng sinh động cho tình trạng hạn hán kéo dài và sự suy giảm nghiêm trọng mực nước ngầm. Việc rừng bị xâm hại, tàn phá vô tội vạ là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng này.

Trong 5 năm qua (2010-2015), diện tích rừng bị mất trên địa bàn tỉnh Đắk Nông lên đến 26.000 ha, diện tích đất lâm nghiệp bị xâm canh, bao chiếm hơn 50.000 ha. Áp lực của tình trạng di dân ngoài quy hoạch ở phía Bắc vào, hay việc đầu tư vào nhiều dự án phát triển, hoặc việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng, trong khi công tác bảo vệ, quản lý rừng lại không hiệu quả nên rừng nguyên sinh hiện còn không đáng bao nhiêu.

Theo kết quả kiểm kê rừng của Tổng cục Lâm nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), trong 7 năm (từ 2008 đến 2014) diện tích rừng tự nhiên tại Tây Nguyên đã mất hơn 358.700 ha, tương đương mỗi năm mất hơn 51.000 ha rừng. Trong khi đó, với gần 16.000 ha rừng phải trồng thay thế tại các dự án, toàn vùng mới chỉ trồng được trên 1.000 ha. Nếu tính riêng về rừng đúng nghĩa thì độ che phủ rừng ở Tây Nguyên chỉ đạt 32,4%.

Diện tích, độ che phủ rừng giảm đồng nghĩa với việc sa mạc hóa ở khu vực Tây Nguyên ngày càng nhanh hơn. Trong những giải pháp chống hạn cho vùng Tây Nguyên nói chung và tỉnh Đắk Nông nói riêng, các nhà khoa học, quản lý đều nhấn mạnh đến giải pháp bảo vệ rừng và trồng rừng thay thế. Bởi, chỉ có giữ được rừng thì mới chống được biến đổi khí hậu, giảm thiểu những rủi ro do thiên tai gây ra.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Đắk Nông, Đỗ Ngọc Duyên cho biết: Việc phá rừng, lấn chiếm đất đai khiến diện tích rừng phòng hộ của Đắk Nông bị suy giảm nghiêm trọng và là một trong những tác nhân gây nên hạn hán.

Hiện nay theo chủ trương của Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh đã chỉ đạo ngành nông nghiệp và chính quyền địa phương các cấp, các ngành phải trồng lại rừng trên diện tích đã bị phá, đặc biệt là rừng đặc dụng, phòng hộ; kiên quyết xử lý các đối tượng lấn chiếm, phá trái phép để thu hồi lại trồng rừng, kể cả các diện tích phòng hộ đầu nguồn, các hệ thống sông suối, các công trình thủy lợi là phải kiên quyết trồng lại rừng để đảm bảo giữ nguồn nước đầu nguồn.

Bàn về các giải pháp chống hạn lâu dài cho vùng Tây Nguyên, ông Trần Việt Hùng, Phó Trưởng Ban thường trực Ban chỉ đạo Tây Nguyên cho rằng: Việc quản lý và sử dụng tài nguyên còn nhiều thiếu sót dẫn đến tình hình hạn hán thêm gay gắt và trầm trọng. Tài nguyên rừng có thể được coi là tài nguyên quan trọng nhất của vùng Tây Nguyên, nó giữ và tạo nên nguồn nước. Trong mùa hạn hán từ đầu năm tới nay, mực nước trung bình tích được tại các hồ thủy điện hầu hết giảm xuống chỉ còn 50 – 60% so với mọi năm.

Trồng rừng là biện pháp rất quan trọng, nhất là trồng rừng thay thế ở những nơi đã có sự tác động để làm thủy điện và các hồ đập. Đặc biệt là những nơi rừng phòng hộ, rừng đầu nguồn mà diện tích rừng không còn nhưng diện tích đó vẫn quy hoạch là rừng phòng hộ, rừng đầu nguồn phải nhanh chóng trồng lại rừng chứ không chuyển đất sang các mục đích khác. "Việc trồng và bảo vệ rừng là một giải pháp trước mắt và lâu dài rất quan trọng để hạn chế tác động của thiên tai ở khu vực Tây nguyên", ông Hùng nói. (Báo Ảnh Dân Tộc Và Miền Núi 18/4) đầu trang(

Ngày 18.4, lãnh đạo Ban Quản lý rừng Lâm Viên (Ban QLRLV), TP.Đà Lạt (Lâm Đồng) cho biết vừa lập biên bản vụ lấn chiếm rừng trái phép tại tiểu khu 158, cạnh nghĩa trang Du Sinh, P.5 (Đà Lạt).

Theo đó, diện tích san ủi khoảng 350 m2, kèm theo một số cây thông bị cưa hạ. Vụ việc được Ban Quản lý nghĩa trang TP.Đà Lạt phát hiện từ ngày 13.4, lúc đó diện tích bị san ủi chỉ khoảng 50 m2 và báo ngay cho Ban QLRLV.

Đến ngày 14.4, việc san ủi rừng trái phép tái diễn với diện tích hơn 300 m2, chưa kể con đường rộng khoảng 4 m dài hơn 60 m từ đường An Sơn lên các thửa đất mới san ủi.

Một cán bộ Ban QLRLV cho biết những người san ủi rừng trái phép lợi dụng lúc giao thời vì ngày 19.4, Ban QLRLV và UBND P.5 tổ chức bàn giao hoán đổi cán bộ phụ trách địa bàn từ P.10 qua P.5 và ngược lại.

Theo nguồn tin của PV Thanh Niên, đứng sau vụ san ủi đất trái phép này là một cán bộ lãnh đạo của P.5. Tuy nhiên, lãnh đạo Ban QLRLV cho biết đang phối hợp các cơ quan chức năng để làm rõ thông tin này và báo cáo lãnh đạo thành phố có biện pháp xử lý tiếp theo. (Thanh Niên 19/4) đầu trang(

Ngày xưa, Tây Nguyên bị bao phủ bởi bạt ngàn rừng nguyên sinh. Vậy mà nay, dọc hai bên đường Hồ Chí Minh hàng trăm cây số thì không thấy rừng đâu. Những ngày tháng Tư này, người dân Tây Nguyên đang phải oằn mình giữa cơn đại hạn. Hàng nghìn héc ta cà phê, hồ tiêu, lúa nước chết cháy.

Chỉ tính riêng tỉnh Đắk Lắk đã có "42.364 ha cây trồng bị hạn, trong đó mất trắng 6.148 ha, cụ thể, lúa nước 6.148 ha (1.683 ha mất trắng); cà phê 32.914 ha (mất trắng 4.431 ha); hồ tiêu 2.051 ha và một số diện tích cây trồng khác. Tổng thiệt hại ước tính 1.312 tỷ đồng".

Ai cũng hiểu, phải trả cái giá quá đắt như vậy là do chính chúng ta - con người - chứ không phải thiên nhiên gây ra. Vậy mà, hôm nay người dân Đắk Lắk lại phải sững sờ khi nhận được tin "dữ": Người ta đang chuẩn bị phá rừng quốc gia Yok Đôn làm thủy điện. Hơn 53 ha rừng khộp của Vườn Quốc gia Yok Đôn sắp bị một doanh nghiệp cưa đốn để chuyển đổi mục đích làm thủy điện.

Cái dự án "phá rừng" khoác áo thủy điện ấy được rào chắn bằng những lí do rất mùi mẫn rằng rừng nghèo và đa dạng sinh học thấp, không tác động nhiều đến Vườn Quốc gia Yok Đôn, rằng là quy hoạch đã được các bộ, ngành Trung ương chọn phương án tối ưu…

Chao ôi, nơi sẽ xây đập thủy điện Đrăng Phốk với công suất 28MW là rừng đặc dụng với những cây bằng lăng cổ thụ hai ba người ôm không xuể tại tiểu khu 430, 431 và 451 thuộc phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của Vườn Quốc gia Yok Đôn lại được cả bên A lẫn bên B cùng cất lên bản "hòa tấu" là rừng nghèo và đa dạng sinh học thấp ư?

Còn tác động của nó đối với môi trường, hệ sinh thái của Vườn Quốc gia Yok Đôn? Câu trả lời đã có khi sông Sêrêpốk những ngày này đang cạn nước đến trơ đáy, phơi ra những bãi đá lởm chởm giữa lòng sông. Hình ảnh này du khách vẫn bắt gặp hằng năm khi đến tham quan du lịch Bản Đôn. Mùa lễ hội năm nay, huyện Buôn Đôn đã phải "xin" nước thủy điện để mấy chú voi có thể đầm mình lằn lưng cõng khách vượt sông.

Nhìn xa hơn một chút, phía cực Nam của Tổ quốc, đồng bằng sông Cửu Long đang phải đối mặt với trận hạn lịch sử trong vòng một trăm năm qua khiến những người nông dân Nam Bộ phải kêu lên đau xót "Chúng tôi kiệt sức rồi…" thì liệu có sự góp sức nào của những con đập thủy điện lớn nhỏ đang chặn dòng Sêrêpốk - một nhánh của sông mẹ Mê kông?

Mấy ngày trước, dư luận cũng đã nóng lên trước thông tin tỉnh Gia Lai đang tiến hành khảo sát thực tế để xây dựng thêm 2 công trình thủy điện trong khu bảo tồn Kon Chư Răng. Lại "tấn công" rừng đặc dụng bằng những "bài ca" quen thuộc. Nào là huyện nghèo rất cần được các doanh nghiệp đầu tư, nào là làm thủy điện thì cái được nhiều hơn mất, doanh nghiệp sẽ đóng thuế cho địa phương hàng tỉ đồng, …

Bài học đau đớn bởi công trình “sai lầm thế kỷ” của thủy điện An Khê- Kanak, tỉnh Bình Định vừa được đại biểu Quốc hội phanh phui còn rất nóng hổi, vậy mà hình như vẫn chưa đủ "liều" để người ta tỉnh ngộ trước việc đua nhau xây thủy điện, phớt lờ tác động môi trường sinh thái để rồi người dân và các thế hệ con cháu phải oằn lưng gánh chịu.

Đọc những con số thống kê sau đây mà thấy choáng: "Toàn vùng Tây Nguyên hiện có 287 dự án thủy điện với tổng công suất gần 7.000 MW, trong đó 244 dự án thuộc quy hoạch thủy điện nhỏ với gần 1.500 MW.  Đến thời điểm này, mặc dù mới chỉ có 163 dự án thủy điện đã và đang được nghiên cứu đầu tư xây dựng nhưng đã khiến cho gần 25.300 hộ dân bị ảnh hưởng (hơn 5.600 hộ phải tái định cư); chiếm dụng trên 65.200 ha đất các loại (16.600 ha đất rừng). Bình quân, mỗi MW thủy điện ở Tây Nguyên chiếm dụng gần 11 ha đất xây dựng và hơn 10 ha đất để bố trí tái định canh, định cư"

Vậy là đã có 16.600 ha rừng biến mất và chừng ấy ha nữa cũng sẽ cùng chung số phận nếu thực hiện đủ 287 dự án nói trên, tức là sẽ có khoảng 30 ngàn ha rừng bị xóa sổ, mà đấy là rừng đầu nguồn, rừng đặc dụng có ảnh hưởng quyết định đến môi trường sinh thái, đến nguồn nước của các con sông trong khu vực.

Nói về nạn tàn phá rừng, không thể không nhắc tới chuyện ở Đắk Nông từng gây sốc dư luận hồi tháng 4/2015: "Chỉ trong vài năm, UBND tỉnh đã ký hàng loạt quyết định cho các doanh nghiệp tư nhân thuê hàng chục nghìn hécta rừng tự nhiên. Không lâu sau, hàng nghìn hécta rừng cho thuê đã bị cạo trọc, đất đai bị lấn chiếm hầu hết…

Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo nhà nước về Kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng giai đoạn 2011 - 2020 tổ chức ngày 9.4 tại TP.Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk), do Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải chủ trì, ông Nguyễn Đức Luyện - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắc Nông - đã có một phát biểu gây sốc. Không xử lý được phá rừng là do... có cán bộ trong đó. Cán bộ có nhận đất, nhận rừng, buôn bán đất đai, có chỉ đạo “bật đèn xanh” cho phá rừng". Thế đấy, chẳng thể bình luận gì được nữa.

Bốn mươi năm trước, Tây Nguyên bị bao phủ bởi bạt ngàn rừng nguyên sinh. Chạy xe suốt chiều dọc miền đất huyền thoại trên quốc lộ 14 hay các đường nhánh cắt ngang, người ta có cảm giác như đang lạc trong cái thiên la địa võng của đại ngàn bao la. Có những đoạn đường xe như luồn lách trong rừng rậm, mát lạnh, không thấy bóng mặt trời.

Vậy mà, 40 năm sau, cả một chiều dài hàng trăm cây số dọc hai bên đường Hồ Chí Minh mới nâng cấp mềm như dải lụa thì không thấy bóng dáng của rừng đâu. Xa tít tắp chân trời vẫn là những trang trại cao su, cà phê, hồ tiêu đang lay lắt, khô cháy trong cái nắng như đổ lửa dù chỉ mới chớm hè 2016.

Còn đâu hệ sinh thái phong phú và đa dạng của dòng sông vốn đã đi vào huyền thoại. Nhìn khúc sông chảy qua khu du lịch văn hóa, sinh thái Buôn Đôn cạn trơ đáy, ngọn thác Bảy Nhánh biến mất, chiếc cầu treo cong vênh như cái vỏ đậu khổng lồ trên lòng sông lởm chởm những đá mà thấy nhói lòng.

Làm sao có thể tưởng tượng được rằng, một thế kỉ trước, dòng sông này là con đường giao thương quan trọng trong vùng. Người Lào, người Cao Miên thường đi thuyền ngược dòng sông để đến buôn bán, trao đổi hàng hóa với vùng cao nguyên Đắk Lắk của Việt Nam. Bản Đôn từng là thương cảng sầm uất một thời.

Bây giờ, dòng Sêrêpôk trơ đáy. Lòng sông phơi mình giữa nắng cháy cao nguyên. Tôi nghe vọng tiếng của đại ngàn. Không! Là tiếng kêu thảm thiết, tuyệt vọng của núi rừng: "Con người, hãy dừng lại dù đã quá muộn!". (Giáo Dục Việt Nam 19/4) đầu trang(

Mới đây, công ty TNHH MTV 30-4 Gia Lai  (Cty 30/4) vừa tiến hành khảo sát và xin chủ trương đưa vào quy hoạch xây dựng hai thuỷ điện Suối Say 1,2 tại Khu bảo tồn thiên nhiên Kon Chư Răng tại huyện K’Bang, tỉnh Gia Lai. Hai dự án thuỷ điện đang được manh nha tạo lập này khiến dư luận rất quan tâm.

Trao đổi với chúng tôi, ông Trịnh Viết Ty, giám đốc Khu bảo tồnKon Chư Răng - chủ rừng cho rằng: Việc doanh nghiệp muốn xây dựng thuỷ điện khiến ông rất băn khoăn. "Được nhiều hơn mất"?! Ông Ty cho rằng: Nếu làm thuỷ điện trong khu bảo tồn này chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng. Ít nhiều cũng tác động đến môi trường tự nhiên.

Về những khó khăn ông Ty cho rằng, kiểm lâm không có đường tuần tra, mọi công việc bảo vệ rừng cứ len lỏi dưới tán rừng, ăn rừng, ở rừng... Có điểm phải đi bộ mất 2 ngày mới tới nơi. Khi nhận tin phá rừng và để đến được nơi thì lâm tặc đã tẩu tán mất rồi. Vất vả là thế, song tiền lương vẫn chưa tương xứng..."Trước đây Khu bảo tồn đã có quy hoạch làm đường, trạm chốt kiểm tra... nhưng hiện tại vẫn ở dự án "treo".

Trong khi dự án làm đường tuần tra chưa triển khai thì doanh nghiệp xây thuỷ điện sẽ làm một con đường ít nhất là rộng hơn 2m để ô tô chở vật liệu vào tận nơi xây dựng. Con đường này trùng với đường quy hoạch tuần tra bảo vệ, sẽ rất thuận lợi cho công tác bảo vệ rừng. Sau này cũng thuận lợi cho làm du lịch. Đó là chưa kể mỗi năm đóng ngân sách cho Nhà nước và địa phương hàng chục tỉ đồng từ bán điện năng...

Báo Giao thông vừa qua đã đăng tải bài viết “Cẩn trọng trong xây dựng thuỷ điện trong khu bảo tồn” (số 58, ngày 12/4). Sau khi bài báo phát hành, nhiều ý kiến phản hồi của độc giả cho rằng: “Tôi phản đối việc xây dựng công trình thuỷ điện trong Khu bảo tồn. Bởi vì Nhà nước và nhân dân đã dành rất nhiều công sức và tiền bạc để giữ gìn khu rừng này rồi. Phải mất hàng nghìn năm mới có một thảm thực vật như thế. Và hiện nay đã có quá nhiều áp lực từ bên ngoài vào phá rừng, giờ thêm áp lực từ thuỷ điện phá rừng bên trong ra, thì tôi nghĩ không khéo chẳng bao lâu nữa sinh cảnh của Khu bảo tồn rồi cũng "đội nón" mà đi"...".

Nhiều đọc giả cũng đặt vấn đề: “Nếu mà xây dựng hai công trình thuỷ điện Suối Say thì quá trình xây dựng kéo dài 2 đến 3 năm. Trong quá trình thi công như đào kênh-mương đắp đập, người ta sẽ sử dụng một khối lượng thuốc nổ đánh mìn, xe chở vật liệu xây dựng ầm ầm đi ngang qua khu rừng sẽ ảnh hưởng rất lớn đến động vật hoang dã, ở đây có những quần thể sinh vật rất nhạy cảm với sự can thiệp của bàn tay con người”; "mở đường vào khu rừng để rồi để xảy ra mất rừng dần dần, lúc ấy phải biết làm sao?"...

"Đồng ý, nếu có thêm công trình thủy điện để có thêm lượng điện hòa vào lưới điện quốc gia là điều tốt, nhưng không phải cần thiết đến mức bất chấp tất cả. Rõ ràng, khi nói đến việc cân nhắc giữa các lợi ích: Hiệu quả kinh tế của công trình thủy điện có thể tính được dễ dàng, nhưng về thiệt hại đến xã hội, về môi trường,… là vấn đề khó. Đặc biệt, liên quan đến một hệ sinh thái tự nhiên với đặc thù về khí hậu, tài nguyên tự nhiên,... một khi mất đi thì sẽ kéo theo nhiều sự mất mát khác về tài nguyên, đa dạng sinh học,… và hệ lụy của sự mất mát đối với môi trường, hệ xã hội là không thể tính được và không thể lường hết được. Nếu chúng ta không xem xét cẩn thận, vì nếu cứ làm đến khi xảy ra hậu quả sẽ rất khó hoặc thậm chí không thể khắc phục được".

Phải nói rằng, đây không phải là lần đầu tiên nói lên câu chuyện dự án phá rừng làm thủy điện, thực tế cho thấy câu chuyện này đã diễn ra từ nhiều năm nay. Hàng trăm công trình thủy điện lớn, nhỏ ở khắp Tây Nguyên đã gây ra những tác động tiêu cực đến môi trường, xã hội, làm đảo lộn cuộc sống của hàng ngàn hộ dân. Nhất là các sự cố vỡ đập thủy điện gần đây càng làm cho người dân Tây Nguyên thêm lo lắng, bất an với hệ thống thủy điện dày đặc ở khu vực này. (Giao Thông 17/4) đầu trang(

Liên quan đến việc UBND tỉnh Gia Lai đang giao Sở Công thương chủ trì khảo sát thực tế và lấy ý kiến các đơn vị liên quan về hai đập thủy điện Suối Say 1 và Suối Say 2 trong khu bảo tồn Kon Chư Răng (huyện Kbang), trao đổi với Đất Việt, ông Đỗ Tiến Đông – Giám đốc Sở xây dựng Gia Lai khẳng định vẫn chưa có thông tin gì rõ ràng.

“Dự án này trên Sở Công thương người ta đang tổng hợp ý kiến để làm rõ ra. Đơn vị chủ trì người ta làm, còn chúng tôi bên sở xây dựng cũng được mời tham gia buổi họp đầu tiên hôm đó thôi, chứ cũng chưa có thông tin gì cho rõ hơn.

Việc đồng ý hay không phải xem về quy định nhà nước về lĩnh vực đó như thế nào. Đầu tiên phải điều tra cái đó chứ bây giờ nói cảm tính không thì cũng không chuẩn được”, ông Đông nói. Giám đốc Sở Xây dựng Gia Lai khẳng định cần phải hết sức thận trọng trong việc xem xét đánh giá việc xây dựng 2 thủy điện trong khu bảo tồn, không thể nóng vội được.

“Với trách nhiệm của một công dân thì phải lo ngại chứ, ai cũng phải lo ngại việc xây dựng thủy điện có thể tàn phá hệ sinh thái. Ai cũng thế chứ không chỉ vị trí này, vị trí kia mới lo ngại. Lúc nào cũng phải lo cho vấn đề chung, đặc biệt là vấn đề môi trường, bảo vệ rừng trong tình hình hiện nay.

Chúng tôi cũng được mời dự đến họp, nghe chung thế thôi chứ còn muốn có quy định chi tiết như thế nào thì còn phải căn cứ vào hồ sơ trình của người ta nữa.  Dự án này phải hết sức thận trọng, cho cũng thận trọng mà không cho cũng phải thận trọng. Cái gì cũng phải có căn cứ, cụ thể rõ ràng”, ông Đông nhấn mạnh.

Cũng chia sẻ về vấn đề này, ông Phan Xuân Vũ – Giám đốc Sở VHTT&DL Gia Lai cho rằng dự án này UBND tỉnh mới giao cho các sở ngành nghiên cứu để đề xuất làm quy hoạch.

“Về mặt động thái nhà nước, khi doanh nghiệp họ đề nghị thì UBND tỉnh phải cho khảo sát để đảm bảo tính khách quan còn quyền quyết định thì phụ thuộc vào cơ quan cao nhất của tỉnh. UBND tỉnh trước khi quyết định phải đưa ra thảo luận với các ban ngành. Doanh nghiệp đề xuất thì mình tôn trọng doanh nghiệp còn việc mình cho không thì lại là vấn đề khác. Các ngành mới đang nghiên cứu thôi, chưa có cái gì gọi là quyết định cả”, ông Vũ khẳng định.

Vị giám đốc Sở VHTT&DL Gia Lai thừa nhận với những kinh nghiệm từ công trình thủy điện An Khê – Kanak vốn bị đánh giá là “sai lầm thế kỷ” để lại nhiều hậu quả cho người dân, phía UBND tỉnh Gia Lai đang rất thận trọng trong việc xây dựng thủy điện trong khu bảo tồn.

“Hiện nay Tây Nguyên bài học về khô hạn từ các địa phương đã rất rõ rồi. Tỉnh Gia Lai cũng sẽ lảm rất thận trọng vì đã có bài học từ thủy điện An Khê – Kanak. Hôm vừa rồi họp nghị quyết tỉnh cũng khẳng định phải giữ cho được tài nguyên môi trường rừng đang còn ít,  phải bảo vệ tốt.

Tất nhiên là phải làm tỉ mỉ, rút kinh nghiệm thủy điện An Khê – Kanak, Đồng Nai 6, nên các hội đồng, các nhà khoa học phải làm việc hết sức khách quan để có đánh giá cụ thể”, ông Vũ chia sẻ.

Với tư cách cá nhân, vị cán bộ cho rằng, đầu tiên phải là bảo vệ môi trường, sau đó mới tính đến các lợi ích về kinh tế khi phát triển dự án thủy điện trong khu bảo tồn.

“Quan điểm của tôi thì môi trường là trước hết còn cái thủy điện nếu tận dụng được thì tốt còn có những tác động, ảnh hưởng xấu thì không cần. Có thể phát được mấy KW điện thì rất tốt nhưng nếu nó không bảo vệ được môi trường thì cũng đành phải chấp nhận bỏ thôi.

Nếu mấy KW đó đạt hiệu quả kinh tế nhưng hiệu quả xã  hội, hiệu quả về lâu dài, hiệu quả môi trường kém thì phải nghiên cứu cẩn thận. Cái này phải chờ các hội đồng tư vấn và các nhà chuyên gia để làm thật kỹ, đánh giá toàn diện”, ông Vũ nêu quan điểm. (Đất Việt 15/4) đầu trang(

Ngày 15-4, Sở Công thương tỉnh Gia Lai cho biết Công ty TNHH MTV 30-4, đơn vị đề xuất UBND tỉnh Gia Lai cho khảo sát bổ sung và đưa vào quy hoạch hai công trình thủy điện trong Khu bảo tồn Kon Chư Răng đã gửi thông báo xin rút các đề xuất, hủy ý định làm thủy điện trong Khu bảo tồn Kon Chư Răng.

Trước đó, ngày 14-4 Công ty 30-4 cũng đã có văn bản gửi UBND tỉnh Gia Lai và các đơn vị liên quan xin hủy kết quả khảo sát ban đầu khu vực làm thủy điện. Công ty này cho rằng kết quả ban đầu còn chưa đầy đủ, cần đánh giá lại. Tuy nhiên đến sáng 15-4 thì Công ty 30-4 đã thông báo hủy toàn bộ các đề xuất.

Xác nhận lại với Tuổi Trẻ, đại diện Công ty 30-4 nói: “Đúng là chúng tôi xin rút, chúng tôi dừng kết quả khảo sát, đánh giá tác động môi trường. Nghĩa là chúng tôi dừng hẳn ý định xin xây thủy điện Suối Say 1 và Suối Say 2 trong Khu bảo tồn Kon Chư Răng, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai”.

Như Tuổi Trẻ đã thông tin, trước đó Công ty TNHH MTV 30-4 Gia Lai, trụ sở ở đường Lê Duẩn, TP.Pleiku, Gia Lai đã gửi tờ trình cho UBND tỉnh Gia Lai đề nghị bổ sung vào quy hoạch hai công trình thủy điện Suối Say 1, 2 trong Khu bảo tồn Kon Chư Răng, tỉnh Gia Lai.

Sau đó UBND tỉnh Gia Lai đã yêu cầu các đơn vị chuyên môn cùng chủ đầu tư đi khảo sát, cho ý kiến. Sự việc được báo Tuổi Trẻ thông tin. Nhiều cơ quan tại Gia Lai và dư luận phản đối quyết liệt về dự án này, một khi triển khai sẽ tác động xấu đến hệ sinh thái và diện tích tự nhiên của Khu bảo tồn có độ che phủ lớn nhất Tây nguyên này (đạt 98%). (Cafef 16/4; Người Lao Động 16/4) đầu trang(

Năm 2007, UBND tỉnh Đắk Lắk đồng ý cho TECCO khảo sát lập dự án nhà máy thủy điện (NMTĐ) Đrăng Phốk với công suất 28MW tại tiểu khu 430, 431 và 451, thuộc phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của Vườn Quốc (VQG) Yok Đôn.

Năm 2009, Bộ NN&PTNT có công văn gửi Thủ tướng Chính phủ đề nghị cho chuyển đổi mục đích sử dụng 63ha rừng đặc dụng VQG Yok Đôn để làm NMTĐ Đrăng Phốk và nhận định rằng khu vực rừng làm thủy điện này là “loại rừng nghèo tái sinh sau khai thác kiệt”.

Đến năm 2011, UBND tỉnh Đắk Lắk cho phép TECCO lập dự án đầu tư xây dựng NMTĐ Đrăng Phốk. Dự kiến, diện tích rừng đặc dụng phải chuyển đổi làm NMTĐ này khoảng 63ha, trong đó diện tích chuyển đổi vĩnh viễn khoảng 53ha (trải dài 9km theo bờ sông Srêpốk) và diện tích chuyển đổi tạm thời 10ha.

Báo Tiền phong dẫn lời ông Đỗ Quang Tùng, Giám đốc VQG Yok Đôn, cho biết, khu vực rừng đặc dụng để chuyển đổi làm NMTĐ Đrăng Phốk thuộc vùng lõi VQG Yok Đôn và đây là phân khu bảo vệ nghiêm ngặt.

“Hệ sinh thái VQG Yok Đôn là hệ sinh rừng khộp đặc trưng của Việt Nam và Đông Nam Á. Nếu chúng ta tác động vào lõi VQG Yok Đôn thì sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường, môi sinh của hệ sinh thái này, ảnh hưởng đến các loại động thực vật quý hiếm và gia tăng áp lực giữ rừng đối với lực lượng kiểm lâm. Sau khi báo đăng, một lãnh đạo của Bộ NN&PTNT đã gọi tôi lên báo cáo và cho biết quan điểm của ông là phản đối việc xây dựng thủy điện này trong VQG Yok Đôn", ông nói.

Cũng theo ông Tùng, ngoài 63ha rừng đặc dụng phải chuyển đổi, khi xây dựng nhà máy này, VQG Yok Đôn phải “hy sinh” nhiều diện tích rừng đặc dụng nữa để làm đường dây truyền tải điện. Với hành lang lưới điện khoảng 5m, thêm chiều dài đường truyền tải điện khoảng 35km, VQG Yok Đôn phải chuyển đổi mục đích sử dụng khoảng 17ha rừng đặc dụng nữa.

Tuy nhiên, dự án này vấp phải sự phản đối của rất nhiều các chuyên gia cũng như của chính lãnh đạo VQG Yok Đôn.

Trước đó, báo CAND cũng dẫn lời GS Vũ Trọng Hồng, nguyên Thứ trưởng Bộ NN&PTNT, Chủ tịch Hội Thuỷ lợi Việt Nam cho biết, việc xây dựng thuỷ điện trong vùng lõi VQG là không thể chấp nhận.

Với công suất 28 MW, đây là công trình thuỷ điện nhỏ, không có giá trị nhiều về mặt thương phẩm điện trong khi lại phải đánh đổi bằng tổn thất lớn về sinh thái, môi trường.

"Tây Nguyên đang phải trả giá vì việc phát triển thuỷ điện ồ ạt. Tôi cho rằng, Tây Nguyên đã làm quá nhiều thuỷ điện rồi, chỗ nào có tiềm năng đều đã làm hết rồi. Hạn hán ở Tây Nguyên cũng là do thuỷ điện đã tích hết nước các dòng sông trong khi thảm thực vật thì không còn. Nếu vẫn cố tình xây dựng Đrăng Phốk, Tây Nguyên sẽ phải hứng chịu tổn hại không lường hết. Không ở nước nào cho phép phá rừng trong vùng lõi VQG để làm thuỷ điện. Như thế là trái luật", GS Hồng nhấn mạnh.

Đứng trên góc độ sinh thái, TS Vũ Ngọc Long – Viện trưởng Viện sinh thái học miền Nam khẳng định, việc chuyển đổi vĩnh viễn 53 ha diện tích rừng khu vực vùng lõi sẽ gây ra sự xáo trộn mạnh mẽ về mặt sinh thái.

Trước lập luận của chủ đầu tư cho rằng khu vực dự kiến xây dựng thuỷ điện là rừng nghèo, ông Long nói: "Không thể lấy cớ rừng nghèo để phá rừng làm thuỷ điện, lí do này không thuyết phục. Ngay cả một cái đầm lầy, người ta tưởng nó không có ý nghĩa gì nhưng nó lại điều tiết tất cả mọi thứ bên trong, nó là một hệ sinh thái tự nhiên. Kể cả là rừng nghèo, theo quy luật tự nhiên, nó vẫn biến đổi để phù hợp với điều kiện đất đai, thổ nhưỡng...".

"Các tác động cưỡng bức từ bên ngoài sẽ để lại hậu quả nguy hiểm. Đứng trên góc độ bảo tồn, khu vực VQG phải được giữ nguyên vẹn, ngay cả vùng đệm cũng không được tác động chứ đừng nói là vùng lõi. Thậm chí nếu có người dân sinh sống trong vùng lõi VQG, Ban quản lí còn phải xem xét, chuyển họ ra ngoài để tránh xáo trộn". (Đất Việt 16/4; Tiền Phong 16/4) đầu trang(

Đứng trên góc độ sinh thái, TS Vũ Ngọc Long, Viện trưởng Viện Sinh thái học miền Nam khẳng định, việc chuyển đổi vĩnh viễn 53 ha diện tích rừng khu vực vùng lõi sẽ gây ra sự xáo trộn mạnh mẽ về mặt sinh thái.

VQG Yok Đôn nằm trên địa bàn các xã: Krông Na (huyện Buôn Đôn), xã Ea Bung, Chư M'Lanh (huyện Ea Súp, Đắk Lắk) và xã Ea Pô (huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông). Nơi đây có tổng diện tích 115.545ha, trong đó phân khu bảo vệ nghiêm ngặt là 80.947ha, phân khu phục hồi sinh thái là 30.426ha và phân khu dịch vụ hành chính là 4.172ha.

Rừng ở Yok Đôn chủ yếu là rừng tự nhiên, phần lớn là rừng khộp. Yok Đôn cũng là VQG duy nhất ở Việt Nam bảo tồn loại rừng đặc biệt này. Khu vực này có hệ sinh thái tương đối phong phú với 63 loài động vật có vú, 196 loài chim, 40 loài bò sát, 13 loài lưỡng cư, 464 loài thực vật… Trong số này, có một số loài quý hiếm như voi rừng, trâu rừng, bò tót khổng lồ…

Việc tỉnh Đắk Lắk cho phép Công ty CP Đầu tư xây dựng và Ứng dụng công nghệ mới - TECCO khảo sát, lập dự án Nhà máy Thủy điện Đrăng Phốk với công suất 28MW thuộc phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của Vườn quốc gia (VQG) Yok Đôn đang vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của dư luận cũng như giới khoa học. Các chuyên gia cho rằng đây là việc làm trái luật và sẽ phải trả giá đắt.

Dự án thuỷ điện Đrăng Phốk vốn đã được lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk đồng ý về mặt chủ trương từ năm 2007. Dự kiến, diện tích rừng đặc dụng phải chuyển đổi làm dự án này khoảng 63ha, trong đó diện tích chuyển đổi vĩnh viễn khoảng 53ha (trải dài theo 9km bờ sông Serepok) và diện tích chuyển đổi tạm thời là 10ha.

Do vị trí xây dựng nhà máy nằm ngay trong vùng lõi VQG Yok Đôn nên lãnh đạo VQG Yok Đôn kiên quyết phản đối. Tuy nhiên, tháng 5-2013, tỉnh Đắk Lắk vẫn cho TECCO tiếp tục thực hiện dự án, lập báo cáo đánh giá tác động môi trường theo quy định. Nếu được thông qua, đây sẽ là công trình thứ 8 trên dòng Serepok.

GS Vũ Trọng Hồng, nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chủ tịch Hội Thuỷ lợi Việt Nam cho biết, việc xây dựng thuỷ điện trong vùng lõi VQG là không thể chấp nhận.

Với công suất 28 MW, đây là công trình thuỷ điện nhỏ, không có giá trị nhiều về mặt thương phẩm điện trong khi lại phải đánh đổi bằng tổn thất lớn về sinh thái, môi trường.

"Tây Nguyên đang phải trả giá vì việc phát triển thuỷ điện ồ ạt. Tôi cho rằng, Tây Nguyên đã làm quá nhiều thuỷ điện rồi, chỗ nào có tiềm năng đều đã làm hết rồi. Hạn hán ở Tây Nguyên cũng là do thuỷ điện đã tích hết nước các dòng sông trong khi thảm thực vật thì không còn. Nếu vẫn cố tình xây dựng Đrăng Phốk, Tây Nguyên sẽ phải hứng chịu tổn hại không lường hết. Không ở nước nào cho phép phá rừng trong vùng lõi VQG để làm thuỷ điện. Như thế là trái luật", GS Hồng nhấn mạnh.

Đồng quan điểm, TS Đào Trọng Tứ, nguyên Phó Tổng thư kí Ủy ban sông Mê Kông Việt Nam cho rằng, việc xây dựng Đrăng Phốk sẽ là bài toán đánh đổi mà tổn thất gây ra là cực kì nghiêm trọng. "Nguyên tắc là không được xây dựng gì trong khu vực vùng lõi VQG, đó là luật rồi. Lẽ ra tỉnh Đắk Lắk phải nhận thức được điều này. VQG là rất hiếm, rất quý, phải bảo vệ nghiêm ngặt", TS Tứ nói.

Đứng trên góc độ sinh thái, TS Vũ Ngọc Long, Viện trưởng Viện Sinh thái học miền Nam khẳng định, việc chuyển đổi vĩnh viễn 53 ha diện tích rừng khu vực vùng lõi sẽ gây ra sự xáo trộn mạnh mẽ về mặt sinh thái.

Trước lập luận của chủ đầu tư cho rằng khu vực dự kiến xây dựng thuỷ điện là rừng nghèo, ông Long nói: "Không thể lấy cớ rừng nghèo để phá rừng làm thuỷ điện, lí do này không thuyết phục. Ngay cả một cái đầm lầy, người ta tưởng nó không có ý nghĩa gì nhưng nó lại điều tiết tất cả mọi thứ bên trong, nó là một hệ sinh thái tự nhiên. Kể cả là rừng nghèo, theo quy luật tự nhiên, nó vẫn biến đổi để phù hợp với điều kiện đất đai, thổ nhưỡng... Các tác động cưỡng bức từ bên ngoài sẽ để lại hậu quả nguy hiểm. Đứng trên góc độ bảo tồn, khu vực VQG phải được giữ nguyên vẹn, ngay cả vùng đệm cũng không được tác động chứ đừng nói là vùng lõi. Thậm chí nếu có người dân sinh sống trong vùng lõi VQG, Ban quản lí còn phải xem xét, chuyển họ ra ngoài để tránh xáo trộn". (Công An Nhân Dân 18/4) đầu trang(

Dự án khai thác đầu tư  được đề xuất xây dựng trên đảo Hòn Mun cùng 30.000m2 mặt nước biển tiếp giáp thuộc vùng lõi của khu Bảo tồn biển Hòn Mun, là vùng bảo vệ nghiêm ngặt của danh thắng quốc gia vịnh Nha Trang.

UBND tỉnh Khánh Hòa vừa xem xét đề xuất đầu tư “Khu du lịch bảo tồn sinh thái biển Hòn Mun” trong khu Bảo tồn biển đầu tiên của Việt Nam tại đảo Hòn Mun trong vịnh Nha Trang.

Đề xuất trên đã được tỉnh Khánh Hòa đồng ý cho Công ty cổ phần Hòn Tằm Biển Nha Trang nghiên cứu lập dự án. Doanh nghiệp đề nghị được giao đất đảo Hòn Mun và 30.000m2 mặt nước biển tiếp giáp để lập dự án nhằm khai thác kinh doanh “Khu du lịch bảo tồn sinh thái biển Hòn Mun”.

Tuy nhiên, theo ông Lê Huy Toàn - phó chủ tịch UBND TP Nha Trang, đề án do công ty trình lên UBND tỉnh Khánh Hòa xem xét trong cuộc họp vừa qua vẫn chưa đáp ứng được các yêu cầu nên đến nay lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa chưa chấp thuận.

Khu Bảo tồn biển Hòn Mun vốn được thành lập từ năm 2001. Mục tiêu ưu tiên hàng đầu là bảo vệ các giá trị đa dạng sinh học thuộc nhiều hệ sinh thái quan trọng (sinh vật biển, san hô, cỏ biển, rừng ngập mặn…) vô cùng phong phú trong vịnh Nha Trang. Chính phủ VN cam kết, phối hợp với Tổ chức Bảo tồn thiên nhiên thế giới (IUCN) tiếp nhận tài trợ từ Ngân hàng Thế giới (WB) của các tổ chức quốc tế: Quỹ Môi trường toàn (GEF), Cơ quan Phát triển quốc tế Đan Mạch (Danida), IUCN để xây dựng dự án sinh thái này tại vịnh Nha Trang. (Tuổi Trẻ 15/4) đầu trang(

Trong cái nắng khô khốc của Tây Nguyên, từ đường Hồ Chí Minh rẽ vào QL20 khoảng chừng 10km, hai bên đường là những cánh rừng nguyên sinh bạt ngàn một màu xanh tạo cho người đi đường một cảm giác khá mát mẻ.

Tuy nhiên, khi nhóm phóng viên tìm cách tiếp cận ở Tiểu khu 1764 do Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk Ntao quản lý lại là những hình ảnh trái ngược. Trước mặt là những diện tích rừng nguyên sinh đã bị phá hủy, hàng trăm cây gỗ lớn bị chặt hạ, lấy gỗ, đốt gốc. Nhiều chỗ gỗ rừng đốt cháy chưa hết nằm la liệt trên mặt đất....

Khi thấy chúng tôi, một số người dân địa phương vẫn thản nhiên chặt phá rừng để lấy đất làm rẫy. Sự xuất hiện của người lạ không làm ảnh hưởng đến công việc hủy hoại rừng của họ. Cách đó chỉ vài trăm mét là một trạm quản lý, bảo vệ rừng nhưng “cửa đóng im ỉm”, không có người trực.

Dấu vết để lại tại hiện trường cho thấy những cánh rừng nguyên sinh dọc hai bên đường này đã bị tàn phá trong một thời gian dài và đang  tiếp diễn. Nhiều cây gỗ có đường kính gốc lên tới trên 1 mét, cao từ 20 - 30 mét bị chặt hạ hàng loạt. Loại gỗ quý hiếm đã được vận chuyển đi đâu không rõ. Những cây gỗ ít có giá trị kinh tế hơn, dù có đường kính rất lớn đều bị đốt cháy đen, nằm trơ trọi ngang dọc trên mặt đất.

Trao đổi với PV, ông Ngô Anh Sáng, Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Sơn thừa nhận, việc rừng do Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk Ntao quản lý bị tàn phá là có thật. Trong đó, rừng tại Tiểu khu 1764 bị tàn phá nhiều nhất.

Còn ông Lê Quang Dần, Phó Chủ tịch UBND huyện Đắk Glong cho biết, tình trạng phá rừng trên địa bàn huyện diễn ra khá phức tạp trong nhiều năm qua. Tại một số địa bàn hầu như ngày nào cũng có tranh chấp, phát hiện phá rừng.

Ngoài việc cánh “lâm tặc” đốn hạ cây rừng để lấy gỗ thì tình trạng một số đầu nậu lợi dụng sự thiếu hiểu biết của người dân thuê họ phát dọn, chặt phá rừng để lấy đất sản xuất, sau đó sang nhượng, mua bán trái phép để trục lợi.

“Trước thực trạng trên, UBND huyện đã chỉ đạo các chủ rừng và lực lượng kiểm lâm địa bàn tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát, chốt chặt tại những “điểm nóng” về phá rừng. Ngoài ra, giao cho lực lượng Công an vào cuộc điều tra, xử lý nghiêm các đối tượng phá rừng theo quy định của pháp luật”, ông Dần cho biết thêm. (Công An Nhân Dân 18/4) đầu trang(

Lợi dụng địa hình hiểm trở và sự lơ là của lực lượng Kiểm lâm, nhiều đối tượng đã ồ ạt vào nhiều khu rừng tự nhiên ở thôn 6, xã An Vinh (An Lão) chặt phá. Đáng nói, thực trạng này diễn ra trong thời gian dài với quy mô lớn, nhưng chính quyền sở tại và lực lượng Kiểm lâm không có biện pháp ngăn chặn và xử lý kịp thời.

Nhận được tin báo về việc rừng ở đây bị băm chặt, trung tuần tháng 4.2016, PV Báo Bình Định đã đi dọc tuyến đường liên xã từ thôn 5 về thôn 6, xã An Vinh để “mục sở thị” nhiều diện tích rừng tự nhiên đã bị xâm hại nặng nề. Cạnh con đường bê tông dẫn về thôn 6, chúng tôi quan sát nhiều vạt rừng đã bị triệt hạ không thương tiếc. Nhiều cây gỗ có đường kính từ 20 - 30cm bị chặt sát gốc, nằm ngã rạp. Theo một số người dân làm rẫy ở khu vực này, tình trạng phá rừng ở đây diễn ra hơn 2 tháng qua, thường từ ban đêm cho tới tờ mờ sáng.

“Rừng bị chặt phá nghiêm trọng như thế, song chả thấy lãnh đạo xã nói gì; còn Kiểm lâm thì chẳng thấy bóng dáng đâu… Và, cứ thế rừng ở đây bị chặt và chặt công khai nữa đằng khác”, ông T., một người làm rẫy ở thôn 6, cho hay.

Để rõ hơn về vấn đề này, chúng tôi liên lạc với ông Đoàn Văn Tá, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện An Lão. Khi nghe phản ánh thông tin này ông Tá tỏ ra bất ngờ, nói: “Tôi chưa thấy Kiểm lâm địa bàn báo cáo gì về vụ việc này”. Tuy vậy, ông Tá tiếp thu ý kiến phản ánh của PV Báo Bình Định và hứa sẽ ngay lập tức cho lực lượng kiểm tra, chấn chỉnh. (Báo Bình Định 17/4) đầu trang(

Nhiều cánh rừng tại địa bàn xã Châu Nga, Châu Hội, huyện Qùy Châu (Nghệ An) bị người dân và lâm tặc ngang nhiên chặt hạ, đốt phá. Rừng xanh nơi đây đang bị tàn phá nghiêm trọng, yều cầu sự vào cuộc mạnh mẽ của các cơ quan chức năng. (Đời Sống Và Pháp Luật 15/4) đầu trang(

Ngày 15.4, Sở NNPTNT Gia Lai cho biết, đơn vị đã có công văn số 382/SNN-VP đề nghị Chi cục Kiểm lâm Gia Lai khẩn trương phối hợp với Chi cục Kiểm lâm Kon Tum ngăn chặn tình trạng phá rừng vùng giáp ranh tại xã Hiếu (huyện Kon Plông, Kon Tum).

Đơn vị cũng đề nghị Chủ tịch UBND huyện K'Bang - Ông Võ Văn Phán chỉ đạo tổ công tác liên ngành và các cơ quan chức năng của huyện, các xã giáp ranh huyện Kon Plông ra quân truy quét lâm tặc, kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm. Động thái trên của sở NNPTNT Gia Lai nhằm đảm bảo an toàn rừng lâm phần của tỉnh Gia Lai và Kon Tum trước nạn phá rừng tại khoảnh 16, tiểu khu 502 thuộc Lâm trường Măng La (Cty Lâm nghiệp Kon Plông, Kon Tum).

Phó Chủ tịch UBND huyện K'Bang - Ông Phạm Xuân Trường cho biết, ngay sau khi nhận được văn bản (ngày 13.4), huyện đã chỉ đạo Công an, Hạt kiểm lâm, Cty Lâm nghiệp Đắc Roong (huyện K'Bang) vào vùng giáp ranh truy quét lâm tặc. Hai tổ liên ngành của Gia Lai đã được thành lập để xử lý vụ việc.

Liên quan đến vụ việc, Cục Kiểm lâm (Tổng cục Lâm nghiệp) cũng đã có văn bản chỉ đạo, yêu cầu Chi cục Kiểm lâm Kon Tum kiểm tra việc phá rừng tại huyện Kon Plông (Kon Tum) mà Báo Lao Động phản ánh. Đồng thời đề nghị đơn vị kiểm điểm, giải trình vì để xảy ra nạn phá rừng tại địa bàn. (Lao Động 15/4) đầu trang(

Chiều 15/4, nguồn tin từ Chi cục kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa cho biết: Khoảng 05h15’ ngày 15/4, lực lượng kiểm lâm phối hợp với Công an huyện Thường Xuân (Thanh Hóa) và chính quyền địa phương đã bắt quả tang đối tượng Trịnh Quốc Tuấn (SN 1969, trú tại xã Xuân Bái, huyện Thường Xuân) khi đang dùng xe ô tô con vận chuyển trái phép 6 thanh gỗ xẻ ra khỏi địa bàn huyện Thường Xuân.

Qua theo dõi và nắm bắt tình hình thời điểm trên lực lượng công an điều tra và kiểm lâm đã giăng lưới tóm gọn và bắt quả tang đối tượng Tuấn đang tự một mình điều khiển xe ô tô con BKS 36C-077.38 lưu thông trên Quốc lộ 47đoạn qua thôn Hòa Lâm, xã Ngọc Phụng, huyện Thường Xuân.

Kiểm tra trên xe phát hiện đang vận chuyển trái phép 6 thanh gỗ thuộc nhóm VI, khối thể tích là 0,807 m3, qua kiểm tra số gỗ trên không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Đối tượng rất tinh vi trong và xảo trá khi tìm cách di chuyển gỗ ra ngoài địa bàn.Hắn ta đã móc nối với nhiều đối tượng để theo dõi mọi hoạt động của các cơ quan chức năng, di chuyển nhiều hướng khác nhau để qua mặt các chốt kiểm tra gắt gao của cơ quan quản lý.

Tuy nhiên hắn đã bị bắt và trả giá cho hành động của mình khi mà hắn không thê ngờ, bằng các biện pháp nghiệp vụ điều tra phá án, lực lượng chức năng đã mật phục bắt quả tang. Hiện vụ việc đang được cơ quan chức năng điều tra làm rõ. (Trí Thức Và Công Luận 17/4) đầu trang(

Sáng 15/4, PC 49 Công an tỉnh Nghệ An nhận được nguồn tin của quần chúng, trên Sông Lam, đoạn qua 2 xã Cẩm Sơn và Hùng Sơn có một số đối tượng đang vận chuyển gỗ trái phép. PC 49 Công an tỉnh Nghệ An nhanh chóng triển khai lực lượng đón lõng.

Tại thời điểm kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện 6 đối tượng gồm Đậu Văn Cường, Trần Văn Mạo, Đặng Văn Thế, Trần Văn Tài, Trần Thị Danh và Trần Đình Thuyết đều trú xóm 7, xã Đặng Sơn, huyện Đô Lương đang điều khiển 2 thuyền và 4 bè gỗ xuôi dòng sông Lam.

Toàn bộ 4 bè gỗ gồm 15 m3, nhiều chủng loại, không có dấu búa kiểm lâm. Lực lượng chức năng lập biên bản tạm giữ số gỗ, xác minh, mở rộng điều tra vụ việc.

Trước đó, vào tối 8/4, đội 2, PC 49 Công an Nghệ An cũng đã phát hiện, bắt giữ 2 vụ vận chuyển lâm sản trái phép trên địa bàn huyện Tương Dương và Anh Sơn, thu giữ 11,1 m3 gỗ các loại. Đa phần số gỗ này nằm trong danh mục cấm khai thác vận chuyển trái phép, không có dấu búa kiểm lâm, không có giấy phép vận chuyển của cơ quan chức năng, lái xe không xuất trình nguồn gốc xuất xứ. (Nông Nghiệp Việt Nam 16/4) đầu trang(

Chợ gỗ tự phát này đã hoạt động từ nhiều năm nay, tại phường Đồng Kỵ, TX Từ Sơn (Bắc Ninh). Đây là một chợ gỗ tự phát, nhưng bành trướng cả một vùng đất rộng lớn (hơn 10 lô đất).

Theo phản ánh của nhân dân, khu chợ nằm trên phần diện tích đất được quy hoạch là “Khu công viên cây xanh” thuộc Dự án xây dựng Khu công nghiệp làng nghề Đồng Quang đạt tiêu chuẩn môi trường (gọi tắt là Khu công nghiệp ITD). Nhưng Cty ITD đã để cho một số hộ dân thuê đất, tự ý dựng lều lán, tụ tập mua, bán gỗ, hình thành một chợ gỗ tự phát trái phép, sai quy hoạch trên đất dự án.

Như trên đã nói, chợ gỗ này đã hoạt động từ nhiều năm nay và mặc dù tự phát, trái phép, nhưng lại được xây dựng rất bề thế, gồm các nhà khung sắt, mái tôn “hoành tráng”. Trong chợ, các khu được phân định ra từng lô, cho thuê theo năm hoặc theo ngày. Chợ hoạt động suốt ngày, nhưng nhộn nhịp nhất là vào buổi sáng. Việc chợ gỗ họp ngang nhiên gây bức xúc cho nhân dân địa phương.

Được biết UBND TX Từ Sơn đã có thông báo số 882/TB-UBND, ra ngày 13/8/2015 về việc tiến hành giải tỏa lều bạt của các hộ đã dựng trái phép tại khu vực nêu trên. Tuy nhiên, việc UBND TX Từ Sơn yêu cầu Cty ITD và UBND phường Đồng Kỵ phối hợp, tổ chức giải tỏa các công trình vi phạm, theo chúng tôi, đó là một giải pháp rất khó khả thi.

Nếu UBND TX Từ Sơn không quyết liệt vào cuộc, thì e rằng, không những không giải tỏa được chợ gỗ tự phát này, mà còn có nguy cơ bành trướng và phát triển hơn hiện nay. Như thế không biết đến bao giờ Dự án Khu công nghiệp ITD mới được triển khai? (Nông Nghiệp Việt Nam 19/4) đầu trang(

Chiều ngày 16/4 trên đường tuần tra kiểm soát đoạn qua xã Định Hiệp, lực lượng CSGT Công an tỉnh Bình Dương phát hiện xe ô tô do tài xế Phạm Quốc Tuấn, trú tỉnh Bình Phước điều khiển trên xe chở 1.000kg gỗ Trắc không có giấy tờ hợp pháp.

Tiếp đó, tại khu vực cầu Bến Súc bắc quan sông Sài Gòn nối liền giữa TPHCM với huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương, lực lượng CSGT tiếp tục phát hiện 2 xe ô tô chở theo 3,4 tấn gỗ Trắc từ Bình Phước về TP HCM tiêu thụ.

Qua kiểm tra, phát hiện toàn bộ số gỗ trên đều không có giấy tờ hợp pháp. Cơ quan chức năng đã lập biên bản và tạm giữ toàn bộ số gỗ trắc trên.  (Pháo Luật + 17/4) đầu trang(

Phá rừng, khai thác lâm sản trái phép đang trở thành một vấn nạn nhức nhối diễn ra hằng ngày trên địa bàn tỉnh khiến diện tích rừng ngày càng bị thu hẹp, chất lượng rừng bị giảm sút.

Một trong những tác nhân giúp sức cho lâm tặc tăng “năng suất” tàn phá rừng chính là các phương tiện cơ giới được độ chế chuyên dùng trong khai thác và vận chuyển lâm sản. Trong đó, Vườn Quốc gia Yok Đôn là một trong những điểm quy tụ nhiều loại phương tiện phá rừng bậc nhất.

Phổ biến hơn cả là xe máy - phương tiện cơ động, có thể luồn lách vào sâu trong rừng để chở gỗ, đó là những chiếc xe cũ, hoặc không có giấy tờ hợp lệ có giá rẻ, được lâm tặc mua lại rồi đưa đến các lò độ chế làm lại máy, khung sườn… có thể vận chuyển được từ 0,2-0,5 m3 gỗ /xe, thậm chí có xe “cõng” gần 1m3 chạy luồn lách trong rừng.

Một loại phương tiện khác là xe đạp thồ, sau khi được gia cố khung bằng nhiều thanh thép, thay bằng bánh xe lớn hơn cũng chở được khối lượng gỗ không kém xe máy. Khi gỗ được mang ra khỏi rừng, các đầu nậu sẽ dùng xe khách (hết niên hạn sử dụng) để chở gỗ đi tiêu thụ, vì loại xe này có giá rẻ nên nếu bị bắt thì thiệt hại không đáng kể.

Để tránh tình trạng xe độ chế sau khi bị thu giữ được lâm tặc mua lại tiếp tục sử dụng vào mục đích phá rừng, các chủ rừng trên địa bàn tỉnh đã tiến hành phá hủy các phương tiện này; tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp giải quyết được phần “ngọn”, bởi lâm tặc sẵn sàng bỏ tiền đầu tư lại phương tiện mới.

Ông Đỗ Quang Tùng, Giám đốc VQG Yok Đôn cho rằng, chủ rừng chỉ có thể bắt giữ phương tiện khi chúng đi vào rừng, còn lưu thông ở ngoài lâm phần của mình quản lý thì đành “bó tay”, do đó, các cơ quan chức năng địa phương cần vào cuộc quyết liệt hơn trong việc quản lý chặt chẽ các loại phương tiện cơ giới độ chế trên địa bàn; thường xuyên kiểm tra xử lý loại phương tiện này, cùng với giám sát chặt chẽ các xưởng cơ khí, sửa chữa xe cơ giới nhằm ngăn chặn không cho độ chế các loại phương tiện trái quy định… Làm được như vậy, các phương tiện độ chế sẽ không còn “cửa” vào rừng. (Đắk Lắk 24 Giờ 15/4) đầu trang(

Gần đây, người dân ở H.Đắk Glei (Kon Tum) ồ ạt vào các khu rừng săn tìm cây dược liệu quý để bán, tạo điều kiện cho các thương lái thâu tóm dược liệu với giá rẻ mạt rồi “đổ” sang Trung Quốc.

Buổi chiều ở thôn Long Nang, TT.Đắk Glei (H.Đắk Glei), đồng bào thiểu số chạy xe máy xuôi theo quốc lộ 14 nườm nượp, phía sau yên xe là cây máu chó, lông cu ly và một số loài cây khác đựng trong từng bao lớn chở đi bán ở các điểm thu mua. A Lịch, một tay chuyên săn lùng dược liệu ở thôn Long Nang, TT.Đắk Glei cho hay, loài cây này có ở rừng sâu xã Ngọc Linh. Hằng ngày, A Lịch đi khoảng 40 km vào rừng, đào xong chở ra TT.Đắk Lei bán được 250.000 - 300.000 đồng.

“Đi, đào vất vả lắm, nhưng giá cây lông cu ly và máu chó trên dưới 2.000 đồng/kg, ngày nào cũng kiếm được chừng này tiền, gấp mấy lần làm rẫy”, A Lịch nói. Rồi anh kể, từ sáng sớm mờ sương, người từ các xã Đắk Pék, Đắk Man, Đắk Choong, Đắk Nhoong, Mường Hoong, Ngọc Linh và TT.Đắk Glei cùng rủ nhau đi vào rừng để tìm thảo dược.

Cứ vào trong đó, thấy cây gì bán được là chặt, đào, nhưng chủ yếu là đào gốc để lấy rễ cây na rừng (có nơi gọi là cây ka na), cây lông cu ly, cây vàng đắng và cây máu chó. “Tụi mình thường đi từng nhóm khoảng từ 3 đến 5 người, mang theo dao, rựa, dây thừng, cuốc xẻng, rìu và cả cưa máy”, A Lịch cho biết.

Hỏi chuyện A Lịch, chúng tôi biết khi các thương lái đẩy mạnh việc thu mua các cây dược liệu với số lượng không hạn chế, hầu như trên địa bàn TT.Đắk Glei làng nào cũng có hàng chục gia đình sống bằng nghề vào rừng đào bới, chặt hạ tìm thảo dược. Trong các loại cây dược liệu ở rừng Ngọc Linh thì cây máu chó dễ tìm hơn cả. Cây này thân gỗ, cao hàng chục mét, đồng bào địa phương vào rừng, thấy cây là dùng cưa máy hạ xuống, chặt ra từng khúc dài khoảng 1 m để dễ chở bằng xe máy, bán cho các thương lái với giá 1.000 - 1.500 đồng/kg.

Khi hỏi công dụng của cây máu chó, hầu như những người đi rừng ở đây không ai biết, mà nói là nghe mấy thương lái bảo loại cây bổ máu, chữa khỏi các loại ung thư, làm sạch máu, giúp máu lưu thông tốt và ngăn ngừa tai biến, thiếu máu não, nhồi máu cơ tim, nhồi máu não…

Dọc theo quốc lộ 14, chúng tôi đi đến tận đèo Lò Xo (giáp tỉnh Quảng Nam), bắt gặp hàng tấn thảo dược như rễ cây na rừng, cây lông cu ly, cây vàng đắng, cây máu chó... được thương lái thu mua chất thành đống.

A Thun, một người Giẻ Triêng ở xã Đăl Pék, cho hay trước đây các loại thảo dược trên có nhiều ở bìa rừng nhưng giờ đây, do việc khai thác ồ ạt nên phải vào sâu trong rừng mới có thể tìm thấy. “Mấy tháng đầu, kiếm 250.000 - 300.000 đồng/ngày, còn bây giờ, ai được 200.000 đồng/ngày là mừng lắm”, A Thun nói. Nói là vậy, nhưng việc tìm cây dược liệu vẫn cứ tiếp diễn hằng ngày tại các rừng già thuộc H.Đắk Glei.

Theo chân người bán thảo dược, chúng tôi vào một điểm thu mua ở làng Đắk Boi (TT.Đắk Glei). Tại đây, các loại dược liệu như cây lông cu ly, rễ na rừng, máu chó được chất thành kho rộng hàng trăm mét vuông. Hỏi ra thì biết chủ điểm thu mua này tên là L. chuyên thu mua dược liệu rồi sơ chế, chặt thành từng đoạn nhỏ, phơi khô, ép lại từng bó rồi vận chuyển ra phía bắc bán cho các tư thương Trung Quốc.

Hôm ấy, chúng tôi chứng kiến cảnh tấp nập của người dân chở thảo dược đến bán và các loại xe tải lớn chất đầy dược liệu lặc lè rời đi. Theo ước tính của một người rành việc thì mỗi ngày cơ sở này thu mua hàng tấn thảo dược các loại. Người đàn ông trung niên làm công ở đây kể, H.Đắk Glei có rất nhiều điểm thu mua các loại cây dược liệu để “xuất ngoại”, nhưng lớn nhất là ở điểm này, bởi bình quân mỗi ngày thu mua được vài tấn dược liệu các loại, trong đó nhiều nhất vẫn là cây lông cu ly.

“Toàn bộ số dược liệu thu gom được ở đây sẽ chở đến các đầu mối lớn ở cửa khẩu Móng Cái (Quảng Ninh) để xuất sang Trung Quốc”, người đàn ông này nói. Khi hỏi cây lông cu ly xuất qua biên giới để làm gì, thì những người làm công ở cơ sở này lắc đầu, bảo là chỉ cần có lời là thu mua và bán, chứ chưa rõ công dụng của nó.

Chiều 13.4, ông Hoàng Trung Thông, Chủ tịch UBND H.Đắk Glei, xác nhận tình trạng người dân địa phương đổ xô vào rừng tìm thảo dược bán cho các thương lái là có thật. Tuy nhiên, theo ông Thông, hạt kiểm lâm huyện này báo cáo là các loài thảo dược nói trên không thuộc trong danh mục cấm khai thác, do chúng thuộc về lâm sản phụ dưới tán rừng, nên các hộ nhận khoán rừng khai thác để có thêm thu nhập.

“Địa phương chúng tôi cũng đã họp bàn và giao cho hạt kiểm lâm huyện tham mưu để ngăn chặn tình trạng khai thác ồ ạt, đồng thời tìm cách quản lý, bảo vệ thảo dược này tốt hơn”, ông Thông nói.

Ngày 13.4, bà Đoàn Thị Tuần, Chủ tịch Hội Đông y - Phó giám đốc Bệnh viện đa khoa tỉnh Kon Tum, cho biết rễ cây na và hạt ươi không có trong các bài thuốc nam dược chữa các loại bệnh. Tuy nhiên, trong dân gian cho hạt ươi là loại thanh nhiệt, giải độc và chữa cả bệnh ung thư nên kháo nhau đi khai thác.

Riêng cây máu chó (hay huyết đằng, huyết rồng...) là thuốc có vị đắng chát; có tác dụng thanh nhiệt giải độc, hoạt huyết, khu phong, dùng để trị đau ruột, đau bụng, bế kinh, đau bụng kinh, phong thấp đau nhức, té sưng.

Cây lông cu ly (hay cẩu tích) là thuốc bổ dương, bổ thận, chữa xương cốt, thoái hóa cột sống, đau lưng người già, bổ khí... dùng nhiều trong điều trị.

Theo bà Tuần, các loại cây thảo dược nói trên thuộc diện tài nguyên rừng nên cần quản lý, bảo vệ, tránh khai thác ồ ạt dần đến kiệt quệ. Hội Đông y tỉnh Kon Tum đã từng có ý kiến về việc địa phương phải cho cơ chế đặc biệt được thu mua các loại thảo dược này để chế biến, phục vụ nhân dân. (Thanh Niên 17/4) đầu trang(

Ngày 15-4, Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C49) - Bộ Công an đã kiểm tra một số trại heo, nhà máy công nghiệp... hoạt động trái phép bên trong Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hóa Đồng Nai (huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai).

Tại đây, cơ quan công an phát hiện một nhà máy sản xuất, chế biến tinh bột mì quy mô 10.000 tấn/năm, không có hồ sơ thủ tục môi trường theo quy định của pháp luật, không đầu tư xây dựng các công trình thu gom, lưu giữ chất thải rắn thông thường. Đặc biệt, bên trong khu bảo tồn xuất hiện một số trại heo hoạt động quy mô lớn, nước thải được đổ trực tiếp ra môi trường.

Khu Bảo tồn Thiên nhiên - Văn hóa Đồng Nai thành lập năm 2004, có tổng diện tích trên 100.000 ha (trong đó 2/3 diện tích lâm nghiệp, 1/3 là mặt nước hồ Trị An). Mục đích của khu bảo tồn nhằm khôi phục sự đa dạng sinh học của hệ sinh thái rừng cây tự nhiên bản địa thuộc lưu vực sông Đồng Nai và vùng miền Đông Nam Bộ. Bên cạnh giá trị về đa dạng sinh học, nơi đây từng là vùng căn cứ cách mạng với địa danh nổi tiếng Chiến khu Đ.

Theo thông báo từ UBND tỉnh Đồng Nai, từ đây đến năm 2020, tất cả hộ dân sinh sống bên trong khu bảo tồn phải di dời đi nơi khác. Người Lao Động 15/4; Giao Thông 15/4) đầu trang(

Từ TT.Vĩnh An (H.Vĩnh Cửu, Đồng Nai) men theo đường 761 dài khoảng 25 km, chúng tôi tìm về xã Phú Lý.

Ở đây, trong nhiều tháng qua, người dân khốn đốn và lo lắng khi con voi ngà lệch (do có chiếc ngà bên phải bị cong và lệch vào giữa nên người dân gọi là voi ngà lệch) liên tục xuất hiện tàn phá hoa màu, cây trái. Đây là con voi già và to lớn nhất trong đàn voi tổng số khoảng 13 con hiện đang cư ngụ trong Khu bảo tồn thiên nhiên văn hóa Đồng Nai, Vườn quốc gia Nam Cát Tiên và Công ty lâm nghiệp La Ngà - ba đơn vị tiếp giáp với nhau, trải dài trên địa bàn các huyện Vĩnh Cửu, Định Quán, Tân Phú (thuộc Đồng Nai).

Chiều tối 13.4, tôi đến Trạm kiểm lâm Suối Cốp (đóng tại địa bàn ấp 2, xã Phú Lý) với lời đề nghị được một lần diện kiến con voi ngà lệch. Nhân viên kiểm lâm đồng ý và yêu cầu phải chuẩn bị tâm lý vì voi ngà lệch thường xuất hiện từ đêm trở về sáng, muốn gặp thì vào trạm ở lại vài hôm. Trong bữa cơm tối, các nhân viên kiểm lâm thay nhau kể về những lần giáp mặt với “ông” voi ngà lệch (từ mà kiểm lâm và người dân nơi đây gọi voi ngà lệch để bày tỏ lòng kính trọng - NV) một cách say sưa.

Kỷ niệm giáp mặt thì không người nào giống người nào nhưng tất cả đều chung nhận xét voi ngà lệch hiền lắm, quan trọng là cách đối xử làm sao đừng để “ông” giận thì sẽ không có chuyện gì xảy ra. “Muốn ghi hình thì xin một tiếng là ông đứng yên cho mình chụp thoải mái”, kiểm lâm viên Phạm Văn Đồng cho hay. Như để dẫn chứng, anh Đồng còn lấy chiếc điện thoại mở cho chúng tôi xem những tấm ảnh quay về voi ngà lệch rất rõ trước đó vài ngày ở khoảng cách chỉ khoảng 10 m.

Nửa đêm đang lơ mơ ngủ thì anh Đồng đánh thức tôi: “Dậy, dậy. Chó mới sủa hình như ông về phía sau trạm”. Tôi liền bật dậy đi cùng anh Đồng băng rừng tiến về hướng chó sủa. Chiếc đèn pin trên tay anh Đồng le lói giữa màn đêm bao phủ mênh mông của núi rừng. Đứng giữa rừng nghe ngóng khoảng 30 phút mà không có kết quả gì, anh Đồng lên tiếng: “Thôi vào, ông chắc chắn đang ở ngoài đó nhưng tối thế này mình không nhìn thấy được đâu”.

Sáng sớm vừa tỉnh dậy, anh Đồng đã chuẩn bị xe máy chở tôi đi tìm voi ngà lệch. Bởi theo anh Đồng: “Có khả năng đang ở rẫy điều ở con suối phía sau trạm”. Nói là sau trạm nhưng đoạn đường từ Trạm kiểm lâm Suối Cốp đến con suối dài trên 1 km, rất gồ ghề, dốc cao lên xuống. Khi 2 người đi băng băng giữa đường rừng, bất chợt anh Đồng la lên: “Ông kìa”, rồi dừng xe lại.

Theo hướng tay anh Đồng, cách chúng tôi khoảng 100 m, con voi ngà lệch đang chậm rãi bước vào rừng. Lần đầu tiên đối diện với “ông” voi ngà lệch, tôi vừa mừng vừa lo. Sau giây phút định thần, tôi vội đưa máy ảnh lên bấm lia lịa. Đứng cạnh bên, anh Đồng lên tiếng: “Ông ơi, cho tụi con chụp tấm hình ông ơi”.

Tuy nhiên, có vẻ như lần này lời “van xin” không có hiệu nghiệm, con voi ngà lệch không đứng lại mà di chuyển vào sâu trong rừng buộc chúng tôi phải tất tả chạy bộ đuổi theo. Khoảng cách giữa hai bên lúc này được rút ngắn còn khoảng 50 m, bất thình lình voi ngà lệch quay đầu, quơ vòi, giậm chân rượt chúng tôi. Lúc đó không ai bảo ai, chúng tôi đồng loạt bỏ chạy.

Do có kinh nghiệm nên anh Đồng chạy xéo qua một bên tách thành hai hướng để voi không biết rượt người nào, riêng tôi chạy thẳng đường cũ và cố gắng lao nhanh về chiếc xe máy để thoát thân. May sao voi ngà lệch chỉ rượt theo tôi khoảng 10 m thì dừng lại. Thời khắc rượt đuổi chỉ diễn ra trong vài giây nhưng hồn vía của tôi như muốn lên mây, tim đập thình thịch. Lúc này, anh Đồng cũng quay lại tìm tôi và nói: “Chắc ông chỉ hù vậy thôi”.

Ông Nguyễn Văn Hiệp, Trưởng phòng bảo tồn Khu bảo tồn thiên nhiên văn hóa Đồng Nai, cho biết hiện khu bảo tồn ghi nhận đàn voi còn khoảng 13 con. Đây là giống voi châu Á với con cái làm đầu đàn, hay xuất hiện tại khu vực xã Mã Đà, Phú Lý (H.Vĩnh Cửu) và xã Thanh Sơn (H.Định Quán).

Lý giải về việc voi hay tìm ra khu dân cư vào mùa khô, ông Hiệp nói: “Một phần do thiếu thức ăn, thiếu nước và muối khoáng. Ngoài ra, còn do nguyên nhân voi quen và thích những loại trái cây do con người trồng nên cứ tới mùa là tìm về. Đặc tính của voi là rất thông minh, nhớ dai, đã ăn loại trái cây nào ngon là năm sau tìm về đúng y chỗ đó”.

Để hạn chế voi bớt ra khu dân cư, xung đột với người, Khu bảo tồn thiên nhiên văn hóa Đồng Nai đã cho đào những ao chứa nước trong rừng sâu, mua muối khoáng từ Thảo cầm viên (TP.HCM) về đặt ở những nơi voi thường qua lại. Hiện tại khu bảo tồn cũng đang phối hợp với Chi cục Kiểm lâm Đồng Nai triển khai dự án bảo tồn voi khẩn cấp, với giải pháp chính là xây dựng hàng rào điện chiều dài 20 km (10 km cố định và 10 km di động) ngăn chặn voi xâm nhập, xung đột với dân.

“Voi ở khu bảo tồn nói chung và voi ngà lệch nói riêng cơ bản là hiền. Nếu không ai chọc phá thì ít khi voi tấn công người. Đặc biệt, voi rất ghét màu đỏ. Vì vậy mà các tấm pano, biển báo giao thông nằm trong khu bảo tồn có màu đỏ voi đi qua gặp là phá tan tành. Ngoài ra voi còn không thích người đi theo sau”. Đến lúc này, tôi mới hiểu được lý do tại sao mình bị voi rượt đuổi.

Bà Nguyễn Thị Nga, Chủ tịch UBND xã Phú Lý, xác nhận “ông” voi ngà lệch từ sau tết đến nay ra khu dân cư nhiều lần nhưng không phá phách, chủ yếu tìm ăn các loại trái cây, thiệt hại không đáng kể.

Cụ thể, ngày 21.3, voi ngà lệch đã xuất hiện tại rẫy dân thuộc khu vực ấp 3 tìm ăn các loại trái cây được người dân trồng tại đây như xoài, mía, khoai mì. Còn vào sáng sớm 11.4, voi ngà lệch xuất hiện ở ấp 2 đứng nép vào một đám cây rậm cách lề đường khoảng 1 m. Người dân đi rẫy phát hiện nên đã dừng lại kịp thời và thông báo cho những người khác biết.

Lúc này có anh Nguyễn Văn Khang (ngụ ấp Lý Lịch 1, xã Phú Lý) đi xe máy (cũng màu đỏ) chạy với tốc độ quá nhanh nên không thắng lại kịp. Khi thấy nhiều người hô hào cảnh báo, anh Khang dừng lại nhưng đã quá gần con voi ngà lệch. Thấy vậy, anh Khang vội vã vứt xe bỏ chạy thì bị voi dùng vòi cuộn chiếc xe quăng lên quật xuống và ngồi lên làm bể tan tành. Sau đó, voi lại chui vào bụi núp tiếp chỉ ló đầu ra khiến ai cũng sợ, cuối cùng đành rủ nhau quay về nhà, bỏ rẫy. (Thanh Niên 17/4) đầu trang(

Những ngày qua, dư luận xôn xao trước việc, bà Nguyễn Thị Liên, đại diện pháp luật của Công ty TNHH Bách Ngọc Lâm, vợ của một đối tượng vốn có 2 tiền án liên quan đến giết hại, buôn bán hổ cùng nhiều loài động vật hoang dã nguy cấp khác, đã được UBND Nghệ An cấp phép gây nuôi hổ, làm dự án du lịch sinh thái từ cuối tháng 1/2016.

Trao đổi với Đất Việt, trước sự việc trên, ông Hoàng Viết Đường - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An cho biết: "Tôi đang giao cho Sở NN&PTNT xem xét lại cụ thể sự việc rồi báo cáo lại với UBND tỉnh".

Trong khi đó, ông Trần Ngọc Chính - Chi cục Phó Chi cục Kiểm lâm Nghệ An, Sở NN&PTNT tỉnh Nghệ An cho biết: "Bà Liên chỉ là giám đốc công ty, là một cổ phần trong đó Công ty TNHH Bách Ngọc Lâm, chứ không phải là người chi phối toàn bộ công ty.

Hơn nữa, ông Phạm Văn Tuấn - chồng bà Liên không có cổ phần, cũng như liên quan đến công ty này. Mặt khác, trong luật không quy định vấn đề này, hơn nữa đây là đại diện cho công ty chứ không phải là hộ gia đình nên không liên quan đến nhau".

Về kỹ thuật chăm sóc, theo ông Chính, công ty này phải đảm bảo đầy đủ về tất cả các yếu tố, các bộ phận như chuồng trại, diện tích đất sống, bác sỹ thú y, thức ăn để cho hổ có thể sinh trưởng tốt.

"Bình thường để kiểm tra chất lượng, điều kiện nuôi chúng tôi cũng mất 6 ngày, chứ cũng không phải đơn giản", ông Chính cho hay.

Trước lo ngại việc cấp phép gây nuôi hổ cho một đối tượng đã có hai tiền án tội phạm liên quan đến ĐVHD đồng nghĩa với việc chúng ta đã chính thức thỏa hiệp và tạo điều kiện cho đối tượng có cơ hội lợi dụng danh nghĩa cơ sở được cấp phép để tiếp tục thực hiện hành vi vi phạm pháp luật trong tương lai, ông Chính cho rằng, phải giám sát chặt chẽ, nhưng hiện tại chưa có vi phạm nào trái pháp luật.

Bởi vì lượng hổ mua về chủ yếu là nhập khẩu, thậm chí 100%, có nguồn gốc từ núi châu Phi, sinh trưởng vẫn bình thường, thậm chí nó còn sinh sản ra nhiều đàn, hiện nay có 1 đàn đẻ hơn chục con.

Điều quan trọng, ông Chính cho biết thêm: "Với lượng hổ nhập khẩu, cơ quan CITES là nơi cung cấp giấy phép, cơ quan trên sẽ giám định trực tiếp, quyết định có cho nhập khẩu hay không, số lượng thế nào. Còn địa phương chỉ là cấp phép thủ tục tư cách nuôi nhốt, kiểm tra chuồng trại, giám sát sau khi có giấy phép, theo dõi.

Dù là thẩm quyền của địa phương nhưng chúng tôi đều mời các cơ quan Trung ương vào kiểm tra, tại vì đây là vấn đề nhạy cảm, nên khi kiểm tra luôn có cơ quan quản lý và cơ quan khoa học vào kiểm tra cùng".

Một thông tin khác được ông Chính cung cấp, đó chính là, trong dự án Vườn động vật sinh thái Hòn Nhạn, còn có nhiều loại động vật khác ngoài hổ như linh dương...vì công ty muốn phát triển thành khu du lịch trực tiếp.

Khi có nhiều chủng loại thì cần phải gắn chíp vào từng con để kiểm soát, tránh việc lạc và gây nguy hiểm cho du khách. Ông Chính khẳng định: "Từ khi được cấp phép và đi vào nuôi dưỡng đến nay, tại công ty của bà Liên chưa xảy ra sai phạm gì, việc quản lý, giám sát công ty chăm sóc hổ vẫn được quản lý rất chặt chẽ.

Trong khi, chúng ta chỉ có thể thu giấy phép nếu như sau khi cấp giấy phép mà công ty đó làm sai thì tùy từng mức độ mà xử lý, còn trước khi cấp giấy phép họ có làm sai cũng không thể làm được gì.

Bình thường, cứ 6 tháng công ty sẽ báo cáo việc nuôi hổ, chăm sóc hổ với kiểm lâm, nhưng vì công ty này mới nuôi nên kiểm lâm thường xuyên giám sát. Hiện phía công ty được phép nhập thêm 9 cá thể hổ từ nước ngoài về, dự kiến sắp tới sẽ chuyển về.

"Về cá nhân tôi, tôi thấy việc làm dự án nuôi hổ này rất tốt, góp phần bảo tồn và giáo dục rất lớn", ông Chính nêu quan điểm.

Trước ý kiến một số chuyên gia cho rằng, theo quy định của nhà nước, UBND tỉnh không có thẩm quyền cấp giấy phép nuôi hổ, đơn vị có quyền tối cao nhất chính là cơ quan quản lý CITES của Việt Nam đặt tại Tổng cục Lâm nghiệp, ông Chính giải thích, UBND tỉnh hoàn toàn có thẩm quyền.

Giải thích thêm, ông Chính nói: "Dự án của công ty Bách Ngọc Lâm đầu tư trên địa bàn tỉnh, kiểm tra không thấy ảnh hưởng, có điều kiện phát triển, thì chúng tôi ủng hộ, thậm chí còn cho chuyển đổi mấy chục hecta rừng sang mô hình làm dự án Vườn sinh thái". (Đất Việt 16/4) đầu trang(

Nhằm lan tỏa tinh thần đấu tranh bảo vệ các giống loài hoang dã, Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP) đã đưa ra nội dung hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới (5-6-2016) hướng về cuộc chiến chống nạn buôn bán trái phép động thực vật hoang dã.

Mục tiêu của Ngày Môi trường thế giới năm 2016 là gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh đến công dân toàn cầu về điểm giới hạn của hệ sinh thái trên Trái đất, hơn bao giờ hết cần sự chung tay của cộng đồng trong việc bảo vệ động thực vật hoang dã.

Buôn bán trái phép động, thực vật hoang dã - hành động đã và đang làm suy thoái nguồn đa dạng sinh học quý giá, đe dọa sự sống còn của các giống loài quý hiếm như voi, tê giác và hổ cũng như nhiều loại động, thực vật khác đang gây một làn sóng phản đối dữ dội trên toàn thế giới. Hành động đáng lên án này đồng thời làm suy yếu nền kinh tế, tính cộng đồng và an ninh của toàn cầu.

Việc buôn bán bất hợp pháp các sản phẩm từ động thực vật hoang dã không chỉ làm suy thoái hệ sinh học, cướp đi những di sản, mà còn đẩy những giống loài đến gần sự tuyệt chủng. Việc giết hại và buôn lậu còn làm suy yếu nền kinh tế, gia tăng tổ chức tội phạm, tham nhũng và bất ổn trên toàn cầu.

Ngày Môi trường thế giới năm 2016 khuyến khích mọi người quan tâm, bảo vệ tất cả các loài đang bị đe dọa và có những hành động của riêng của mình, để bảo vệ động thực vật và bảo vệ các thế hệ tương lai. Thông điệp của UNEP nêu rõ: “Dù bạn là ai, bạn sống ở đâu, hãy thể hiện từ lời nói tới hành động rằng chúng ta không khoan nhượng đối với việc buôn bán bất hợp pháp động vật hoang dã, hãy tạo sự khác biệt vì tương lai của chính chúng ta”. (Công An Nhân Dân 16/4) đầu trang(

Chi cục Kiểm lâm tỉnh Long An và các cơ quan chức năng của huyện Cần Giuộc đang ráo riết truy tìm con cá sấu xuất hiện ở cửa sông Soài Rạp để tránh nguy hiểm cho người dân.

Con cá sấu này ước nặng  60 - 70 kg. Dù với trọng lượng này cá sấu không thể ăn thịt người, nhưng có thể gây thương tích cho người, cú táp có thể gãy tay, chân. Trong cả ngày 18/4, khi phát hiện cá sấu, người dân và cơ quan chức năng đã vây bắt, có lúc dùng lưới cào kè được cá vào sát bờ nhưng sau đó cá sấu thoát ra ngoài.

Theo người dân, con cá sấu này xuất hiện được vài ngày nay, ở khu vực cảng Tân Tập, huyện Cần Giuộc, tỉnh Long An, thường hay bơi trên mặt nước và nhiều người quay phim nhưng không rõ vì cá hay bơi cách bờ sông khá xa.

So với trọng lượng cá sấu trưởng thành thì con cá sấu này được đánh giá là cá sấu đang lớn. Hôm 19/4, việc truy bắt con cá sấu này sẽ được tiếp tục. (Đài Tiếng Nói Việt Nam 19/4) đầu trang(

Hiện nay, khi xử lý hình sự hành vi đặt bẫy, săn bắt, giết hại động vật thuộc loài nguy cấp, quý hiếm như voọc chà vá, bò rừng…, cơ quan tố tụng sẽ không còn bị vướng mắc bởi quy định phải định giá tang vật thu được.

Cơ quan CSĐT Công an quận Sơn Trà (Đà Nẵng) vừa khởi tố bị can, bắt tạm giam ba tháng đối với Vi Văn Sơn và Vi Văn Hoàng để điều tra làm rõ hành vi tội vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ.

Đây là vụ án giết voọc chà vá chân nâu (nhóm IIB, thuộc loài quý hiếm nằm trong sách đỏ Việt Nam và thế giới) gây xôn xao dư luận, kéo dài suốt hơn một năm qua.

Theo hồ sơ, cuối tháng 3-2015, Sơn, Hoàng cùng ba người nữa đã bắt xe đò từ Nghệ An vào Khu bảo tồn thiên nhiên Sơn Trà để dựng lán trại, đặt bẫy thú. Trong thời gian đi săn bẫy tại đây, nhóm của Sơn đã sát hại nhiều cá thể voọc chà vá chân nâu, sấy khô thịt, còn xương thì bó thành từng bó phơi trên giàn bếp.

Khi phát hiện vụ việc, lực lượng chức năng đã thu giữ tại hiện trường nhiều bẫy dây thép, dao phát, một túi đựng thịt và xương động vật. Chi cục Kiểm lâm TP Đà Nẵng đã gửi mẫu vật thu giữ để trưng cầu giám định tại Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Việt Nam). Kết quả xác định đây là loài voọc chà vá chân nâu (hai cá thể). Từ đó, Chi cục Kiểm lâm TP đã khởi tố vụ án và chuyển toàn bộ hồ sơ, tang vật sang Cơ quan CSĐT Công an quận Sơn Trà điều tra làm rõ.

Sau đó CQĐT đã ra quyết định khởi tố Sơn về tội vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ theo khoản 2 Điều 190 BLHS. Tuy nhiên, VKS quận đã không phê chuẩn với lý do theo Điều 21 Nghị định 157/2013 của Chính phủ (quy định xử phạt vi phạm hành chính về quản lý rừng, phát triển rừng, bảo vệ rừng và quản lý lâm sản) thì giá trị của tang vật thu giữ thuộc nhóm IB phải trên 100 triệu đồng mới xử lý hình sự. Do đó, cơ quan chức năng bắt buộc phải định giá xem số thịt, xương voọc chà vá chân nâu thu giữ được trong vụ này trị giá bao nhiêu mới có phương án xử lý.

Một cán bộ điều tra cho hay ba cấp định giá tài sản trong tố tụng hình sự của quận Sơn Trà, TP Đà Nẵng và Bộ Tài chính đều trả lời chung một kết quả: “Voọc chà vá chân nâu không lưu hành trên thị trường nên không có cơ sở để định giá”.

Vụ án rơi vào bế tắc. Tuy nhiên, từ ngày 20-6-2015, Nghị định 40/2015 của Chính phủ (sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị định số 157/2013) đã có hiệu lực. Đáng chú ý, Nghị định 40/2015 sửa đổi, bổ sung Điều 1 của Nghị định 157/2013 như sau: “Nghị định này không điều chỉnh đối với động vật rừng, thực vật rừng thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo quy định của Chính phủ”.

Như vậy, việc xử lý hành vi săn, bẫy, giết, vận chuyển, buôn bán… trái phép động vật rừng thuộc loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ sẽ không còn áp dụng theo Nghị định 157/2013, tức không còn bị phụ thuộc vào giá trị của tang vật thu được. Việc xử lý hình sự người vi phạm lúc này sẽ căn cứ vào Điều 190 BLHS và Thông tư liên tịch số 19/2007 của liên bộ trung ương (hướng dẫn áp dụng một số điều của BLHS về các tội phạm trong lĩnh vực quản lý rừng, bảo vệ rừng và quản lý lâm sản).

Theo Thông tư 19/2007 và bảng phụ lục kèm theo thì chỉ cần đặt bẫy, săn bắt, giết, vận chuyển, buôn bán… trái phép từ một cá thể thuộc loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ trở lên là phải chịu trách nhiệm hình sự theo Điều 190 BLHS (khung hình phạt từ hai năm tù đến bảy năm tù).

Từ đó, CQĐT Công an quận Sơn Trà đã xác định không cần định giá và ra quyết định khởi tố bị can đối với Sơn và Hoàng theo khoản 2 Điều 190 BLHS (mức hình phạt từ hai năm tù đến bảy năm tù) vì họ đã sát hại hai cá thể voọc chà vá chân nâu. Quyết định này đã được VKSND quận Sơn Trà phê chuẩn.

Theo đại diện Chi cục Kiểm lâm TP Đà Nẵng, việc xử lý hình sự đối với những người đặt bẫy, giết hại voọc chà vá chân nâu trong khu bảo tồn như trên là rất cần thiết để giáo dục, răn đe, phòng ngừa chung. (Pháp Luật TP.HCM 19/4) đầu trang(

Theo Đề án "Tiêu huỷ ngà voi, sừng tê giác tịch thu từ các hoạt động buôn bán động vật hoang dã trái pháp luật" mà Bộ NN&PTNT vừa hoàn thành, trình Thủ tướng Chính phủ.

Bộ NN&PTNT đề xuất địa điểm thực hiện là tại Hoàng Thành Thăng Long hoặc khu vực tương đương tại Hà Nội.

Trước thông tin trên, trao đổi với Đất Việt, ngày 15/4, PGS.TS Tống Trung Tín - Viện Khảo cổ học Việt Nam cho rằng, việc đưa ngà voi, sừng tê giác đến Hoàng Thành Thăng Long, kể cả các địa điểm tương đương tại Hà Nội mà tiêu hủy là không nên.

Vì đây là khu di tích văn hóa thiêng liêng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã nói rằng nơi đây như bàn thờ tổ tiên của dân tộc. Không có lý do gì mà chúng ta mang những vật phẩm phạm pháp đến để tiêu hủy, chưa kể vấn đề xử lý môi trường vô cùng khó khăn.

Ông Tín cho biết thêm: "Nơi đây chỉ có thể tổ chức các hoạt động có liên quan đến Hoàng Thành Thăng Long và liên quan đến di sản văn hóa dân tộc như Ký ức Hà Nội, Trở về cội nguồn...

Chứ không có di sản văn hóa thế giới nào lại được lựa chọn để tiêu hủy những vật phẩm phạm pháp".

Theo ông Tín, Hoàng thành Thăng Long mang trong mình những giá trị nổi bật toàn cầu, bởi nơi đây, liên tục trong hơn một thiên niên kỷ là nơi giao thoa các giá trị nhân văn, nghệ thuật điêu khắc, nghệ thuật kiến trúc, tạo dựng cảnh quan hết sức độc đáo.

Và khu trung tâm này ghi đậm dấu ấn những giá trị biểu đạt văn hóa và những sự kiện mang tầm vóc ý nghĩa toàn cầu.

"Hiện nay, nó có ý nghĩa truyền thông điệp vào hạng nhất vào nước chúng ta, nên phải để các hoạt động tôn vinh văn hóa, tổ tiên.  Vì trải qua hàng nghìn năm các vương triều sinh sống ở đó, từ thời kỳ từ tiền Thăng Long qua thời Đinh - Tiền Lê, phát triển mạnh dưới thời Lý, Trần, Lê và thành Hà Nội dưới triều Nguyễn.

Cho nên, nếu tổ chức tiêu hủy ở đây thì nó sẽ ảnh hưởng đến văn hóa tâm linh ở nơi đây. Trong khi, chúng ta không thiếu những địa điểm có thể tiêu hủy được những vật phẩm trên", ông Tín nhấn mạnh.

Mặt khác, Bộ NN&PTNT muốn truyền thông và đưa ra thông điệp ngăn ngừa các hành vi buôn bán động vật hoang dã, nhưng lại tiêu hủy tại nơi linh thiêng, gắn liền với lịch sử cội nguồn dân tộc, thì tác dụng sẽ ngược lại.

Đồng tình quan điểm, GS.TS Nguyễn Quang Ngọc, Chủ tịch Hội Sử học Hà Nội, nguyên Viện trưởng Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển cho hay: "Nếu tiến hành việc tiêu hủy ngà voi, sừng tê giác buôn bán trái phép tại nơi thiêng liêng như Hoàng Thành Thăng Long là đã vi phạm Luật di sản và các quy định về bảo vệ di sản văn hóa thế giới".

Trong khi đó, cũng đưa ra quan điểm với Đất Việt, trước thông tin trên, GS.TS Hoàng Chương- Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu, bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc khẳng định: "Khi mà tiêu hủy những vật phẩm phạm pháp, tôi không hiểu vì sao có thể đề xuất đưa về Hoàng Thành Thăng Long, như vậy là vi phạm văn hóa.

Trong khi, các vật phẩm đưa về đây đều phải là những gì tinh khiết nhất, văn hóa nhất, ví dụ đốt nhang, đốt vàng mã ở nơi đó, thì ở nơi tâm linh, có thể chấp nhận được.

Ngà voi là vật quý của con người, nhưng nó vi phạm buôn bán trái phép, thì phải đưa ra các địa điểm khác để tiêu hủy, thay vì nơi linh thiêng như vậy".

Hiện nay, theo ông Chương, chúng ta có vô số các điểm có thể tiêu hủy, thay vì đưa vào Di sản văn hóa thế giới.

Trước giải thích của Bộ NN&PTNT, việc tiêu hủy ngà voi, sừng tê giác là hành động mang tính chất tượng trưng, thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong việc đấu tranh chống lại vấn nạn buôn bán mẫu vật các loài động vật, thực vật hoang dã, ông Chương cho rằng, nếu vậy, muốn xử tử những tội phạm, cũng như các vật phẩm vi phạm đều cho vào Hoàng Thành Thăng Long, liệu có hợp lý hay không? Nơi được coi là thiêng liêng nhất của dân tộc.

"Những gì thiêng liêng nhất, văn hóa nhất, phải được đưa vào nơi đây, vì nó là minh chứng duy nhất về truyền thống văn hóa lâu đời của người Việt ở châu thổ sông Hồng trong suốt lịch sử liên tục 13 thế kỷ và vẫn được tiếp nối cho đến ngày nay.

Từ trước đến nay, nơi đây vẫn được xây dựng và bồi đắp giá trị lịch sử, văn hóa của Thăng Long - Hà Nội ngàn năm văn hiến, nên hãy trân trọng, nâng niu và gìn giữ những gì tinh khiết nhất", ông Chương chia sẻ thêm. (Đấtt Việt 15/4) đầu trang(

Sau khi NNVN đưa tin “Một nhà hàng nuôi nhốt hai cá thể khỉ mặt đỏ quý, hiếm”, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Yên Bái đã chỉ đạo Hạt Kiểm lâm TP.Yên Bái tới nhà hàng Thuyền Chài kiểm tra thông tin báo đăng.

Đúng như báo NNVN phản ánh, nhà hàng đã nuôi nhốt hai cá thể khỉ mặt đỏ trái phép do một gia đình người dân gửi nuôi vì không có điều kiện chăm sóc.

Sau khi được giải thích về việc nuôi nhốt động vật hoang dã là vi phạm luật pháp và vận động gia đình giao nộp, gia đình đã viết giấy tự nguyện giao nộp hai cá thể khỉ mặt đỏ cho cơ quan chức năng.

Chiều 15/4, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Yên Bái đã tổ chức bàn giao hai cá thể khỉ mặt đỏ cho Trung tâm Cứu hộ bảo tồn và Phát triển sinh vật Hoàng Liên (Vườn Quốc Gia Hoàng Liên - Sa Pa, Lào Cai) để nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật. (Nông Nghiệp Việt Nam 19/4) đầu trang(

Với tính chất “lấy rừng nuôi rừng”, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 99/2010/NĐ-CP về chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng (DVMTR). Đây là nguồn lực quan trọng để ngành lâm nghiệp nói chung, tỉnh ta nói riêng thực hiện chủ trương xã hội hóa công tác bảo vệ và phát triển rừng.

Theo cách hiểu đơn giản, rừng có vai trò điều tiết nguồn nước, hấp thụ khí CO2,  tạo ra môi trường cảnh quan  đẹp...  do đó các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh, cá nhân hưởng lợi từ DVMTR như thủy điện, nước sạch, du lịch sinh thái, nuôi trồng thủy sản, nước dùng cho sản xuất công nghiệp hoặc các nhà máy phát thải khí CO2... phải trả phí DVMTR.

Tính đến đầu tháng 4-2016, diện tích rừng trên địa bàn tỉnh  tham gia cung ứng DVMTR là 311.102 ha, chiếm 49% diện tích rừng và đất lâm nghiệp toàn tỉnh.  Quỹ bảo vệ, phát triển rừng và phòng chống thiên tai tỉnh đã tiến hành triển khai thực hiện chính sách chi trả DVMTR với mức thu trung bình mỗi năm  từ 7-9 tỷ đồng.

Nguồn thu này đã dùng để chi trả cho các chủ rừng là tổ chức, cá nhân, hộ gia đình trồng rừng, chăm sóc, bảo vệ, khoanh nuôi tái sinh rừng... góp phần ổn định đời sống người làm nghề rừng, bảo vệ và phát triển rừng bền vững. (Báo Thanh Hóa 15/4) đầu trang(

Công ty Wimberly Allison Tong & Goo (WATG - Mỹ) vừa có buổi thuyết trình lần 3 ý tưởng đề xuất sử dụng gần 315 ha đất ở khu vực phân khu dịch vụ hành chính của Vườn Quốc gia (VQG) Bạch Mã (thuộc tỉnh Thừa Thiên - Huế) để xây dựng khu du lịch sinh thái tâm linh và nghỉ dưỡng.

Thuyết trình của WATG nhận được sự ủng hộ cao của lãnh đạo tỉnh Thừa Thiên - Huế. Theo đó, lãnh đạo tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành nhanh chóng hoàn thiện quy hoạch để trình Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xem xét, đồng thời “vừa làm quy hoạch vừa tiến hành các thủ tục pháp lý để đẩy nhanh tiến độ thực hiện một khu nghỉ dưỡng đẳng cấp”.

Vậy là Bạch Mã lại “nóng” với việc kinh doanh du lịch. Nhiều người hẳn chưa quên dư luận từng “nóng” nỗi lo khi Bạch Mã mở cửa trở lại vào cuối năm 2012 và chính thức đưa vào khai thác du lịch từ dịp 30-4-2013.

Lo cho Bạch Mã chủ yếu là từ những người yêu Huế. Họ có lý khi không muốn phá vỡ những gì thiên nhiên ban tặng cho nơi này. Điều này có lý vì trước khi được công nhận là VQG vào năm 1991, Bạch Mã đã được thế giới quan tâm vì tài nguyên đa dạng sinh học. Thậm chí từ năm 1925, chỉ để bảo vệ loài gà lôi lam mào trắng ở Bạch Mã mà chính quyền sở tại đã đệ trình lên Bộ Thuộc địa Pháp một dự án thành lập VQG. Cũng chính tài nguyên đa dạng sinh học mà năm 1986, khu rừng cấm Bạch Mã - Hải Vân được nhà nước ta thành lập.

Nhưng Bạch Mã khó yên thân trong khi ở phía bên kia của đại ngàn này là đỉnh Bà Nà từ lâu đã là “con gà đẻ trứng vàng” cho TP Đà Nẵng. Bây giờ, cáp treo cũng đã đưa du khách nườm nượp lên tận non ngàn Yên Tử (Quảng Ninh) hay Fansipan trên dãy Hoàng Liên Sơn. Hơn nữa, từ những năm 1932, người Pháp đã xây dựng tại Bạch Mã một khu nghỉ mát có tới 139 biệt thự, chợ, hồ bơi... thì tại sao bây giờ lại không khai thác tiếp để kiếm tiền mà cứ để… ngắm?

Chính quyền tỉnh Thừa Thiên - Huế và TP Huế hẳn sẽ không ủng hộ ý tưởng của WATG nếu đề án không thu hút được đông đảo du khách. Nhưng sẽ ra sao nếu khu du lịch sinh thái tâm linh ở Bạch Mã cũng thu hút du khách nườp nượp, phải giẫm đạp lên nhau đến ngất xỉu như cái cách người ta đang đến với lễ hội Đền Hùng?

Đấy là chưa nói đến những việc nhỏ nhưng không hề nhỏ, tỉ như việc diện tích quy hoạch cho Bạch Mã để phát triển du lịch chỉ được tối đa 300 ha nhưng đề xuất của WATG thì đã vượt con số này một cách đáng kể, dù đấy chỉ mới là ý tưởng (!?). Cho nên, trở thành điểm du lịch “hái ra tiền” rồi thì Bạch Mã liệu có còn là Bạch Mã?

Người Huế hẳn khó quên bài học của 10 năm trước, khi lãnh đạo tỉnh này nôn nóng triển khai dự án khu du lịch ở một nơi rất nhạy cảm là đồi Vọng Cảnh (TP Huế). Dự án do Công ty Du lịch Hương Giang và đối tác Vietnam Hotel Project B.V (Hà Lan) liên doanh làm chủ đầu tư này đã bị ngừng trệ ngay sau khi động thổ rồi phải điều chỉnh bởi sự phản đối quyết liệt của công luận. Bài học đó xin đừng lặp lại ở non thiêng Bạch Mã. (Người Lao Động 17/4) đầu trang(

Báo cáo kết quả bước đầu về những sai phạm liên quan đến gần 60 biệt thự xây dựng trái phép mà dư luận đã phản ánh, lãnh đạo UBND huyện Ba Vì thừa nhận có chuyện “bỏ lọt” khi chuyển giao nhiệm kỳ.

Báo cáo với lãnh đạo thành phố Hà Nội về vụ việc gần 60 biệt thự với tên gọi khu Điền Viên Thôn xây dựng trái phép, Chủ tịch UBND huyện Ba Vì Bạch Công Tiến cho biết, việc vi phạm quản lý đất đai, xây dựng tại đây xảy ra từ lâu. Cụ thể, trước 2010, tại khu vực này có khoảng 9 hộ dân người dân tộc thiểu số sinh sống và làm nhà tại đây. Sau đấy 9 hộ dân này có chuyển nhượng và mua bán cho một số hộ ở nội thành Hà Nội.

Theo Chủ tịch UBND huyện Ba Vì, cuối năm 2013 sau khi huyện Ba Vì nhận được báo cáo của UBND xã Yên Bài, đã giao cho thanh tra xây dựng huyện vào kiểm tra. Tháng 1/2014, huyện thành lập đoàn kiểm tra liên ngành về kiểm tra khu vực này, nhưng kết quả đoàn kiểm tra không có báo cáo về cấp huyện.

“Sau đó đồng chí Chủ tịch UBND huyện chuyển công tác và không bàn giao lại công việc cho lãnh đạo nhiệm kỳ mới, chúng tôi tiếp quản công việc mới thì hoàn toàn không nắm được nội dung công việc này. Trong suốt thời gian đó cũng không họp Thường trực Ủy ban để bàn về công việc này”, Chủ tịch UBND huyện Ba Vì nói.

Về giải pháp khắc phục sai phạm, lãnh đạo huyện Ba Vì cho biết, hiện nay huyện đang tập trung tích cực ngăn chặn không để cho tái phạm, đồng thời yêu cầu dừng hoạt động kinh doanh dịch vụ ở khu Điền Viên Thôn.

“Căn cứ kết luận thanh tra chính thức sắp tới, huyện sẽ thực hiện và chỉ đạo kiểm điểm đối với tập thể và cá nhân có liên quan. Bước đầu huyện đã kiểm điểm trách nhiệm và yêu cầu các thành viên có báo cáo nội dung khuyết điểm của mình trong quá trình tham gia công tác quản lý và xử lý về vi phạm đất đai”, lãnh đạo huyện Ba Vì cho biết.

Trong báo cáo kiểm tra, rà soát về việc xây dựng trái phép tại khu Điền Viên Thôn, theo đoàn kiểm tra của Sở Xây dựng thì toàn bộ diện tích 4,8 ha xây dựng gần 60 nhà vườn ở khu Điền Viên Thôn thuộc xã Yên Bài, huyện Ba Vì do một người có tên N.T.B (37 tuổi, trú tại quận Nam Từ Liêm) là đại diện nhóm cá nhân mua gom. Việc mua bán, chuyển nhượng do các cá nhân tự thỏa thuận, không được xác nhận của cơ quan có thẩm quyền.

Cụ thể qua kiểm tra cho thấy tại khu đất 4,8 ha được chủ đầu tư chia làm 99 lô đất xây dựng các nhà vườn, trong đó mỗi lô đất có diện tích từ 200 m2 đến 500 m2, với diện tích xây dựng khoảng 80 m2 đến 90 m2/căn/lô, và 1 lô xây dựng nhà trung tâm dịch vụ.

Trên thực tế chủ đầu tư đã triển khai xây dựng 58 nhà vườn/99 lô đất và 1 trung tâm dịch vụ. Sở Xây dựng cũng dẫn báo cáo của UBND huyện Ba Vì, UBND xã Yên Bài, cho biết thời gian xây dựng diễn ra từ năm 2011 đến nay. Cụ thể, có 24 căn xây dựng từ năm 2011- 2012; có 3 căn xây dựng khoảng tháng 10/2013; có 3 căn vi phạm vào tháng 12/2014; các trường hợp còn lại xây dựng vào khoảng từ tháng 2/2015 đến nay.

Các công trình xây dựng trên đất nông nghiệp, sử dụng đất sai mục đích đã được UBND xã Yên Bài kiểm tra, lập biên bản vi phạm và ban hành các quyết định xử lý theo lĩnh vực đất đai, tuy nhiên UBND xã không áp dụng các biện pháp ngăn chặn quyết liệt để xử lý triệt để.

Về trách nhiệm xử lý các công trình trái phép trên, Sở Xây dựng cho biết Đội Thanh tra Xây dựng huyện Ba Vì đã phát hiện các trường hợp vi phạm từ năm 2013, đã làm việc với UBND xã Yên Bài và đề nghị UBND xã xử lý theo quy định. Đồng thời đã có các báo cáo và đề xuất UBND huyện Ba Vì để chỉ đạo các ngành của huyện, UBND xã Yên Bài xử lý dứt điểm triệt để theo quy định.

“UBND huyện đã thành lập tổ công tác để kiểm tra, chỉ đạo xử lý vi phạm về đất đai, xây dựng nhà trái phép tại khu này. Tuy nhiên đến nay tổ công tác vẫn chưa có báo cáo kết quả thực hiện. Trách nhiệm thuộc UBND huyện Ba Vì, chủ tịch UBND xã Yên Bài, và các phòng, ban chuyên môn của huyện”, lãnh đạo Sở Xây dựng chỉ rõ. (Tiền Phong 19/4) đầu trang(

Chính quyền quận Liên Chiểu (Đà Nẵng) cho biết sáng 15/4/2016, căn nhà cổ trị giá khoảng 35 tỷ đồng, hạng mục cuối cùng của biệt phủ trên đất rừng đặc dụng Hải Vân đã được tháo dỡ.

Như vậy, chủ đầu tư biệt phủ xây dựng trái phép ở rừng đặc dụng Hải Vân đã hoàn tất tháo dỡ công trình này đúng tiến độ cam kết với địa phương. Tuy nhiên, do 1 số kết cấu gỗ tại hạng mục dễ bị hư hỏng, nên chủ đầu tư đã đề nghị địa phương cho phép tiến độ tháo dỡ chậm lại khoảng 2 ngày nữa và chính quyền đã đồng ý, nhằm bảo toàn tài sản công trình.

Việc thu dọn, xử lý bồi hoàn lại mặt bằng khu đất rừng đặc dụng bị chiếm hữu cũng sẽ cần thêm 1 – 2 tuần xử lý. Nên biệt phủ Hải Vân sẽ chỉ chính thức “xóa sổ” trước ngày 30/4/2016.

Một số người dân địa phương đã theo dõi công trình tỏ ý tiếc rẻ bởi với giá trị đầu tư hơn 100 tỷ đồng, biệt phủ này nếu bảo toàn sẽ trở thành 1 địa chỉ thăm quan, du lịch hấp dẫn. Nhưng tuân thủ các quy định pháp luật, bảo đảm kỷ cương và yêu cầu quy hoạch, chính quyền thành phố Đà Nẵng nhất định buộc biệt phủ trái phép phải tuân thủ quyết định chung.

Song hành với biệt phủ này, các cơ quan chức năng tại Đà Nẵng cũng đang rà soát, đánh giá cụ thể khu vực Nam Hải Vân, xác định rõ các mảnh đất tương tự biệt phủ, cũng có những sai phạm trong đầu tư xây dựng, để dứt khoát dẹp bỏ tình trạng chiếm dụng đất rừng đặc dụng tại đây.

Chính quyền quận Liên Chiểu cho biết vẫn chưa chấp nhận bàn giao nhiều vị trí đất rừng đặc dụng có dấu hiệu bị chiếm dụng, mà ban quản lý rừng và kiểm lâm chuyển về địa phương quản lý. (Cafeland 15/4; Sài Gòn Giải Phóng 16/4) đầu trang(

Từ năm 2007, thời điểm cây cao su còn hoàng kim, tỉnh Kon Tum ồ ạt thực hiện việc chuyển đổi hơn 39.000ha rừng nghèo và đất lâm nghiệp sang trồng cao su. Thế nhưng, sự rớt giá ngay sau đó của mủ cao su đã khiến các doanh nghiệp tham gia vào chương trình chuyển đổi này lâm vào cảnh nợ nần, túng quẫn.

Một số doanh nghiệp không còn khả năng chăm sóc, bỏ mặc hàng nghìn ha cao su. Hậu quả là cùng với chất lượng vườn cây bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Mỗi mùa khô, những lô cao su trở thành mồi ngon cho lửa và thành gánh nặng của chính quyền địa phương.

Cách đây hơn 4 năm, UBND tỉnh Kon Tum đồng ý cho Công ty TNHH Một thành viên sản xuất chế biến nông lâm sản Nghĩa Phát được chuyển đổi hơn 400ha đất lâm nghiệp ở xã Đắc Pxi, huyện Đắc Hà sang trồng cao su. Có quyết định trong tay, Công ty này nhanh chóng hoàn thành việc tận thu gỗ rồi trồng được 300ha cao su cùng 80ha bời lời.

Nhưng hiện tại, sau mấy năm Nghĩa Phát không còn sức để chăm sóc, toàn bộ cao su bị các loại cây hoang dại phủ kín. Do lượng thực bì trong lô cao su quá nhiều đã dẫn đến một vụ cháy lớn kéo dài trong 4 ngày, suốt từ 29/3 đến ngày 1/4 vừa qua, thiêu chết gần 50ha cao su.

Ông Trần Việt Hòa, nhân viên bảo vệ và cũng là người duy nhất của Công ty có mặt khi vụ cháy xảy ra cho biết: “Tôi có báo về cho giám đốc. Tình hình là ngọn lửa phát ra từ trên đồi cao, cao nhất của công ty. Công ty nói là giờ các anh sẽ dập nhưng chúng tôi cùng với phòng hộ là không dập được vì lực lượng quá mỏng chỉ biết báo về. Đến ngày thứ hai, thứ ba chúng tôi đi thăm tuyến càng cháy dữ dội, báo về cho giám đốc, giám đốc đưa lực lượng người và phương tiện lên. Huy động cả bên phòng hộ họ sang họ làm những mà chỉ đứng thôi không làm gì được. Cháy đến ngày thứ tư thì rất may trời mưa. Nếu không sẽ chẳng còn gì”.

Mặc dù diện tích cao su mới hình thành sau chuyển đổi rừng nghèo và đất lâm nghiệp ở Kon Tum đều là tài sản của các doanh nghiệp, trách nhiệm quản lý, bảo vệ là của doanh nghiệp song giờ đây lại đang trở thành gánh nặng đối với chính quyền địa phương mà rõ nhất là trong công tác phòng cháy chữa cháy.

Ngay từ đầu mùa khô năm nay, UBND tỉnh Kon Tum đã phải đưa ra cảnh báo và xác định hơn 20.000ha cao su, chủ yếu tập trung ở huyện mới Ia H’Drai là trọng điểm cháy để chính quyền huyện và ngành chức năng nâng cao cảnh giác. Thế nhưng chỉ trong hơn một tháng vừa qua đã xảy ra 3 vụ cháy tại các huyện: Kon Rẫy, Ia H’Drai và Đắc Hà với tổng diện tích thiệt hại gần 100ha.

Ông Đinh Văn Hùng, Chủ tịch UBND xã Đắc Pxi, huyện Đắc Hà cho biết, dù cao su là tài sản của doanh nghiệp song địa phương không thể không lo bởi khi cháy cao su lửa rất dễ cháy lan, đe doạ rừng và người dân trong khu vực.

“Mấy năm nay họ không làm cỏ và cũng không thiết tha với tài sản. Nếu không cảnh giác thì khả năng cháy rất cao vì vùng của họ có một cái đường thông qua thủy điện 3, thủy điện 4 về xã Đắc Hà của huyện Tu Mơ Rông. Người đi qua lại chỉ cần sơ xẩy là gây cháy”.

Thực tế cho thấy, tham gia vào dự án chuyển đổi rừng nghèo và đất lâm nghiệp sang trồng cao su ở Kon Tum, hầu như chỉ các đơn vị, doanh nghiệp Nhà nước có sự đầu bài bản, trách nhiệm xã hội cao. Đa số doanh nghiệp còn lại đã không chứng tỏ được năng lực và sự chuyên nghiệp cần có. Hậu quả tất yếu xảy ra, doanh nghiệp trồng cao su thì kiệt quệ, người lao động làm cao su thì mỏi mòn chờ lương; cao su thì bị hoang phế. Liên tục bị Công ty cổ phần Sâm Ngọc Linh nợ tiền công nhận chăm sóc cao su từ năm này qua năm khác.

Một thành viên Làng thanh niên lập nghiệp thuộc Tổng đội thanh niên xung phong tỉnh Kon Tum ở xã Ia Dom, huyện Ia H’Drai cám cảnh: “Cứ hứa là cuối năm thanh toán, tôi chẳng biết có hay không cũng chẳng biết được. Do bên công ty thôi. Bên Tổng đội cũng bảo là bên công ty. Tổng đội cũng làm qua công ty mà bây giờ công ty cũng phải chờ. Kêu ai cũng chả được mà nói cũng chả được”.

Khó khăn khách quan là sự giảm sâu của giá mủ cao su thế giới đang là thách thức quá lớn đối với chương trình chuyển đổi hơn 39.000ha rừng nghèo và đất lâm nghiệp sang trồng cao su ở tỉnh Kon Tum. Trong một nỗ lực gỡ khó cho doanh nghiệp, mới đây tỉnh Kon Tum đã phải làm một việc chưa từng có tiền lệ, đó là nhận gần 1.000ha cao su gán nợ từ Công ty Cổ phần đầu tư Phát triển Duy Tân, vì công ty này không còn khả năng thanh toán hơn 100 tỷ đồng tiền sử dụng rừng, đối với diện tích mà doanh nghiệp đã chuyển đổi.

Tuy nhiên thực tế cho thấy để vượt qua giai đoạn khó khăn này, các doanh nghiệp đang cần nhiều hơn nữa sự hỗ trợ về chính sách từ phía chính quyền địa phương và các tổ chức tín dụng. Trong hoàn cảnh hiện nay tập trung gỡ khó, chia sẻ với doanh nghiệp cũng là cách duy nhất để tỉnh Kon Tum có thể giảm bớt những hệ lụy sau chuyển đổi rừng nghèo và đất lâm nghiệp sang trồng cao su đợi đến khi giá sản phẩm loại cây trồng này tăng trở lại. (Đài Tiếng Nói Việt Nam 16/4) đầu trang(

Tại Tây Nguyên, hàng chục nghìn héc ta đất rừng hoặc đất người dân đang canh tác được dùng làm dự án chăn nuôi đặt ra mối lo lớn về xã hội và môi trường.

Như chúng tôi đã đề cập, các tỉnh Tây Nguyên đang đón một làn sóng đầu tư mạnh chưa từng có vào lĩnh vực chăn nuôi bò, với tổng giá trị đầu tư cam kết khoảng 50.000 tỷ đồng, làm quy mô ngành chăn nuôi bò ở đây tăng vọt. Giá trị kinh tế lớn, lợi nhuận dự kiến cao khiến chính quyền các tỉnh nhiệt tình đón nhận, tạo điều kiện hết mức để các dự án được nhanh chóng triển khai.

Tuy nhiên, hàng chục nghìn héc ta đất mà các dự án sử dụng là đất rừng hoặc đất người dân đang canh tác, đặt ra những mối lo lớn về xã hội và môi trường. Thêm vào đó là những thất bại nhãn tiền của các dự án nông nghiệp chuyển rừng sang trồng điều, trồng cao su ở khu vực, càng khiến nỗi lo về các dự án gia tăng.

Suốt hơn 1 năm nay, ở huyện Ea Kar và huyện Chư M’Gar tỉnh Đắc Lắc râm ran câu chuyện về những dự án nuôi bò sẽ đầu tư tại địa phương và những nỗi mừng lo, được mất khi dự án triển khai. Có sự râm ran ấy, bởi hàng nghìn héc ta đang trong giai đoạn đổi chủ. Người dân thì muốn giữ quyền lợi của mình, các nhà đầu tư thì muốn càng nhiều đất càng tốt. Ngay cả chủ rừng, cũng muốn sớm đưa lâm phần của mình quản lý vào thực hiện dự án.

Ông Dương Văn Sơn, Giám đốc Công ty lâm nghiệp Buôn Ja Vầm, đơn vị đang xin chuyển đổi 758 ha sang trồng cỏ và trồng bắp nuôi bò, cho biết: Có 358 ha của hơn 200 hộ từ miền Bắc vào ở ngay giữa rừng. Nếu không đưa diện tích này vào dự án thì nguy cơ họ càng xâm chiếm. Quan điểm là đất rừng thì trồng lại rừng, nhưng thực chất mà nói, trồng lại rừng rất là khó. Vì hợp đồng với dân để trồng lại rừng thì hiệu quả không cao. Nhanh nhất là cây keo, cũng phải năm sáu năm mới được thu hoạch thì trong thời gian đó người ta ăn gì?

Một trọng điểm đang thực hiện dự án nuôi bò khác của Đak Lak là xã Ea Sol, huyện Ea H’Leo, vấn đề cạnh tranh giữa dự án và dân cũng diễn ra phức tạp khi nhà đầu tư, Công ty Cổ phần XNK Phước Thành chỉ muốn đền bù tiền khai hoang với giá rẻ mạt.

Ông Y Manh A Đrơng, Phó Chủ tịch UBND huyện Ea H’Leo cho biết: “Về chủ trương đầu tư xây dựng trại bò, người dân đồng ý giao đất và vào làm công nhân nhưng về giá hỗ trợ là người dân không đồng tình vì giá hỗ trợ quá thấp. Chính quyền địa phương cũng yêu cầu công ty phải làm đúng quy định của nhà nước. Khi thẩm định, chúng tôi mời lên công ty ấy còn nặng lời với chúng tôi nữa chứ. Họ nói là xây dựng cao thế làm sao mà hỗ trợ được. Nhưng theo quy định của nhà nước thì anh phải hỗ trợ tiền công khai hoang bằng 30% giá trị, tương đương 45 triệu đồng/ha, nhưng công ty xây dựng chưa tới 10% tức là 8 triệu đồng.

Theo thuyết trình của đại diện tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai khi xin đầu tư vào Đak Lak, trên diện tích 4.000ha đăng ký, tập đoàn sẽ đầu tư 320 triệu USD cho phần chăn nuôi và 150 triệu USD cho nhà máy sữa. Khi đi vào hoạt động, mỗi năm dự án có thể đem lại lợi nhuận khoảng 4.650 tỷ đồng và nộp ngân sách hơn 1.023 tỷ đồng mỗi năm. Theo thuyết trình này, cứ mỗi héc ta nuôi bò, doanh nghiệp sẽ lãi hơn 1 tỷ đồng 1 năm, nộp ngân sách hơn 250 triệu đồng.

Hoan nghênh những dự án nuôi bò, và để giúp doanh nghiệp sớm thoát khỏi rắc rối đền bù, nhanh chóng triển khai những dự án siêu lợi nhuận, UBND tỉnh Đak Lak trình HĐND tỉnh và đã được phê duyệt kế hoạch chuyển đổi 36 nghìn héc ta đất rừng sang đất trồng cây ngắn ngày. 16 nghìn héc ta trong đó là đất lâm nghiệp người dân đang sản xuất. 20 nghìn héc ta còn lại là đất rừng, chuyển đổi để trồng cỏ nuôi bò.

Theo ông Vũ Văn Đông, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp-Phát triển nông thôn Đăk Lắk, tỉnh đã cân nhắc, đây chỉ là diện tích rất nhỏ, không ảnh hưởng tới nhiệm vụ bảo vệ, phát triển rừng của địa phương: “Đúng là trọng tâm chỉ đạo của Chính phủ và của tỉnh Đắk Lắk là phải giữ được rừng. Nhưng mà với tổng diện tích hơn 600.000 ha đất lâm nghiệp của tỉnh mà chỉ chuyển đổi hơn 20.000ha thì rất bé. Chúng tôi tính ra chỉ 2-3%. Ngoài những vùng đã chuyển thì những vùng còn lại phải tập trung tái tạo, nâng cao chất lượng rừng”.

Trước viễn cảnh siêu lợi nhuận, siêu đóng góp ngân sách mà các doanh nghiệp nuôi bò thuyết minh, không chỉ tỉnh Đắk Lak hào phóng chuyển đổi rừng. Tại Gia Lai, tỉnh đã cho phép Công ty Cổ phần chăn nuôi Tây Nguyên chuyển 2 nghìn ha đất rừng trồng thành đất trồng cỏ nuôi bò; để cho doanh nghiệp này tự ý thực hiện dự án khi chưa có báo cáo tác tộng môi trường. Thêm vào đó,  trang trại chủ yếu được mở trên địa bàn thị xã An Khê và và huyện Mang Yang, trái ngược với quy hoạch trước đó của tỉnh.

Cho đến thời điểm này, vẫn chưa có trại bò nào ở Tây Nguyên đóng góp ngân sách 250 triệu đồng/ha/năm như thuyết trình của doanh nghiệp, nhưng sự cố ô nhiễm trầm trọng đã phát sinh, khiến hàng chục nghìn dân thị xã An Khê, tỉnh Gia Lai, phải gánh hậu quả. Trại bò được xây dựng ngoài quy hoạch khiến vấn đề nước tưới trong khu vực thêm gay gắt, phát sinh ô nhiễm môi trường nghiêm trọng.

Ông Nguyễn Duy Hưng, Phó Chủ tịch UBND xã Thành An, thị xã An Khê, nơi có 1 trại bò của Công ty Cổ phần chăn nuôi Gia Lai, tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai, nói: “Chất thải tràn ra đất rồi chảy ra đất xung quanh của nhân dân rồi chảy ra sông Ba nên nguồn nước sông Ba rất là kinh khủng. Sở TNMT xuống để xử lý thì họ hứa đến quý 3 năm 2015 là họ khắc phục, nhưng sau đó họ không làm. Chất thải mà phóng trực tiếp ra môi trường nên rất là ô nhiễm.”

Ở thời điểm này, trên trang thông tin chính thức của Tập đoàn Đức Long Gia Lai, ở địa chỉ duclonggroup.com, vẫn treo bài viết “Cao su trồng dễ tiền nhiều”, thuyết minh cho triển vọng kinh tế to, lợi nhuận lớn từ cao su, không chỉ của Đức Long mà của cả Hoàng Anh Gia Lai. Câu trả lời thực tế nay đã ngược lại. Đức Long Gia Lai bỏ cao su, tự ý xây dựng trại bò trên phần đất rừng đã chuyển đổi, tiếp tục thuyết minh nuôi bò có nhiều lợi nhuận và xin thêm hơn 7.000ha để mở dự án ở cả 3 tỉnh Gia Lai, Đak Lak, Đak Nông.

Tây Nguyên đang khô cháy bởi đại hạn, mức kỷ lục trong vòng trăm năm nay, nên càng cần nhận rõ giá trị thực sự to lớn của rừng. Hàng vạn hộ nghèo, thiếu đất sản xuất cũng đang là thực trạng của khu vực. Trong khi đó, lợi nhuận to, đóng góp lớn cho ngân sách của những dự án nuôi bò, mới chỉ là triển vọng. Tây Nguyên cần biến triển vọng thành hiện thực, nhưng đánh đổi một cách quá hào phóng giống như đã làm ở chương trình chuyển đổi rừng nghèo sang trồng cao su – thì có thể sai lầm lại nối tiếp sai lầm. (Đài Tiếng Nói Việt Nam 19/4) đầu trang(

Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định Hồ Quốc Dũng vừa có văn bản yêu cầu chủ tịch UBND huyện Tây Sơn khẩn trương xử lý vụ 127 hộ dân xã Bình Nghi, huyện Tây Sơn tố cáo một số người nguyên là cán bộ thôn, xã.

Trước đó, giữa năm 2014, 127 hộ dân thôn 3 và thôn Thủ Thiện Hạ, xã Bình Nghi cùng ký tên gửi đơn tố cáo một số người nguyên là cán bộ thôn, xã lấn chiếm hàng chục hec ta đất công tại thôn 4 để trồng rừng. Trong đó có các ông: Văn Ngọc Thạch, nguyên bí thư Đảng ủy xã; Trần Văn Thãi, nguyên cán bộ địa chính xã; Nguyễn Văn Thanh, nguyên thôn trưởng thôn 4…

Theo những người tố cáo, những năm 1977-1978, do kinh tế khó khăn, họ khai hoang vỡ đất tại thôn 4 để trồng mì cải thiện đời sống. Giai đoạn 1995-1998, UBND xã đề nghị người dân giao lại gần 200 ha đất khai hoang để xây dựng khu kinh tế mới Đồng Cẩm - Đồng Kho. Tuy nhiên, sau khi thu hồi, xã chỉ sử dụng một phần nhỏ giao cho người dân vào khu kinh tế mới, còn lại thì chiếm dụng để trồng rừng.

“Nếu xã dùng đất để phát triển kinh tế chung thì chúng tôi hoàn toàn ủng hộ, đằng này họ lấy để làm giàu cho một số cá nhân là không thể chấp nhận được” - ông Đinh Văn Khả, ngụ thôn 4, bức xúc.

Đầu năm 2015, kết quả xác minh của UBND huyện Tây Sơn cho thấy phần lớn nội dung tố cáo là đúng. Ngày 17-4-2015, chủ tịch UBND huyện Tây Sơn ký thông báo yêu cầu các phòng chức năng cùng UBND xã Bình Nghi thu hồi đất và giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp đã cấp sai quy định 58 ha cho các tổ chức, cá nhân tại thôn 4. Trong đó, thu hồi gần 37 ha đã cấp cho ông Thạch và mẹ ông, ông Thãi gần 9 ha, ông Thanh gần 7 ha… Do huyện chậm thu hồi nên đầu năm 2016, dân tiếp tục tố cáo.

Ông Đỗ Văn Sỹ, Chủ tịch UBND huyện Tây Sơn, cho biết nguyên nhân chậm thu hồi đất là do một số hộ đứng đơn tố cáo yêu cầu sau khi thu hồi phải trả cho họ. Tuy nhiên, huyện xác định đất thu hồi là đất công nên không thể cấp cho những người này. Bởi vậy, huyện chờ chỉ đạo của tỉnh để có hướng xử lý.

“Ngày 6-4, sau khi có ý kiến chỉ đạo của chủ tịch UBND tỉnh, huyện đã khẩn trương thống kê tài sản trên đất (chủ yếu là cây rừng) để có cơ sở quyết định thu hồi đất cấp không đúng quy định. Dự kiến, trong tháng 4 này, huyện sẽ hoàn tất việc thu hồi đất. Ngoài ra, chúng tôi sẽ có hình thức xử lý nghiêm đối với các đối tượng liên quan việc cấp đất sai quy định” - ông Sỹ nói. (Người Lao Động 17/4) đầu trang(

Các hộ dân sinh sống tại thôn Quản Hái Hồ, xã Vô Tranh, Lục Nam, Bắc Giang hơn 10 năm nay kêu cứu khi bị Công ty TNHH MTV Lâm trường Mai Sơn vi phạm việc giao đất, trồng rừng, chiếm đoạt rừng của dân. Sự việc được phản ánh đến Sở NN& PTNT và Thanh tra tỉnh nhưng bị bưng bít, bao che không được giải quyết, gây muôn vàn bức xúc.

Từng là công nhân Lâm trường Mai Sơn (nay là Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Mai Sơn), năm 1996, gia đình ông Tạ Văn Mến ở tiểu khu Hoàn Hồ, thôn Quản Hái Hồ, xã Vô Tranh, Lục Nam, Bắc Giang được lâm trường giao khoán tham gia trồng 14,6 ha rừng phòng hộ thuộc Dự án 327 với thời hạn 30 năm. Nhưng chỉ sau 10 năm (năm 2006), gia đình ông bị nông trường này làm biên bản thanh lý thu hồi toàn bộ số rừng giao khoán trồng và chăm sóc khi chuẩn bị đến thời kỳ thu hoạch khiến cuộc sống khó khăn.

Không chỉ riêng ông Mến, đây cũng là tình cảnh chung của gần 20 hộ dân sống tại thôn Quản Hái Hồ. Thêm vào đó, lâm trường Mai Sơn còn bàn giao diện tích rừng trên cho người ở nơi khác khiến người dân vô cùng bất bình.

Phản ánh với PV, các hộ này cho biết, việc làm kể trên của Lâm trường Mai Sơn chẳng khác gì cướp đoạt phương tiện sống của dân khiến họ không còn đất để canh tác, phát triển kinh tế, cuộc sống rất khó khăn dẫn đến khiếu kiện từ nhiều năm nay. Đặc biệt, năm 2011, Lâm trường Mai Sơn đã tự ý khai thác số gỗ mà các hộ dân này đã trồng và chăm bón nhiều năm.

Điều đáng nói, sau khi khai thác xong số gỗ, do bị khiếu kiện thì lâm trường buộc phải điều đình và chi trả cho dân thêm số tiền 300.000 đồng/ha/năm công trồng và chăm sóc và 20% sản lượng gỗ. Người dân cho rằng, điều này là trái với quy định hiện hành nên không chấp nhận và làm đơn khiếu kiện.

Trả lời PV về vấn đề trên, ông Nguyễn Văn Bình, Giám đốc Công ty TNHH MTV Lâm trường Mai Sơn thừa nhận có sự việc trên và hiện tại dân vẫn đang kiện công ty. Lý giải về việc chi trả cho dân sau khi lâm trường khai thác gỗ, ông Bình cho biết: Toàn bộ diện tích đất lâm nghiệp mà công ty giao khoán cho gần 20 hộ dân sinh sống tại xã Vô Tranh là rừng trồng phòng hộ của Nhà nước đầu tư từ vốn ngân sách theo Chương trình trồng rừng 327 của Chính phủ.

"Theo Thông tư số 24/2009/TT-BNN ngày 5/5/2009 của Bộ NN& PTNT, diện tích rừng giao khoán dân trồng và chăm sóc, bảo vệ này được chuyển sang rừng sản xuất và được phép khai thác.Khi khai thác các hộ dân chỉ được nhận tiền bảo vệ rừng trung bình 300.000 đồng/ha/năm từ tiền bán gỗ khai thác của diện tích nhận khoán diện tích bảo vệ. Vì vậy, việc chúng tôi chi trả cho người dân tại thời điểm này là hoàn toàn đúng, ông Bình khẳng định.

Ông Bình cũng cho biết thêm, sở dĩ người dân nhận được số tiền 300.000 đồng/ha/năm và 20% sản lượng khai thác gỗ là do công ty đã xin UNBD huyện cho hưởng bổ sung và áp dụng Quyết định 178/2001/QĐ-TTg, ngày 12/11/2001 của Thủ tướng Chính phủ (về quyền hưởng lợi, nghĩa vụ của các hộ gia đình, cá nhân được giao, được thuê, nhận khoán rừng và đất lâm nghiệp).

Trả lời câu hỏi tại sao hợp đồng khoán đất, khoán rừng công ty và các hộ dân được ký 30 năm (đến năm 2026 mới hết hạn), mà chỉ có 10 năm công ty đã yêu cầu thanh lý trong khi các hộ không hề có nhu cầu thanh lý, ông Bình giải thích rằng, thời điểm năm 2006, khi ông về nhận công tác đã thực hiện theo Nghị định số 200/NĐ- CP ngày 3/12/2004 của Thủ tướng Chính phủ về việc đổi mới và phát triển lâm trường quốc doanh. Chính vì vậy, công ty đã phải thanh lý hợp đồng trước thời hạn với các hộ dân.

Căn cứ vào thông tin mà người dân phản ánh và trả lời của ông Nguyễn Văn Bình, Giám đốc Công ty TNHH MTV Lâm trường Mai Sơn, PV Báo Giao thông đã trao đổi với các cơ quan chức năng và tìm hiểu các văn bản liên quan thì thấy trong vụ việc kể trên có nhiều điều khuất nhất.

Cụ thể, việc Lâm trường Mai Sơn vận dụng các quy định Thông tư 24 của Bộ NN&PTNT hướng dẫn việc chuyển đổi diện tích rừng phòng hộ, đặc dụng được quy hoạch chuyển sang rừng sản xuất và ngược lại chuyển đổi từ rừng sản xuất sang rừng phòng hộ, đặc dụng sau rà soát quy hoạch lại 3 loại rừng rừng theo Chỉ thị số 38/2005/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ để chuyển đổi và chi trả cho người dân được giao đất trồng rừng là không đúng. Bởi đối tượng chịu sự điều chỉnh của Thông tư 24 "là chủ rừng có rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, hoặc rừng sản xuất" ở đây là   những người đã trồng và chăm sóc, bảo vệ rừng chứ không phải là Lâm trường Mai Sơn.

Hơn thế, việc Lâm trường Mai Sơn áp dụng chính sách chi trả công trồng và chăm sóc, bảo vệ rừng cho người dân theo tinh thần Quyết định 178/2001/QĐ-TTg, ngày 12/11/2001 của Thủ tướng Chính phủ để trả thêm cho người dân 20% sản lượng gỗ khai thác cũng là hoàn toàn sai tinh thần của Nghị định này.

Tại Điều 15, Mục 6, Nghị định trên có nêu rõ “Hộ gia đình, cá nhân nhận khoán trồng rừng, chăm sóc, bảo vệ rừng ở vùng phòng hộ đầu nguồn, giá trị khai thác sản phẩm sau khi nộp thuế được phân chia theo tỷ lệ như sau: Nếu hộ gia đình, cá nhân nhận kinh phí hỗ trợ của Nhà nước để trồng, chăm sóc bảo vệ rừng thì được hưởng từ 80-90%, phần còn lại nộp Bên giao khoán”.

Theo quy định trên, rõ ràng các hộ gia đình, cá nhân nhận giao khoán, chăm sóc, bảo vệ rừng tại thôn Quản Hái Hồ, xã Vô Tranh, Lục Nam phải được hưởng từ 80-90% chứ không phải là 20% như công ty đã chi trả.

Trả lời câu hỏi của PV vì sao lại áp dụng chi trả số tiền khai thác gỗ cho dân chỉ là 20% mà không phải 80-90% như Điều 15 của Quyết định 178/2001/QĐ-TTg, ông Nguyễn Văn Bình vẫn một mực khẳng định mình không làm sai. “Tôi đã làm đúng nội dung của Thông tư số 24/2009/TT-BNN, còn về nội dung Quyết định 178, chúng tôi chỉ linh động cho dân theo nguyện vọng của các hộ lúc bấy giờ chứ đáng lẽ dân không được hưởng quyền lợi trên”, ông Bình khẳng định. Báo Giao thông còn tiếp tục thông tin về vụ việc này. (Giao Thông 19/4) đầu trang(

Thời gian qua, công tác trồng rừng trên địa bàn tỉnh ngày càng được chú trọng. Diện tích che phủ rừng đã tăng lên từ 54% năm 2011 lên 55% năm 2015.

Trong đó, công tác sản xuất giống cây lâm nghiệp đã có nhiều đóng góp đáng kể vào việc tăng diện tích rừng lên hàng năm. Tuy nhiên, người dân vẫn chưa thật sự nhận thức đúng việc đầu tư những giống cây lâm nghiệp chất lượng. Do đó, nhiều diện tích rừng trồng còn kém hiệu quả, năng suất thấp, chất lượng gỗ kém

Vườn ươn của ông Nguyễn Đình Trá, Giám đốc Hợp tác xã Thống Nhất, xã Tân Bắc, huyện Quang Bình là một trong 2 cơ sở sản xuất và cung ứng cây giống lâm nghiệp trên địa bàn huyện Quang Bình. Từ năm 2004, trung bình mỗi năm Hợp tác xã Thống nhất cung cấp cho thị trường từ 100 đến 200 vạn cây giống lâm nghiệp như: keo, mỡ, bồ đề, quế, sa mộc...

Mặc dù cung cấp số lượng giống khá lớn mỗi năm nhưng ông Trá cho biết: số lượng khách của cơ sở ông chủ yếu là các Công ty trong và ngoài tỉnh đặt hàng theo đơn, còn nhân dân đến mua thì cũng hạn chế mà hầu hết nhu cầu của người dân là đến tìm mua giống cây lâm nghiệp có giá thành rẻ, chưa chú trọng đến việc tăng năng suất, hiệu quả cây trồng bằng những giống mới có năng suất cao.

Toàn tỉnh hiện có 23 cơ sở hoạt động sản xuất gieo ươm cây phục vụ kế hoạch trồng rừng hàng năm, gồm 7 đơn vị quốc doanh và 16 đơn vị tư nhân. Hàng năm, các vườn ươm có khả năng gieo ươm khoảng 30,5 triệu cây, tương đương phục vụ trồng được 15.280 ha rừng. Số lượng giống cây sản xuất như vậy chỉ đáp ứng được 57% nhu cầu giống cây trồng rừng trong tình, còn lại các huyện, thành phố phải thu mua từ các đơn vị ngoại tỉnh.

Thực trạng đó dẫn đến việc không kiểm soát được chất lượng giống, tỷ lệ giống có chất lượng tốt đem trồng rừng chỉ đạt 10%. Cùng với đó, người dân chưa có ý thức sử dụng giống có nguồn gốc rõ ràng, giống có chất lượng để nâng cao năng suất chất lượng rừng trồng và áp dụng các biện pháp kỹ thuật thâm canh trong trồng rừng sản xuất. Do đó, việc nâng cao chất lượng giống cây trồng lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh là cần thiết và là giải pháp trọng tâm trong tái cơ cấu ngành lâm nghiệp.

Để phát triển lâm nghiệp theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng rừng, đưa lâm nghiệp thành ngành kinh tế quan trọng thỉ công tác sản xuất giống cây trồng lâm nghiệp chất lượng cao chính là một trong những bước đột phá đầu tiên trong chuỗi quá trình sản xuất kinh doanh lâm nghiệp.

Do đó, rất cần thêm những giải pháp, những chỉ đạo quyết liệt hơn nữa từ các cấp, các ngành chức năng trong việc đưa giống mới vào sản xuất, cùng với đó là những giải pháp hữu hiệu trong việc quản lý giống cây lâm nghiệp để phát huy tiềm năng, lợi thế tài nguyên rừng trên địa bàn tỉnh. (Báo Hà Giang 17/4) đầu trang(

Năm 2016, huyện Na Rì được giao trồng mới 810ha rừng, trong đó ngân sách Nhà nước hỗ trợ 750ha, người dân tự trồng 60ha.

Thực hiện chỉ đạo của tỉnh, UBND huyện Na Rì đã chỉ đạo các xã, thị trấn tổ chức cho nhân dân đăng ký trồng ngay từ tháng 8/2015. Đặc biệt, nhằm khuyến khích người dân mở rộng diện tích gieo trồng cây quế, UBND huyện đã chỉ đạo Ban Quản lý Dự án Bảo vệ và phát triển rừng xây dựng phương án hỗ trợ; theo đó, các hộ dân tham gia dự án Bảo vệ và phát triển rừng ngoài những chính sách được hỗ trợ theo quy định khi đăng ký trồng quế được hỗ trợ thêm 1 triệu đồng/ha. Đối với các hộ dân tự trồng, mức hỗ trợ là 2 triệu đồng/ha.

Về nguồn giống, Ban Quản lý Dự án Bảo vệ và Phát triển rừng huyện đã ký hợp đồng nguyên tắc với Xí nghiệp giống Nông Thịnh và Vườn ươm Đồng Tâm (xã Kim Lư) đảm bảo cung cấp đủ giống cho công tác trồng rừng. Riêng đối với cây quế, Ban quản lý Dự án trực tiếp cấp phát cây giống cho các xã, các chủ rừng có nhu cầu trồng sớm.

Ông Ngôi Quang Nam - Hạt phó Hạt Kiểm lâm huyện Na Rì, Phó Ban Quản lý Dự án Bảo vệ và phát triển rừng huyện Na Rì cho biết: Cũng như nhiều năm, năm nay, Hạt Kiểm lâm huyện đã chỉ đạo, phân công cán bộ xuống tận thôn bản để tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện trồng rừng. Người dân cũng đã chủ động đăng ký trồng mới, tuy nhiên một số diện tích rừng ở xa, đi lại khó khăn nên mặc dù đã đăng ký nhưng không thể thực hiện trồng. Đến nay, qua thiết kế toàn huyện có trên 585ha đủ điều kiện trồng rừng mới năm 2016.

Ông Nam cũng cho biết: Năm nay, tiến độ trồng rừng chậm hơn so với những năm trước do thời điểm cuối tháng 3, đầu tháng 4, thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao dẫn đến bất lợi cho công tác phát dọn, xử lý thực bì. Hiện nay, tranh thủ trời nắng ráo, các địa phương đang tích cực vận động, hướng dẫn người dân xử lý thực bì để triển khai trồng đảm bảo thời vụ.

Bên cạnh công tác trồng rừng, ngành Kiểm lâm huyện cũng hết sức chú trọng công tác bảo vệ, phòng chống cháy rừng. Từ đầu mùa khô đến nay, trên địa bàn huyện xảy ra một số vụ cháy lau lách nhỏ chủ yếu do người dân đốt nương làm rẫy song đã được ngăn chặn kịp thời. Cán bộ kiểm lâm cũng thường xuyên tuyên truyền, hướng dẫn nhân dân xử lý thực bì đảm bảo an toàn, đúng kỹ thuật để hạn chế tối đa nguy cơ cháy rừng.

Hiện nay, cũng như nhiều địa phương, công tác khai thác và tiêu thụ gỗ rừng trồng của các hộ dân ở Na Rì còn nhiều khó khăn do hầu hết diện tích rừng ở xa đường quốc lộ. Ngày 18/12/2015, HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết thông qua Quy hoạch đường lâm nghiệp tỉnh Bắc Kạn, giai đoạn 2015 - 2020, tầm nhìn đến năm 2030 với mục tiêu: Quy hoạch hệ thống đường lâm nghiệp, tạo nên mạng lưới giao thông đa dạng liên hoàn, tăng cường khả năng cơ giới hóa, thu hút các nguồn đầu tư để phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp…

Theo Quy hoạch, giai đoạn 2015 - 2020, huyện Na Rì sẽ được xây dựng 282km đường lâm nghiệp. Đây là điều kiện quan trọng để thúc đẩy phát triển sản xuất lâm nghiệp trên địa bàn trong thời gian tới. (Cổng Thông Tin Điện Tử Tỉnh Bắc Kạn 15/4) đầu trang(

Năm 2016, huyện Mường Ảng thực hiện thí điểm trồng mới 350ha rừng sản xuất tập trung tại 5 xã: Mường Đăng, Búng Lao, Ẳng Cang, Mường Lạn và Ẳng Tở. Để hoàn thành kế hoạch đề ra, huyện Mường Ảng đã có cách làm riêng, phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương và gắn trách nhiệm của người dân với việc chăm sóc, bảo vệ và phát triển rừng.

Trao đổi với phóng viên, ông Trần Thanh Hà, Bí thư Huyện ủy Mường Ảng cho biết: Một trong những nhiệm vụ quan trọng trong nghị quyết của Đảng bộ huyện Mường Ảng nhiệm kỳ 2016 – 2020 là xây dựng và thực hiện Đề án Phát triển rừng sản xuất nguyên liệu tập trung năm 2016 và định hướng đến năm 2020. Theo đó, để tạo việc làm cho người dân, nâng cao thu nhập và phủ xanh đất trống, đồi trọc, từng bước hướng tới phát triển lâm nghiệp bền vững, đảm bảo cho những người làm nghề rừng sống được bằng nghề, huyện Mường Ảng đã lập kế hoạch và giao chỉ tiêu trồng rừng cụ thể đến từng xã.

Trước mắt, huyện sẽ thực hiện trồng thí điểm tại 5 xã theo phương pháp trồng rừng “ngược” so với cách truyền thống. Nghĩa là, nếu trước đây các chương trình, dự án trồng rừng triển khai theo kiểu tỉnh giao chỉ tiêu về huyện, huyện giao chỉ tiêu đến xã, để người dân đăng ký và trồng được bao nhiêu thì báo cáo lại, thì năm nay điểm khác là sau khi tuyên truyền, vận động người dân thực hiện trồng rừng, từ năm thứ 1 đến năm thứ 4, huyện tổ chức nghiệm thu diện tích trồng rừng thực tế rồi mới báo cáo lên tỉnh kết quả.

Theo đồng chí Trần Thanh Hà, với tập quán chăn nuôi gia súc, gia cầm thả rông của người dân, rất nhiều diện tích rừng bị chết hoặc bị trâu, bò phá hại, dẫn đến con số báo cáo lên tỉnh theo cách trồng rừng trước đây sẽ có sự chênh lệch so với số liệu thực tế. Còn theo phương thức mới, sau 4 năm khi cây bắt đầu khép tán mới thực sự là diện tích có rừng.

Muốn làm được vậy, huyện Mường Ảng đã chỉ đạo các cơ quan chức năng tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn bà con các bước. Để đảm bảo trồng rừng theo cách làm mới hiệu quả, 5 đồng chí trong Ban Thường vụ huyện được phân công trực tiếp theo dõi, chịu trách nhiệm các xã khác nhau. Trách nhiệm của UBND các xã cũng sẽ được giao đến nơi đến chốn, xã nào để xảy ra tình trạng cây chết do nguyên nhân chủ quan thì chủ tịch UBND xã đó phải chịu trách nhiệm trước huyện.

Để đẩy nhanh tiến độ trồng rừng năm 2016, huyện Mường Ảng đã phân công các lực lượng chuyên môn đến từng xã, bản để tuyên truyền, tập huấn cách thức trồng rừng cho bà con và tuyên truyền để bà con thấy được lợi ích của việc trồng rừng, trồng rừng là trồng cho chính mình chứ không phải trồng cho Nhà nước. Bên cạnh đó, huyện đã cử lực lượng công an, dân quân xuống tận bản, nhà dân để giúp các hộ phát dọn thực bì, đào hố, chôn cây... Đến thời điểm này, công tác chuẩn bị cho trồng rừng đã được các tổ chức, hộ gia đình triển khai có hiệu quả.

Chiều ngày 12/4, chúng tôi đến bản Kéo, xã Ẳng Cang (huyện Mường Ảng), chứng kiến hàng trăm người dân được cán bộ chuyên môn huyện hướng dẫn cách phát dọn thực bì, đào hố để trồng rừng. Theo anh Lò Văn Thu, Trưởng bản Kéo, năm nay bản đăng ký trồng 40ha rừng, hiện tại có trên 90% diện tích đã được chuẩn bị sẵn sàng. Được cán bộ huyện, xã tuyên truyền, hướng dẫn nên gia đình tôi đăng ký 2ha.

Trong bản cũng có rất nhiều hộ đăng ký theo. Ông Lò Văn Chiến, Chủ tịch UBND xã Ẳng Cang cho biết, ban đầu trong Đề án Phát triển rừng sản xuất nguyên liệu tập trung năm 2016 của huyện Mường Ảng không có xã Ẳng Cang. Thế nhưng, người dân trong xã đã kiến nghị lên chính quyền xã và huyện “xin” được trồng rừng.

Với quyết tâm đẩy nhanh tiến độ trồng rừng, Đảng bộ, chính quyền huyện Mường Ảng đang tiếp tục chỉ đạo UBND các xã tuyên truyền vận động nhân dân khẩn trương phát dọn thực bì, làm đất đảm bảo tiến độ. Dự kiến đến tháng 6 sẽ tiến hành trồng. Với sự chung tay vào cuộc của các cấp ủy, chính quyền và các địa phương, tin chắc rằng công tác trồng rừng của huyện Mường Ảng trong năm 2016 sẽ đạt được kết quả như mong đợi. (Báo Điện Biên Phủ 15/4) đầu trang(

Nằm cách trung tâm thành phố Phan Thiết khoảng 20km, đồi cát Mũi Né trở thành một điểm tham quan du lịch rất hấp dẫn du khách trong và ngoài nước. Nơi được mệnh danh là “Thiên Đường của nắng - gió và cát”.

Đồi cát Mũi Né còn có tên gọi là “đồi cát bay, cát nhảy” bởi những cơn gió bão luôn làm thay đổi hình dạng đồi cát liên tục, tạo nên những hình thù kỳ ảo khác nhau, đôi khi chỉ trong một ngày…

Người dân Mũi Né còn cho biết, cát biển, cát đồi có khoảng 18 sắc màu khác nhau, tạo ra nguồn nguyên liệu vô giá tự nhiên cho những người làm tranh cát và là nguồn cảm hứng vô tận cho những nhiếp ảnh gia, thi sĩ, họa sĩ đến đây.

Những ngày nắng lửa chang chang đồi cát như một hoang mạc lấp loáng mờ ảo tựa như hoang mạc sahara, loáng thoáng trong chảo lửa ấy là mờ mờ bóng cây xanh nhòa nhòa, ẩn ẩn…

Nhưng khi bình minh ló rạng hoặc bóng đổ gần về phía hoàng hôn thì chính là thời điểm lý tưởng tuyệt vời nhất để ngắm nghía đồi cát và khám phá với những trò chơi, trò thể thao như trượt cát, leo đồi, việt dã… với nhiều cung bậc mạo hiểm khác nhau.

Đã có rất nhiều du khách đến đây tự hỏi: Với những đồi cát chập chùng kia làm sao có những cây xanh sống được? Người dân Phan Thiết thì ai cũng biết, có loài cây xương rồng, keo tràm và phi lao là các loại cây có thể sống rất khỏe giữa cát nóng bỏng xứ này mặc cho bao nhiêu giông gió, bão bùng làm rung mặt cát, thay hình dạng các đồi cát.

Ngày trước, những ngày từ giáp Tết Âm lịch kéo dài đến hết tháng 4, người dân chiến khu Lê Hồng Phong tại các xã Hồng Phong, Hòa Thắng từ 9 giờ sáng đến nửa đêm hứng những trận “bão cát” quất vào mặt rát bỏng.

Nhà nhà đều đóng cửa im lìm, chỉ sử dụng cửa hướng Tây ra vào, còn trời đất thì luôn mịt mù cát bụi. Những nơi bão cát quất qua, mọi cây lá đều te tua, héo hắt, còn con người thì tìm đủ mọi thứ để che chắn, để tồn tại qua mùa gió bấc.

Từ năm 2011, người dân khu Lê Hồng Phong đã bắt tay vào việc trồng rừng để ngăn chặn gió cát và kiềm chế sự thay đổi, dịch chuyển “đồi cát bay” về phía ruộng, rẫy và các khu dân cư.

Nếu không có quyết định đúng đắn này, chưa ai dám chắc chắn rằng chỉ trong vài thập niên, có thể nơi đây sẽ biến thành đồi cát bay.

Ông Lê Châu Thành, Trưởng ban Quản lý Rừng phòng hộ Lê Hồng Phong cho biết, trong 5 năm qua (2011-2015), nơi đây đã trồng trên 3.500 ha rừng, tổng diện tích giao khoán bảo vệ rừng là 15.999 ha/255 hộ.

Và tương lai không xa, đồi cát bay nằm phía xa xa kia sẽ trở nên xanh ngát do cây rừng phủ xanh đồi trọc.

Đến đây, khi đứng bên này Bàu Trắng, Bàu Sen nhìn lên đồi cát trắng khổng lồ như dãy núi tuyết bên kia Bàu đã có thể thấy thấp thoáng những bóng cây xanh, bàu nước đầy sen nở hoa mát rượi, không chỉ làm xua tan cảm giác nóng bức mà còn gợi nên ý tưởng về một bức tranh tuyệt vời, sống động nơi đây và hứa hẹn sẽ là một thiên đường du lịch, nghỉ dưỡng…

Rừng phi lao, keo lưỡi liềm trồng trên đồi cát Bàu Trắng từ năm 2009 là một kỳ tích, bởi nó không giống với bất cứ nơi đâu về khí hậu, thổ nhưỡng và những điều kiện khắc nghiệt rất đặc biệt.

Kỹ sư Thái, một chuyên gia kỹ thuật dày dạn kinh nghiệm trồng rừng cho biết về sự lạ này: “Loại cát ở Bàu Trắng này lạ lắm, không giống bất kỳ nơi nào.

Cát ở đây khô cong, không kết dính với nhau nên chỉ gió lớn độ vài tiếng đồng hồ là cồn cát đang cao ngút bỗng thấp xuống lè tè vì bao nhiêu cát bay sạch. Những năm trước, trồng cây ở Bàu Trắng khó lắm”.

Khó chính là chọn thời điểm nào thích hợp nhất và đảm bảo tỷ lệ cây con khi trồng xuống sống nhiều nhất. Với người dân ở đây, mỗi khi nghe đài báo, thấy thời tiết sắp có mưa bão là tất cả rạo rực chuẩn bị… trồng rừng.

Trồng rừng ngay trong những ngày mưa bão, những ngày mà cuộc sống của người dân Hồng Phong, Hòa Thắng luôn phải đối mặt với muôn vàn lo toan về vụ mùa, về thiên tai…

Còn ở nơi đây, mưa bão là thời điểm thích hợp nhất để trồng rừng. Cát nằm im, giẻ mịn, cây phi lao, keo tràm cắm xuống lỗ sâu bắt đầu bám đất, ra rễ. Những ngày này, trên những đồi cát từng là đồi cát bay, hàng trăm người dân và máy cày, ngày ngày háo hức trồng rừng, chạy tiến độ mùa mưa bão.

Từng là một chiến khu cách mạng kiên cường mang tên lãnh tụ cộng sản Lê Hồng Phong, từng là một nơi khắc nghiệt nhất của thời tiết khí hậu quanh năm khát nước ngọt, nơi duy nhất có loài giông cát sinh sôi trở thành món đặc sản cho Bình Thuận hôm nay.

Ngày nay khu Lê Hồng Phong còn được đánh giá là nơi sa mạc hóa diễn ra nhanh nhất mà cũng là nơi người dân trồng rừng chống lại biến đổi khí hậu, chống hiện tượng sa mạc hóa, “stop” những đồi cát bay, cát chạy thành công và hiệu quả mới chỉ hơn 5 năm qua để mở ra một triển vọng phát triển kinh tế, du lịch từ mảnh đất khắc nghiệt chưa từng có này. (Công An Nhân Dân 174) đầu trang(

Dù lãnh đạo Sở Giao thông Vận tải khẳng định TPHCM chưa có phương án xử lý gần 300 cổ thụ trên đường Tôn Đức Thắng (quận 1) như dư luận lo ngại song nhiều người có trách nhiệm xác nhận việc di dời, đốn bỏ cây chỉ còn là vấn đề thời gian khi xây dựng cầu Thủ Thiêm 2.

Những cây cổ thụ hàng chục năm tuổi gắn với ký ức một thời về thành phố Sài Gòn xưa liên tục bị “trảm” đã khiến không ít người cảm thấy tiếc nuối.

Khi triển khai thi công hạng mục nhà ga Nhà hát Thành phố (thuộc dự án tuyến đường sắt đô thị Bến Thành - Suối Tiên), TPHCM đã bứng, đốn 51 cây xanh trong công viên Lam Sơn trước nhà hát thành phố (quận 1), trong đó có nhiều cây sao, dầu cổ thụ đường kính gốc 3-4 người ôm.

Ông Hậu (72 tuổi, ngụ phường Bến Thành, quận 1) kể: Hồi tôi lên 9-10 tuổi, hàng cây đã sừng sững ở đó. Hàng cây là chứng nhân các trận đánh của lực lượng biệt động Sài Gòn vào khách sạn Caravelle và cũng được in trên nhiều bưu thiếp trước năm 1975. Hy sinh hàng cây để xây metro là việc nên làm nhưng mỗi khi ngang qua lại thấy hụt hẫng.

Theo Ban Quản lý đường sắt đô thị (ĐSĐT), cuối năm nay, khi hoàn tất đấu thầu và triển khai thi công nhà ga trung tâm Bến Thành (từ công viên 23/9 đến chợ Bến Thành, quận 1), TPHCM phải tiếp tục xử lý 57 cây dầu, sao đen, bò cạp..., trong đó có 18 cây loại 1 đường kính gốc 10 - 20cm và 39 cây loại 2 đường kính gốc 30 - 70 cm, cao từ 6 - 12m.

Trao đổi với Tiền Phongchiều 15/4, ông Lê Khắc Huỳnh, phó Ban Quản lý ĐSĐT cho biết lãnh đạo TPHCM đã yêu cầu bứng dưỡng (thay vì đốn hạ) toàn bộ cây xanh trong phạm vi công trường, trong đó có 16 cây cổ thụ trên đường Tôn Đức Thắng khi làm nhà ga Ba Son.

Số phận nhiều cây xanh ở khu vực khác không được may mắn như vậy. Đến bây giờ nhiều người dân khu vực Ngã sáu Gò Vấp vẫn còn tiếc hai hàng cây trên đường Nguyễn Oanh (đoạn từ ngã tư Phan Văn Trị đến vòng xoay Ngã Sáu Gò Vấp) bị đốn hạ để thi công cầu vượt thép. Theo thiết kế kỹ thuật thì hàng cây sao trên đường Phạm Ngũ Lão sẽ bị đốn. Dự án đang bị người dân khiếu nại nên tạm ngưng hơn một năm nay.

Sốc nhất là nhiều cây xanh trên đường Trần Quốc Hoàn (quận Tân Bình), Phan Thúc Duyện bị đốn hạ để làm vỉa hè cửa ngõ sân bay Tân Sơn Nhất. Theo đại diện Hiệp hội Công viên cây xanh Việt Nam, để xây tòa nhà vài chục tầng chỉ mất vài năm nhưng để có những cây cổ thụ mang tính biểu tượng có khi mất cả trăm năm.

Phó giám đốc Sở GTVT Trần Quang Lâm nói trước mắt chỉ bứng dưỡng 16 cây xà cừ cổ thụ để làm nhà ga Ba Son. Thành phố vẫn chưa có phương án xử lý 284 cây xanh trên đường Tôn Đức Thắng liên quan dự án cầu Thủ Thiêm 2. Tuy nhiên, theo PGS-TS Nguyễn Văn Hiệp, giảng viên Đại học Bách khoa TPHCM, việc trảm cây chỉ còn là vấn đề thời gian vì đã được quyết định hơn sáu năm trước.

Theo ông Võ Văn Hoan, Chánh văn phòng, người phát ngôn UBND TPHCM, khi quyết định làm cầu Thủ Thiêm 2, TPHCM đã nghiên cứu rất nhiều phương án và quyết định chọn thiết kế cầu có độ cao cũng vừa phải theo đúng quy chuẩn và luồng tàu đi trên sông Sài Gòn. Khi làm thiết kế cầu đổ xuống đường Tôn Đức Thắng thì con đường phải đảm bảo đủ rộng để lưu thông nên phải tính toán xử lý một số cây xanh ở khu vực này.

“Cây ở đây có tuổi thọ khá lớn, hàng chục, thậm chí cả trăm năm nhưng gần như 100% là cây xà cừ. Giữa chuyện để lại hay giải tỏa cây xanh trên đường Tôn Đức Thắng để làm dự án thì suốt mấy năm nay TPHCM đã cân nhắc. Các chuyên gia, nhân dân thành phố cũng tham gia góp ý. Thành phố cũng có tiếp thu nhưng tính tới, tính lui thì chắc phải có cách gì khác bù lại, không thể để hàng cây… Chúng ta phải biết chấp nhận. Để được cái này thì phải mất thứ khác nhưng mà mất ít là tốt nhất” - ông Hoan nói. (Tiền Phong 19/4) đầu trang(./.