|
Ngày 07 tháng 12 năm 2012
CƠ CHẾ - CHÍNH SÁCH
BẢO VỆ RỪNG
QUẢN LÝ - SỬ DỤNG – PHÁT TRIỂN RỪNG
TIN THẾ GIỚI
CƠ CHẾ - CHÍNH SÁCH
4/12, Thủ tướng ban hành Quyết định 1795/QĐ-TTg về việc bổ sung thành viên của Ban Chỉ đạo (BCĐ) tổng kết Nghị quyết số 28-NQ/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục sắp xếp, đổi mới và phát triển nông, lâm trường quốc doanh.
Theo đó, ông Nguyễn Mạnh Hiển, Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường thay ông Nguyễn Văn Đức, Thứ trưởng Bộ này làm Ủy viên BCĐ tổng kết Nghị quyết số 28-NQ/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục sắp xếp, đổi mới và phát triển nông, lâm trường quốc doanh.
Đồng thời, theo Quyết định của Thủ tướng, mời 1 đồng chí Lãnh đạo Văn phòng Trung ương Đảng làm Ủy viên Ban Chỉ đạo này. Nhân sự do Văn phòng Trung ương Đảng cử.
Trước đó, ngày 24/10/2012, Thủ tướng quyết định thành lập BCĐ tổng kết Nghị quyết số 28-NQ/TW của Bộ Chính trị về tiếp tục sắp xếp, đổi mới và phát triển nông, lâm trường quốc doanh. Trưởng Ban Chỉ đạo là Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh. (Chính phủ 4/12) đầu trang(
Ông Phạm Quốc Doanh, Phó Trưởng Ban chỉ đạo đổi mới và phát triển doanh nghiệp, Phó Trưởng Ban chỉ đạo tổng kết Nghị quyết 28-NQ/TW về sắp xếp, đổi mới và phát triển nông, lâm trường quốc doanh cho rằng cần phải tổng kết, đánh giá đúng hiện trạng và nguyên nhân tồn tại để đổi mới căn bản trong sắp xếp, phát triển nông, lâm trường quốc doanh.
Thời gian qua vai trò của nông, lâm trường quốc doanh là rất quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, tuy nhiên cũng bộc lộ những tồn tại cần khắc phục. Ông Doanh nêu rõ về vấn đề này: Trước hết phải khẳng định nông, lâm trường quốc doanh đã có đóng góp nhất định vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội trên nhiều địa bàn nông thôn, miền núi. Nhiều nông, lâm trường quốc doanh đã trở thành nòng cốt phát triển một số ngành hàng nông, lâm sản quan trọng; tạo điều kiện để hình thành và phát triển vùng sản xuất nguyên liệu tập trung, tạo thuận lợi cho xây dựng cơ sở chế biến nông, lâm sản.
Đặc biệt, một số nông, lâm trường quốc doanh đã làm tốt vai trò trung tâm kinh tế - kỹ thuật, ứng dụng tiến bộ khoa học, công nghệ, cung cấp giống cây trồng, giống vật nuôi, dịch vụ kỹ thuật và tiêu thụ, chế biến nông sản cho nông dân trong vùng; thực hiện sản xuất kinh doanh tổng hợp, gắn sản xuất với chế biến và thị trường tiêu thụ nông, lâm sản đạt hiệu quả kinh tế cao, tạo được một số mô hình mới về công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn.
Nhiều nông, lâm trường quốc doanh đã tích cực xây dựng cơ sở hạ tầng kinh tế -xã hội, hình thành các tụ điểm văn hóa, trung tâm kinh tế - xã hội, thị trấn, thị tứ trên địa bàn. Qua đó đã làm thay đổi diện mạo nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc, vùng biên giới, góp phần tích cực và phát triển kinh tế xã hội, giải quyết việc làm, cải thiện đời sống cho đồng bào dân tộc, ổn định chính trị, bảo đảm trật tự an toàn xã hội.
Nhưng trong bối cảnh hiện nay cùng với việc đổi mới doanh nghiệp nhà nước, nông, lâm trường quốc doanh phải có bước đổi mới căn bản, sớm khắc phục những tồn tại yếu kém trong gần 10 năm sắp xếp đổi mới vừa qua, để thực sự là loại hình tổ chức sản xuất có hiệu quả, góp phần thúc đẩy phát triển nền nông nghiệp hiện đại và sự nghiệp xây dựng nông thôn mới.
Trọng tâm của việc sắp xếp đổi mới của các nông, lâm trường quốc doanh, theo ông Doanh: Bên cạnh những kết quả đã đạt được trong phát triển nông, lâm trường quốc doanh, thì vẫn còn tồn tại, thách thức, đòi hỏi phải có sự điều chỉnh cho phù hợp với yêu cầu phát triển của nền kinh tế đang được tái cấu trúc lại và tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước cũng như công cuộc xây dựng nông thôn mới.
Để làm tốt việc này cần phải bám sát nội dung của Nghị quyết số 28 và các Nghị định của Chính phủ để tiến hành tổng kết, đánh giá một cách đầy đủ toàn diện những kết quả đạt được, những việc còn tồn tại, cũng như những vấn đề mới phát sinh. Trên cơ sở đó đề ra quan điểm phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp để giải quyết triệt để những tồn tại, vướng mắc, khó khăn của nông, lâm trường quốc doanh hiện nay.
Một trong những nội dung trọng tâm của sắp xếp đổi mới nông, lâm trường quốc doanh cần phải tổng kết, đánh giá kỹ hơn là vấn đề đổi mới về đất đai. Đây là vấn đề lớn, khó và phức tạp, do vậy trong quá trình tổng kết chúng ta phải khảo sát, phân tích làm rõ hiện trạng quản lý sử dụng đất đai tại các nông, lâm trường quốc doanh.
Trên cơ sở đó tìm đúng nguyên nhân của những tồn tại, vướng mắc để có giải pháp phù hợp với tinh thần của Nghị quyết Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI về tiếp tục đổi mới chính sách pháp luật về đất đai trong thời kỳ đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, tạo nền tảng để đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại. Giải pháp này, cùng với những giải pháp đồng bộ khác sẽ tạo cơ sở để đổi mới căn bản việc sắp xếp đổi mới nông, lâm trường quốc doanh. Nhất là đối với lâm trường quốc doanh.
Cũng theo ông Doanh: Trong quá trình xây dựng đề án tiếp tục sắp xếp đổi mới, nâng cao hiệu quả doanh nghiệp nhà nước, Ban Cán sự Đảng Chính phủ đã xác định việc sắp xếp đổi mới và phát triển nông, lâm trường quốc doanh là vấn đề khó, có liên quan trực tiếp đến đất đai là lĩnh vực nhạy cảm. Do vậy cần được xem xét giải quyết đồng thời với chính sách pháp luật về đất đai.
Ban Cán sự Đảng Chính phủ đã chủ động báo cáo Bộ Chính trị xin tách việc sắp xếp nông, lâm trường quốc doanh thành đề án riêng không trình tại Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ 6 (Khóa XI). Đồng thời đã chỉ đạo Ban Cán sự Đảng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tiến hành tổng kết 10 năm triển khai Nghị quyết số 28-NQ/TW và xây dựng đề án xắp xếp đổi mới và phát triển nông, lâm trường quốc doanh thời gian tới để trình Bộ Chính trị.
Vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 1587/QĐ-TTg về việc thành lập Ban chỉ đạo tổng kết Nghị quyết 28/NQ-TW của Bộ Chính trị về tiếp tục sắp xếp, đổi mới và phát triển các nông, lâm trường quốc doanh, do Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh làm Trưởng Ban chỉ đạo. Ngay sau khi có Quyết định thành lập, Phó Thủ tướng đã ký văn bản kèm theo Đề cương tổng kết gửi tất cả Bộ, ngành, địa phương, tập đoàn, tổng công ty nhà nước có nông, lâm trường quốc doanh cùng với kế hoạch triển khai thực hiện.
Ban chỉ đạo tổng kết Nghị quyết 28/NQ-TW cũng đã ký Quyết định thành lập tổ biên tập để xây dựng đề án và tổng kết. Các thành viên Ban Chỉ đạo theo chức năng, quyền hạn, nhiệm vụ của mình sớm triển khai kế hoạch khảo sát đã được phê duyệt, chủ động nắm thông tin, số liệu qua các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp thực hiện báo cáo đánh giá tổng kết 10 của Bộ, ngành mình phụ trách để gửi về Ban chỉ đạo tổng hợp. Ngay trung tuần tháng 12 này, sẽ có buổi hội thảo chuyên đề về quản lý, sử dụng đất nông, lâm trường quốc doanh và tổng kết việc thí điểm cổ phần hóa vườn cây, rừng trồng, đàn gia súc gắn với cơ sở chế biến.
Tôi cho rằng, nếu tiến hành tổng kết, đánh giá sâu sắc những mục tiêu, nhiệm vụ đã đề ra của Nghị quyết số 28 - gồm cả kết quả đạt được; tồn tại, khó khăn, vướng mắc - từ đó xác định rõ nguyên nhân của những tồn tại, cũng như nghiên cứu sâu để rút ra bài học, đề xuất được phương hướng nhiệm vụ giải pháp khả thi, sát thực với cuộc sống thì việc đổi mới nông, lâm trường quốc doanh sẽ thành công. (Chinhphu.vn 6/12) đầu trang(
Đến nay, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Trị đã xây dựng được 20 quỹ bảo vệ và phát triển rừng cấp xã.
Đây là những xã có diện tích rừng tương đối nhiều và tổ chức tốt công tác bảo vệ và phát triển rừng từ trước tới nay. Sau khi được thành lập các Quỹ bảo vệ và phát triển rừng cấp xã đã tổ chức lập kế hoạch và thực hiện kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng địa phương; thực hiện vận động các chủ rừng tại địa phương tham gia kinh phí xây dựng quỹ; tiếp nhận và quản lý các nguồn tài chính viện trợ cho công tác bảo vệ và phát triển rừng; bảo toàn và phát triển nguồn quỹ…
Tuy nhiên, do mới đầu thành lập nên các quỹ bảo vệ và phát triển rừng cấp xã gặp nhiều lúng túng về tổ chức hoạt động cũng như kinh phí. Vì vậy, Quỹ Bảo vệ rừng tỉnh cần hỗ trợ giúp đỡ về mặt tổ chức và kinh phí ban đầu cho quỹ bảo vệ rừng và phát triển rừng cấp xã có điều kiện để hoạt động. Dự kiến mỗi quỹ cần được hỗ trợ khoảng 10 triệu đồng để đảm bảo các điều kiện hoạt động. (Báo Quảng Trị 7/12)đầu trang(
HĐND tỉnh khóa XVI, ngày 5/12, các đại biểu HĐND tỉnh đã nghe và thảo luận báo cáo giám sát chuyên đề của Thường trực HĐND tỉnh về tình hình thực hiện các quy định của pháp luật về rà soát, điều chỉnh quy hoạch 3 loại rừng, bảo vệ và phát triển rừng, giao đất giao rừng sau quy hoạch trên địa bàn tỉnh từ năm 2006 đến tháng 6-2012;
Các đại biểu đã nghe bà Nguyễn Thị Thanh Hương, Ủy viên thường vụ Trung ương, Phó chủ tịch HĐND tỉnh trình bày báo cáo kết quả giám sát chuyên đề về tình hình thực hiện các quy định của pháp luật về rà soát, điều chỉnh quy hoạch 3 loại rừng, bảo vệ và phát triển rừng, giao đất giao rừng sau quy hoạch trên địa bàn tỉnh từ năm 2006 đến tháng 6-2012.
Theo đó, sau khi tiến hành rà soát, điều chỉnh quy hoạch thì toàn tỉnh hiện có tổng diện tích quy hoạch đất lâm nghiệp trên 621.000 ha, giảm trên 12.000 ha, trong đó đất rừng đặc dụng gần 125.500 ha, giảm gần 22.000 ha; rừng phòng hộ trên 174.000 ha, giảm 44.400ha; rừng sản xuất trên 321.000 ha tăng trên 54.000 ha...
Đến nay, tỉnh Quảng Bình đã hoàn thành việc xác định ranh giới và cắm mốc, bảng ranh giới 3 loại rừng trên thực địa đối với 7 khu rừng phòng hộ tập trung, 1 khu rừng đặc dụng và 2 khu rừng phòng hộ đầu nguồn; tiến hành bàn giao hồ sơ và mốc giới trên thực địa cho các chủ rừng, chính quyền địa phương có liên quan để quản lý, bảo vệ rừng theo quy định của pháp luật. Việc phân định ranh giới 3 loại rừng ở những khu vực xung yếu, góp phần làm tốt công tác quản lý, bảo vệ rừng ở những khu vực nói trên.
Về điều chỉnh quy hoạch trong quá trình thực hiện quy hoạch 3 loại rừng, do yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, nên hàng năm có một số diện tích rừng và đất lâm nghiệp được điều chỉnh quy hoạch từ rừng phòng hộ sang rừng sản xuất hoặc sang sử dụng vào các mục đích phi nông nghiệp.
Các đại biểu đều nhất trí với báo cáo về việc rà soát, điều chỉnh quy hoạch 3 loại rừng. Các đại biểu cũng đề nghị các cấp cần có các giải pháp đồng bộ để triển khai công tác quản lý, bảo vệ và khai thác rừng có hiệu quả, tránh tình trạng tài nguyên rừng bị khai thác lãng phí, làm cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên.
Những diện tích rừng nghèo kiệt, cần xem xét để chuyển đổi cây trồng phù hợp tránh tình trạng lãng phí đất rừng. Có chế tài cụ thể để xử lý nghiêm minh những hành vi vi phạm quản lý, bảo vệ rừng. Về chỉ tiêu sử dụng đất cần có biểu chi tiết thực hiện của từng địa phương để có thể đánh giá được những kết quả và hạn chế cần khắc phục. Tiếp tục rà soát, bóc tách đất đai của các lâm trường trên địa bàn tỉnh chuyển giao về cho địa phương để giao cho hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng thôn, bản sử dụng theo đúng quy định...
Qua giám sát tại Sở Nông nghiệp và PTNT, Sở Tài nguyên và Môi trường, UBND các huyện, thành phố cho thấy: Diện tích rừng và đất lâm nghiệp chưa giao cho dân và đang do UBND các xã, phường, thị trấn quản lý khá lớn: 109.670,56 ha, chiếm 17,32% tổng diện tích đất lâm nghiệp toàn tỉnh, lớn hơn diện tích đã giao cho hộ gia đình, cá nhân. Đây là diện tích rừng và đất lâm nghiệp có nguy cơ bị xâm hại, lấn chiếm, tranh chấp rất cao vì không có chủ thực sự, trong khi nhiều hộ dân sống cạnh rừng không có đất hoặc thiếu đất để phát triển sản xuất lâm nghiệp, ổn định đời sống... (Báo Quảng Bình 6/12)đầu trang(
154,32 tỷ đồng là nguồn phí dịch vụ môi trường rừng mà Quỹ bảo vệ và phát triển rừng tỉnh Kon Tum đã thu hút được từ các nhà máy thuỷ điện trên địa bàn tỉnh trong năm nay.
Nguồn thu này sẽ được Quỹ bảo vệ và phát triển rừng lên kế hoạch chi trả cho các chủ rừng để bảo vệ, tái tạo và phát triển rừng. (Tiền Phong 7/12) đầu trang(
BẢO VỆ RỪNG
Nằm trong khuôn viên của Vườn Quốc gia Tam Đảo, Trung tâm Cứu trợ gấu được thành lập 2005 và đến năm 2007 đã cứu trợ thành công chú gấu đầu tiên. Từ đó đến nay, số gấu được trung tâm cứu trợ đã lên tới 103 con.
Nhưng ngày 5-10 vừa qua, Trung tâm nhận được quyết định của Bộ NN&PTNT yêu cầu di dời, hiện nay, Trung tâm đang đứng trước nguy cơ phải đóng cửa, số phận của 103 chú gấu vừa được cứu trợ đang chưa biết về đâu (Tiền Phong 7/12)đầu trang(
Nhằm quản lý, sử dụng bền vững tài nguyên rừng và thực hiện có hiệu quả chức năng phòng hộ, giảm nhẹ thiên tai, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của địa phương, tỉnh Tuyên Quang quyết định đầu tư gần 2.700 tỷ đồng để quy hoạch, bảo vệ và phát triển rừng từ nay đến năm 2015.
Trong đó, vốn ngân sách nhà nước đầu tư gần 139 tỷ đồng, còn lại là từ các nguồn vốn khác. Theo đó, tỉnh sẽ trồng mới gần 80 nghìn ha rừng các loại; trong đó, có hơn 3.000 ha rừng phòng hộ, gần 27 nghìn ha rừng sản xuất và gần 2.000 ha rừng đặc dụng; trồng lại rừng sau khai thác hơn 46 nghìn ha và trồng cây phân tán gần 2.000 ha. Tỉnh đưa ra kế hoạch, trung bình mỗi năm sẽ thực hiện trồng mới hơn 6.000 ha rừng; diện tích sản lượng khai thác gỗ từ rừng sản xuất là 46 nghìn ha.
Ðể phát huy lợi thế đất lâm nghiệp, tỉnh rà soát quỹ đất trồng rừng, bố trí từng loại cây trồng phù hợp với điều kiện sinh thái từng vùng; điều chỉnh và đánh giá tình hình sử dụng đất đai, tài nguyên rừng và đất lâm nghiệp theo ranh giới ba loại rừng (rừng phòng hộ, rừng sản xuất, vùng đặc dụng); lập quy hoạch, kế hoạch và có các giải pháp bảo vệ, xây dựng và phát triển rừng có hiệu quả. Mặt khác, tỉnh có những cơ chế chính sách khuyến khích các thành phần kinh tế tham gia trồng rừng, hỗ trợ gạo cho những hộ chuyển đổi đất nương rẫy kém hiệu quả sang trồng rừng. (Nhân Dân 7/12)đầu trang(
VQG Bù Gia Mập (Bình Phước) được thành lập từ khu bảo tồn thiên nhiên Bù Gia Mập có tổng diện tích 26.032 ha, trong đó 21.376 ha rừng tự nhiên, bao gồm 388 ha rừng giàu, 2.798 ha rừng trung bình, 1.692 ha rừng nghèo, 5.064 ha rừng hỗn giao và 11.434 ha rừng tre nứa. Vùng đệm VQG có diện tích 15.200 ha gồm 7.200 ha thuộc tỉnh Bình Phước và 8.000 ha của tỉnh Đăk Nông.
Đây vừa là nơi bảo tồn nguồn gen quý hiếm của hệ động, thực vật phong phú đặc trưng cho miền Đông Nam bộ, đồng thời vừa là rừng phòng hộ đầu nguồn cho những hồ chứa nước của thủy điện Thác Mơ và thủy điện Cần Ðơn. Ngoài ra, đây còn là nơi phục vụ cho nghiên cứu khoa học, giáo dục môi trường, phát triển dịch vụ du lịch sinh thái.
Trong những năm qua, công tác bảo vệ, phòng cháy, chữa cháy rừng là nhiệm vụ trọng tâm của VQG Bù Gia Mập. Khi mới thành lập là thời kỳ khó khăn nhất của BQL vườn, quân số ít, tư tưởng của một số CBCNV không an tâm công tác, điều kiện cơ sở vật chất thiếu thốn, phương tiện giao thông khó khăn ảnh hưởng đến công tác tuần tra, bộ máy quản lý còn thiếu kinh nghiệm...
Trong khi đó lâm tặc đã quen "nếp" cũ với nhiều âm mưu, thủ đoạn để đe dọa, tấn công vào bộ máy của vườn. Mặc dù khó khăn là vậy, song được sự chỉ đạo và giúp đỡ của các cấp chính quyền, đặc biệt là sự giác ngộ của cộng đồng dân cư vùng đệm và sự quyết tâm của CBCNV nên từ năm 2005 đến nay rừng của vườn đã được bảo vệ hữu hiệu.
Ngoài 10 trạm kiểm lâm với 59 cán bộ kiểm lâm viên, thì BQL VQG Bù Gia Mập còn nhận khoán các cộng đồng dân cư bảo vệ rừng. Hiện có 13 cộng đồng đơn vị đóng chốt trong lâm phần với gần 300 lao động đại diện cho các hộ gia đình luân phiên thường trực bảo vệ và PCCCR. Hàng quý BQL kiểm tra, xem xét kỹ lưỡng, thưởng phạt nghiêm minh. Vì vậy, các cộng đồng dân cư đã thi đua bảo vệ rừng và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ như cộng đồng thôn 3 xã Đăk Ơ; thôn 8 xã Bù Gia Mập; cộng đồng Bon Bu Răng I xã Quảng Trực (Đăk Nông).
Nạn phá rừng, lấn chiếm đất rừng đã triệt tiêu 100% trên toàn lâm phần vườn; nạn cháy rừng đã được ngăn ngừa tối đa, trong 10 năm chỉ có 2 vụ cháy rừng xảy ra với diện tích 1,5 ha nhưng không thiệt hại đến rừng. Nạn khai thác vận chuyển lâm sản, săn bắn thú rừng đã giảm theo từng năm, năm sau thấp hơn năm trước cả về quy mô và số lượng. Đã phát hiện và xử lý là 983 vụ vi phạm pháp luật bảo vệ và phát triển rừng, tịch thu hàng ngàn tang vật, phạt tiền vi phạm hành chính gần 500 triệu đồng.
Phát biểu tại lễ kỷ niệm 10 năm thành lập VQG Bù Gia Mập ngày 28/11/2012, Phó Chủ tịch thường trực UBND tỉnh Bình Phước, Nguyễn Văn Lợi đã đánh giá cao những nỗ lực của vườn, góp phần phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh và khu vực.
Ông Lợi đề nghị BQL vườn quan tâm hơn nữa công tác tuyên truyền, giáo dục người dân tham gia bảo vệ, PCCCR; thu hút thêm các cộng đồng nhận khoán, hướng dẫn chỉ đạo họ trở thành lực lượng đông đảo đoàn kết sẵn sàng bảo vệ rừng.
Phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương và các đơn vị vũ trang, các hạt kiểm lâm và BQL rừng trong vùng đệm xây dựng phương án, kế hoạch bảo vệ rừng và PCCCR chặt chẽ... Nhân dịp này, ông Nguyễn Đại Phú, Giám đốc VQG Bù Gia Mập đã nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ. (Nông Nghiệp Việt Nam 6/12)đầu trang(
Ngoài cây cao su, những năm gần đây huyện Sông Hinh chú trọng mở rộng diện tích trồng cây ca cao, trong đó có mô hình trồng ca cao dưới tán rừng, mở đầu cho một dự án quy mô lớn, có diện tích hàng trăm hecta, nhằm nâng cao đời sống nhân dân trong vùng hưởng lợi và tích cực bảo vệ rừng.
Thời gian gần đây, cây ca cao được một số nông dân ở huyện Sông Hinh trồng xen với các loại cây trồng khác có bóng mát trong vườn nhà và bước đầu mang lại hiệu quả. Từ năm 2009, ông Nguyễn Tấn Công ở thôn Chí Thán, xã Đức Bình Đông trồng 1.800 cây ca cao trên diện tích 2ha, hiện đã cho quả. Ông Công cho biết, gia đình ông trồng ca cao dưới tán cây ăn quả trong vườn nhà, nhờ vậy chủ động được nước tưới và chắn được gió nên ca cao phát triển khá tốt. Hy vọng vài năm tới sẽ cho thu hoạch năng suất cao.
Theo ông Nguyễn Hữu Hóa, Phó chủ tịch UBND xã Đức Bình Đông, cây ca cao rất thích ứng với khí hậu, thổ nhưỡng ở đây, nên địa phương đang khuyến khích bà con mở rộng diện tích. Tuy nhiên, để phát triển ca cao trên diện rộng, cho năng suất cao đòi hỏi phải chủ động được nước tưới và tán che phủ trong 3 năm đầu, đồng thời tuân thủ phương pháp chăm sóc theo đúng hướng dẫn của các nhà chuyên môn.
Là một trong những địa phương triển khai trồng thử nghiệm cây ca cao của huyện Sông Hinh, ngay từ năm 2010, xã Sông Hinh đã trồng gần 10ha ca cao và đến năm 2011 phát triển lên gần 97ha. Còn tính chung trên địa bàn huyện Sông Hinh, đến năm 2012 có 200ha ca cao.
Ông Trần Thanh Định, Phó chủ tịch UBND huyện Sông Hinh cho rằng: “Mô hình trồng ca cao của các hộ gia đình sẽ là tiền đề để huyện phát triển trồng đại trà và đưa cây ca cao trở thành một trong những cây trồng hiệu quả. Trong những năm tới, huyện sẽ phát triển diện tích ca cao trên cơ sở chuyển một số diện tích đất rừng nghèo kém hiệu quả, đất rẫy phù hợp. Đồng thời hợp đồng với Công ty Ca cao Cargill Việt Nam hướng dẫn phương pháp trồng, thu hoạch, cách lên men hạt và ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm cho nông dân.
Từ những kết quả ban đầu, cuối năm 2010, huyện Sông Hinh đã triển khai dự án đầu tư liên doanh, liên kết trồng rừng kinh tế kết hợp trồng cây công nghiệp dài ngày (ca cao) với các hộ gia đình. Dự án này do Công ty TNHH Đại Hoàng Nguyên (Đăk Lắk) làm chủ đầu tư, thực hiện tại hai xã Sông Hinh và Ea Trol.
Khởi đầu của dự án là việc trồng 15ha ca cao của hộ ông Niê Y Nã ở thôn 3 (xã Sông Hinh). Cây ca cao được trồng xen dưới tán cây rừng thưa, luống phát theo hàng, hàng cách hàng 4m, đường kính hố trồng 60cm, cây cách cây 3m. Các dây leo, bụi rậm, cây có đường kính nhỏ dưới 10cm được chặt bỏ, chỉ để lại những cây lấy gỗ. Sau 3 tháng trồng, cây ca cao đã bén rễ, phát triển đều, đạt độ cao 40-50cm.
Ông Y Nã chia sẻ: “Cây ca cao trồng xen tỉ lệ sống đạt cao, trong khi đó chi phí cho tưới nước chỉ bằng 1/6 so với trồng ngoài rẫy. Điều cần quan tâm là phải thường xuyên theo dõi, vệ sinh sạch sẽ xung quanh gốc để tránh mối xâm nhập vì phần lớn cây ca cao chết là do mối xông gốc”.
Theo tính toán của dự án, năng suất dự kiến năm đầu thu bói (sau 4 năm trồng) trung bình đạt 1,5 tấn/ha, mỗi hecta có giá trị gần 19 triệu đồng/ha. Cộng với công chăm sóc vườn cây, công thu hái sản phẩm, sơ chế sản phẩm ủ lên men, phơi khô… tổng thu nhập của hộ gia đình tham gia dự án lên đến hơn 37 triệu đồng/ha/năm. Ông Phan Văn Bàn, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Sông Hinh trồng gần 2 sào ca cao đã cho thu hoạch, nói: “Cây ca cao sinh trưởng, phát triển tốt. Chúng tôi mong được đầu tư mở rộng diện tích, góp phần xóa đói giảm nghèo, nâng cao thu nhập cho gia đình”.
Dự án trồng ca cao triển khai tại huyện Sông Hinh có hình thức đầu tư liên doanh, liên kết với các hộ gia đình có đất lâm nghiệp hợp pháp, thông qua hợp đồng. Các hộ gia đình được đầu tư cây giống, phân bón, kỹ thuật, vốn và được thanh toán tiền công lao động nếu được nhận làm công nhân của công ty. Sau khi thu hoạch, người dân được hưởng lợi 25% tổng sản lượng trên một đơn vị diện tích. Thời gian thực hiện dự án là từ khi xây dựng đến hết chu kỳ khai thác 40 năm.
Cây ca cao đang mở ra triển vọng trên huyện Sông Hinh, góp phần tạo ra thu nhập, phù hợp trong việc chuyển đổi cơ cấu, đa dạng hóa cây trồng và nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ rừng của huyện. Ông Đặng Đình Toại, Chủ tịch UBND huyện Sông Hinh, cho biết: “Đây là dự án đầu tư có tính khả thi cao. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai cũng phải thận trọng, chặt chẽ vì đất triển khai dự án khá lớn, khoảng 1.000ha.
Bên cạnh đó, đa số đất rừng nghèo đã được giao khoán và liên quan đến nhiều đối tượng sử dụng đất, nhiều loại đất. UBND huyện đang yêu cầu các ngành liên quan xúc tiến nhanh việc khảo sát thực địa, xác định rõ hiện trạng sử dụng đất, quy hoạch sử dụng đất của từng khu vực để làm cơ sở mở rộng diện tích cây ca cao”.
Để trồng được 1.000ha ca cao vào năm 2015 theo Nghị quyết của Đảng bộ huyện đề ra, bên cạnh việc khuyến khích người dân trồng cây ca cao, huyện Sông Hinh đang phối hợp với các ngành chức năng tạo điều kiện cho Công ty TNHH Đại Hoàng Nguyên triển khai nhanh dự án đầu tư liên danh, liên kết trồng rừng kinh tế kết hợp trồng cây ca cao dưới tán rừng. (Báo Phú Yên 6/12)đầu trang(
Để giảm thiệt hại đến mức thấp nhất do cháy rừng gây ra, huyện Văn Chấn (Yên Bái) đang tích cực triển khai các biện pháp phòng chống chữa cháy rừng (PCCCR), lực lượng kiểm lâm luôn sẵn sàng xử lý kịp thời các tình huống khi xảy ra cháy rừng.
Tháng 11, dẫu chưa phải là thời điểm cao điểm của cháy rừng nhưng ở Văn Chấn gió Lào rít liên hồi. Về mùa khô nắng nóng kéo dài các cành cây, tán lá và những thảm thực vật khô ron, chỉ cần một tàn lửa cũng đủ gây ra những vụ cháy rừng nghiêm trọng.
Đặc biệt, những cánh rừng ở các xã vùng cao như: Suối Quyền, Gia Hội, Nậm Búng, Nậm Lành, Tú Lệ, Sơn Thịnh… nguy cơ xảy ra cháy rất cao. Thời gian qua, trên địa bàn huyện đã xảy ra 3 vụ cháy rừng làm thiệt hại 6,5ha rừng.
Nguyên nhân các vụ cháy được xác định chủ yếu là do ý thức người dân còn hạn chế khi đốt nương làm rẫy. Từ thực tế trên, bước vào mùa khô năm nay, công tác thông tin, tuyên truyền được huyện đặc biết chú trọng dưới nhiều hình thức như tuyên truyền lưu động, thông tin trên hệ thống truyền thanh huyện, phát các tờ rơi quy định về quản lý, bảo vệ rừng đã góp phần nâng cao ý thức người dân về công tác PCCCR.
Cùng đó, lực lượng kiểm lâm đã phối hợp với chính quyền các địa phương tổ chức 352 hội nghị tuyên truyền về công tác PCCCR ở các xã. In trên 3.000 tờ rơi áp phích tuyên truyền về công tác PCCCR, vận động các hộ gia đình sống ven rừng ký cam kết bảo vệ rừng và chấp hành các quy định về PCCCR.
Việc quy hoạch, quản lý diện tích nương rẫy, việc đốt nương của người dân được chú trọng làm chặt chẽ hơn bởi đây là nguyên nhân chính gây ra cháy rừng trong mùa khô. Người dân chỉ được phép sản xuất nương rẫy trên diện tích đã quy hoạch, trong việc phát dọn thực bì phải “dọn sống”, không đốt thực bì để cháy lan.
Ông Nguyễn Thanh Bình, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Văn Chấn cho biết: “Để hạn chế được cháy rừng, ngay trước mùa khô hanh, Văn Chấn đã tiến hành kiện toàn Ban chỉ huy PCCCR từ huyện đến cơ sở; xây dựng phương án PCCCR ở tất cả các xã và thực hiện phương án 4 tại chỗ (lực lượng tại chỗ, chỉ huy tại chỗ, hậu cần tại chỗ, phương tiện tại chỗ).
Tổ chức xây dựng 356 tổ đội xung kích PCCCR gồm 3.214 người ở các xã, thị trấn và các chủ rừng. Lấy lực lượng dân quân tự vệ, đoàn viên thanh niên làm nòng cốt tham gia chữa cháy. Thường xuyên tăng cường và củng cố lại hệ thống mạng lưới dự báo, cảnh báo cháy rừng trên địa bàn. Tổ chức họp với dân, hướng dẫn kỹ thuật đốt nương làm rẫy, làm đường cản lửa, xây dựng hương ước, quy ước ở cộng đồng dân cư thôn bản. Trang bị 20 loa pin cầm tay, 250 dao phát, hàng trăm bình đựng nước, tu sửa và xây mới các biển cấm lửa, các bảng cấp dự báo cháy rừng phục vụ công tác PCCCR”.
Mặc dù đã có sự chủ động cho công tác PCCCR, song theo nhận định của cơ quan chuyên môn, mùa khô năm nay thời tiết tiếp tục có những diễn biến phức tạp, lượng mưa thấp, khô hanh kéo dài. Để hạn chế cháy rừng mùa khô hanh năm 2012-2013, huyện triển khai chỉ đạo các xã, thị trấn thực hiện công tác PCCCR với phương châm 4 tại chỗ.
Thành lập các tổ, đội xung kích bảo vệ rừng và PCCCR tại các xã, thị trấn và các thôn, bản và tổ chức học tập các văn bản quy định PCCCR; tổ chức ký cam kết tới từng chủ hộ gia đình thực hiện các biện pháp PCCCR; rà soát bổ sung công cụ chữa cháy của các tổ, đội PCCCR. Thống kê quy hoạch việc sản xuất nương rẫy và ký cam kết thực hiện đốt nương rẫy theo đúng kỹ thuật của cán bộ kiểm lâm. Các chủ rừng rà soát lại phương án, kế hoạch PCCCR, tăng cường tuần tra, kiểm tra phát hiện kịp thời các hành vi vi phạm PCCCR, lập biên bản báo cáo cơ quan có thẩm quyền xử lý theo pháp luật.
Ngoài ra, Hạt Kiểm lâm huyện tăng cường, bố trí đủ kiểm lâm viên ở địa bàn xung yếu có nguy cơ cháy rừng cao, thường trực 24/24 giờ trong ngày, tổ chức tuần tra, kiểm tra, phát hiện xử lý các hành vi vi phạm PCCCR theo quy định của pháp luật. Chỉ đạo Ban chỉ huy PCCCR các xã, thị trấn thống kê diện tích, địa điểm chủ hộ có nương dự kiến đốt hoặc lên lịch đốt cho từng khu vực sản xuất nương rẫy để kiểm soát.
Nếu hộ nào cố tình không thực hiện thì có biện pháp xử lý theo quy định. Thường xuyên theo dõi, nắm bắt diễn biến của thời tiết kịp thời ra thông báo, cảnh báo cấp dự báo cháy rừng... Với quyết tâm chỉ đạo thực hiện tốt công tác PCCCR, mùa khô hanh năm nay Văn Chấn sẽ không để xảy ra cháy rừng. (Báo Yên Bái 7/12)đầu trang(
3/12, Ban Chỉ đạo phòng cháy chữa cháy rừng xã Nậm Loỏng (thị xã Lai Châu) tổ chức luyện tập phòng cháy, chữa cháy rừng - bảo vệ rừng (PCCCR - BVR) năm 2012.
Buổi luyện tập được chia thành 2 phần: vận hành cơ chế và thực binh. Kết thúc luyện tập, xã Nậm Loỏng được Ban Chỉ đạo diễn tập thị xã đánh giá đạt loại giỏi.
Thông qua luyện tập giúp cấp ủy, chính quyền địa phương nắm chắc nội dung, vận dụng sáng tạo nguyên tắc lý luận vào thực tiễn, góp phần làm chuyển biến tư tưởng, nhận thức về ý thức, trách nhiệm trong công tác PCCCR - BVR. Đồng thời kịp thời phát hiện, khắc phục những thiếu sót trong nhiệm vụ PCCCR-BVR ở địa phương. (Báo Lai Châu 7/12) đầu trang(
QUẢN LÝ - SỬ DỤNG – PHÁT TRIỂN RỪNG
6/12, Trung tâm Giáo dục thiên nhiên (ENV) cho biết, một người dân ở Hà Nội vừa gọi điện đến đường dây nóng của tổ chức này để tự nguyện chuyển giao một cá thể cu li do người này tình cờ bắt được vài ngày trước đó.
Cá thể cu li này nặng khoảng 0,7kg, được xác định là loài cu li lớn. ENV đã liên hệ và ngay trong sáng 6/12, cá thể cu li này đã được chuyển giao cho Vườn thú Thủ Lệ. (Gia đình&Xã hội 7/12)đầu trang(
Ông Nguyễn Đức Nhật (Công ty CP Cơ khí và thương mại Đức Nhật, huyện Hoài Đức, Hà Nội) vừa triển khai thành công đề tài khoa học cấp thành phố "Nghiên cứu thiết kế quy trình công nghệ và chế tạo dây chuyền sản xuất gỗ ép viên xuất khẩu".
Ưu điểm của gỗ ép viên là khi đốt cho ngọn lửa đượm, nhiệt lượng cao, dễ cháy nhưng không tạo khói, bụi, không gây ô nhiễm môi trường. Dây chuyền sản xuất gỗ ép viên công suất 3 tấn/giờ đã được chế tạo thành công, giá thành giảm 1/3 so với thiết bị nhập ngoại cùng công suất, tiết kiệm được khoảng 600.000 USD/mỗi dây chuyền, góp phần giảm chi phí đầu tư trong sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Tính đến nay, công ty đã chế tạo được 5 dây chuyền sản xuất gỗ ép viên xuất khẩu đặt tại Phú Thọ, Yên Bái, Hải Phòng. (Hà Nội Mới 7/12) đầu trang(
Trong vụ trồng rừng năm 2013, Công ty TNHH MTV lâm nghiệp Bắc Kạn dự kiến sẽ trồng mới 500ha rừng theo dư án trồng rừng nguyên liệu của công ty, đến thời điểm này, mọi công tác chuẩn bị cũng đang được đơn vị tích cực thực hiện.
Năm 2013, hơn 500 ha trồng mới với các giống chủ yếu là keo lai và Thông caribe theo dự kiến sẽ được công ty giao trực tiếp cho 5 đơn vị trực thuộc bao gồm: Lâm trường Chợ Mới, Ba Bể, Ngân Sơn, Bạch Thông và trạm Na Rì, trong đó, Bạch Thông vẫn là đơn vị dẫn đầu với khoảng 100ha diệc tích được giao.
Thời điểm hiện tại, công tác chuẩn bị cây giống cũng như khảo sát thiết kế đã được đơn vị tích cực thực hiện, còn công tác xử lý thực bì dự kiến hoàn thành trước tháng 12 âm lịch. Bởi hầu hết các diện tích trồng mới đều trên cơ sở những diện tích đã khai thác trắng trong năm vừa qua. Lãnh đạo công ty cho biết thêm: Khó khăn với các doanh nghiệp trồng rừng nói chung hiện nay chính là vốn, ước tính công ty sẽ cần tới 5 tỉ đồng để chuẩn bị cho vụ trồng rừng 2013. (Theo Đài PT – TH Bắc Kạn 5/12)đầu trang(
Từ đầu năm đến nay, các địa phương trên địa bàn toàn tỉnh trồng được 958,6 ha rừng, đạt 41,6% kế hoạch.
Trong đó, trồng rừng phòng hộ 197 ha, đạt 65,6% kế hoạch; trồng 761,6 ha rừng sản xuất, đạt 38% kế hoach. Khoán bảo vệ rừng diện tích 26.397 ha, đạt 100% kế hoạch. Khoanh nuôi tái sinh tự nhiên 14.811ha, đạt 100% kế hoạch. Chăm sóc rừng trồng phòng hộ 1.200 ha. đạt 85% kế hoạch.
Công tác bảo vệ rừng được thực hiện thường xuyên liên tục. Tăng cường quản lý bảo vệ những diện tích rừng phòng hộ đầu nguồn, nơi có nguy cơ xảy ra mất rừng cao. Thực hiện tốt công tác quản lý các đơn vị sản xuất, kinh doanh giống cây lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh. (Báo Cao Bằng 7/12)đầu trang(
Mô hình nuôi lợn rừng tại xóm Sèo, xã Cao Sơn (Đà Bắc) đang mở hướng thoát nghèo cho nhiều hộ dân.
Trong thời buổi kinh tế thị trường, nhiều sản phẩm cây trồng, vật nuôi truyền thống gặp không ít khó khăn về đầu ra, việc trồng cây gì, nuôi con gì để đạt hiệu quả kinh tế cao luôn là vấn đề được người nông dân quan tâm, trăn trở. Trước thực tế đó, trong lĩnh vực chăn nuôi, nhiều hộ nông dân trong tỉnh đã tìm cho mình hướng đi mới bằng cách đầu tư nuôi các loài động vật hoang dã như lợn rừng, nhím... vừa mang lại lợi nhuận cao, vừa góp phần bảo tồn một số loài động vật hoang dã.
Năm 2011, từ nguồn vốn hỗ trợ phát triển sản xuất thuộc chương trình xây dựng NTM, xã Đồng Tâm (Lạc Thuỷ) đã xây dựng mô hình Hội gây nuôi sinh sản, sinh trưởng động vật hoang dã tại thôn Đống Mối với 15 hộ tham gia. Xã Đồng Tâm có khoảng 40 hộ đang chăn nuôi động vật hoang dã nhưng mới có (15 hộ được cấp phép. Tổng số động vật gây nuôi của Hội gồm: 250 con lợn rừng, 220 con nhím, 5 con hươu sao. Đến nay, huyện Lạc Thuỷ có 85 hộ được cấp phép gây nuôi động vật hoang dã, số lượng nuôi ước tính có khoảng 600 con nhím, 250 con lợn rừng, 40 con dúi, 30 con hươu sao tập trung ở các xã Đồng Tâm, An Bình, thị trấn Chi Nê.
Trước đây, động vật hoang dã chỉ được nuôi ở một vài huyện theo mô hình gia đình nhỏ lẻ, tự phát, thậm chí nhiều hộ chỉ nuôi cho vui. Nhưng, sau một thời gian, hiệu quả kinh tế thu được từ các loài động vật này khá lớn nên phong trào nuôi động vật hoang dã phát triển mạnh, trong đó có nhiều hộ phát triển theo hướng gia trại, trang trại, nuôi hỗn hợp nhiều loài.
Theo thống kê của Chi cục Kiểm lâm tỉnh, phong trào nuôi động vật hoang dã được phát triển mạnh mẽ ở hầu khắp các huyện, thành phố. Chủ yếu là nuôi nhím giống, nếu như cách đây 3 năm giá trị nhím giống khoảng trên chục triệu đồng/đôi nhưng từ năm 2011, nhu cầu nhím giống gần như bão hoà nên nhiều hộ ngừng không nuôi nữa hoặc chuyển sang nuôi nhím thương phẩm với giá trị 150.000 đồng/kg.
Hiện toàn tỉnh có 390 trại (hộ gia đình) chăn nuôi động vật hoang dã với tổng số trên 5.000 cá thể, chủ yếu các loài động vật hoang dã thông thường như nhím, lợn rừng, dúi, hươu sao, ba ba trơn, cầy hương, trĩ Như: Mai Châu 86 trại, TPHB 45 trại, Cao Phong 16 trại, Đà Bắc 36 trại Năm 2012 Chi cục kiểm lâm mới cấp phép cho 35 trại.
Để quản lý tốt các loài động vật hoang dã, Chi cục Kiểm lâm tỉnh đã chỉ đạo các đơn vị trực thuộc hướng dẫn các tổ chức, cá nhân nuôi nhốt làm thủ tục trại nuôi sinh sản, sinh trưởng theo đúng quy định của pháp luật. Vì vậy, hầu hết các hộ nuôi đều chấp hành đúng quy định của Nhà nước.
Với hàng trăm trang trại, gia trại chăn nuôi động vật có nguồn gốc hoang dã đang phát triển mạnh mẽ trên địa bàn đã mở thêm hướng làm giàu cho người nông dân. Tuy nhiên, việc phát triển chăn nuôi theo hướng này cũng đặt ra bài toán đối với các ngành chức năng trong việc kiểm soát, quản lý. Đó là, hầu hết các mô hình chăn nuôi động vật có nguồn gốc hoang dã như hiện nay đều là tự phát, vì vậy, việc quản lý, kiểm soát tình hình nguồn giống, vệ sinh và dịch bệnh trong chăn nuôi nói chung là tương đối khó khăn.
Theo lãnh đạo Chi cục Thú y, chính vì phát triển mang tính tự phát nên đến nay chưa có trường hợp hộ chăn nuôi nào báo cáo với cơ quan chuyên môn là có vật nuôi nguồn gốc hoang dã mắc bệnh với cơ quan thú y. Chính vì vậy rất khó có thể quản lý về dịch bệnh và người chịu thiệt hại vẫn là bà con nông dân. Dù rằng đến thời điểm này, việc chăn nuôi động vật hoang dã chưa có vấn đề gì lớn phát sinh nhưng với phát triển tự phát, không có định hướng như hiện nay, các vấn đề người chăn nuôi có thể gặp phải như: dịch bệnh, tìm đầu ra cho sản phẩm, vệ sinh rất có thể xảy ra và sẽ gây thiệt hại là rất lớn cho các hộ chăn nuôi.
Với tốc độ phát triển nhanh như hiện nay công tác kiểm tra, kiểm soát và quản lý của các cơ quan chức năng với đối tượng nuôi này càng cần phải được quan tâm nhiều hơn để bảo đảm sản xuất bền vững. Bên cạnh đó chính người chăn nuôi cũng cần chủ động những kiến thức chuyên môn đáp ứng yêu cầu về quản lý, kỹ thuật và ngăn ngừa dịch bệnh để việc chăn nuôi động vật có nguồn gốc hoang dã có hướng đi ổn định, thực sự trở thành hướng phát triển kinh tế hiệu quả cho người chăn nuôi.
Ông Lê Minh Thuỷ, Chi cục phó Chi cụcKiểm lâm tỉnh cho biết: Việc gây nuôi động vật hoang dã trong những năm gần đây mang lại lợi nhuận kinh tế cao cho nhiều hộ dân trên địa bàn tỉnh nên Chi cục Kiểm lâm tỉnh đã tạo điều kiện thuận lợi để người dân phát triển chăn nuôi. Những người nuôi động vật hoang dã nếu có đăng ký, đầu tư xây dựng chuồng trại đạt tiêu chuẩn, nguồn gốc rõ ràng, việc tiêu thụ dễ dàng và có lãi cao.
Việc nuôi các loài động vật hoang dã góp phần bảo tồn được các loài động vật quý hiếm, đồng thời giảm sức ép khai thác rừng tự nhiên. Song, để việc gây nuôi động vật hoang dã phát triển một cách bền vững cần có một tổ chức liên kết những hộ nuôi động vật hoang dã với nhau cùng đứng ra làm ăn, tìm kiếm đối tác để tạo dựng thương hiệu và xây dựng thị trường ổn định, tránh tình trạng manh mún.
Nhân rộng những mô hình chăn nuôi động vật hoang dã trên địa bàn tỉnh đã và đang là hướng phát triển hứa hẹn nhiều thành công, góp phần nâng cao giá trị sản xuất của ngành chăn nuôi nhằm hướng tới mục tiêu xóa đói, giảm nghèo, từng bước nâng cao đời sống cho người dân.
Bộ NN&PTNT vừa ban hành Thông tư số 47/2012/TT-BNNPTNT quy định về quản lý khai thác từ tự nhiên và nuôi động vật rừng thông thường quy định tại Danh mục động vật rừng thông thường gồm 160 loài. Theo đó, để nhận được giấy chứng nhận trại nuôi động vật rừng thông thường vì mục đích thương mại, các tổ chức, cá nhân cần lập hồ sơ đề nghị cấp giấy chứng nhận trại nuôi và nộp cho Cơ quan Kiểm lâm sở tại xem xét, phê duyệt. Thông tư chính thức có hiệu lực từ ngày 9/11/2012. (Báo Hòa Bình 7/12) đầu trang(
Phiên tòa kết thúc. Nguyễn Văn Hoàn trú tại thôn 3, xã Xuân Trạch, huyện Bố Trạch (Quảng Bình), lúc ấy mới 31 tuổi, bị tuyên tội chế tạo, sử dụng súng và săn bắn động vật hoang dã trái phép. Vào tù, "xạ thủ tự phong" xăm lên tay 4 chữ "rửa sạch hận đời".
4 năm sau, cho tới bây giờ, Hoàn lại miệt mài đi rừng, lại "nổi tiếng", nhưng với tư cách "người hướng đạo" cho các đoàn khoa học quốc tế nghiên cứu rừng nguyên sinh...
Hồi ức của Hoàn: "Năm 1975, ra khỏi nhà là rừng. Rừng tự nhiên nên thú nhiều vô kể. Thi thoảng thấy voi dẫn nhau đi từng đàn. Dấu chân hổ, gấu, lợn rừng chỗ nào cũng có. Một ngày gặp vài đoàn khỉ mặt đỏ, khỉ đuôi lợn kéo nhau ra đùa giỡn ngoài đường là chuyện thường. Năm 1979, đội xác minh rừng đóng dưới chân núi Chà Nòi (thuộc huyện Bố Trạch) có 3 khẩu súng CKC. Tôi quen, nên khi nào hứn lên là ghé qua đội mượn một khẩu vô rừng săn thú.
Cuối năm 1985, người dân xã Xuân Trạch kéo nhau đi đào bới kho súng quân dụng đã bị hủy sau chiến tranh để tìm thép bán phế liệu. Mặc cho người gánh kẻ gùi, Hoàn chỉ chú tâm chọn cho được bộ nòng và cò súng ưng ý, đem về đục đẽo báng gỗ, chế thành khẩu súng săn.
Một đêm khuya vừa ra khỏi rừng Hà Riềng, Hoàn gặp một đàn 4 con bò tót đang quần thảo dưới dốc rẫy lúa. Đứng trên dốc, Hoàn vừa đưa đèn lên soi thì mắt bị lóa vì một loạt chấm sáng như đom đóm hiện lên. Kinh nghiệm săn thú cho biết, đó là mắt của đàn bò tót bắt đèn. Hoàn đưa súng lên nhằm con đầu tiên, siết cò. Theo hướng tiếng súng, đàn bò lao ngược dốc. Hoàn chui vào lùm cây mai phục để bắn tiếp, nhưng bò chạy lên dữ quá, Hoàn tìm cách đối phó, làm đèn soi bị tắt. Vụ đó thất bại.
Đêm sau, Hoàn trở lại rẫy lúa, rà đèn mãi nhưng không thấy tăm hơi đàn bò. Khi đu lên cành cây nhìn sang đồi bên, Hoàn hồi hộp khi thấy mắt bò bắt đèn nhưng lần này là 7 con. Chờ cho đàn bò đi đến theo hướng chính diện, Hoàn “lẩy” liên tiếp 3 viên. Con đi đầu lồng lên rồi co chân chạy, nhưng trong đêm tối Hoàn vẫn phát hiện con bò này chỉ chạy có 3 chân. Biết con bò bị thương, Hoàn quay mình bắn đón. Chạy tiếp một quãng, con bò đổ gục.
Hoàn lại gần thấy con bò quá lớn; vai, cổ, hông đều trúng đạn. Hoàn rút gao găm khoét sườn lấy mật, nhưng mò mãi không thấy mà chỉ thấy vô vàn con vét từ bò tót bám khắp người mình. “Đêm ấy, tôi phải dùng rìu mới “thiến” được đầu và một cẳng bò. Khi thiến xong, lưỡi rìu mẻ gần hết. Vác đầu bò về đến làng, tôi báo cho dân ra rẫy lúa xẻ thịt bò tót, còn mình phải đốt bếp lửa rồi xông người lên mới rũ được đám vét đang chích như kim châm. Hôm thấy chợ làng bày bán thịt bò tót la liệt, mấy ông cán bộ kiểm lâm khẳng định, vụ này chỉ có thằng Hoàn gây ra. Con bò nặng khoảng 7 tạ”.
8 ngày sau, công an đến nhà Hoàn hỏi: “Anh có phải là Nguyễn Văn Hoàn không? Anh có biết tội gì không?”. Hoàn luống cuống, chưa kịp trả lời thì công an yêu cầu Hoàn đưa cái đầu bò ra giữa sân và đọc lệnh bắt tạm giam. Khi đó Hoàn mới biết mình mắc 3 tội: “Chế tạo súng trái phép; sử dụng súng trái phép và săn bắn động vật hoang dã trái phép”. Đó là vụ án điểm. Hoàn bị Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Bình tuyên phạt 4 năm tù.
Mãn hạn tù, Hoàn đang loay hoay chưa biết làm gì với 4 chữ “rửa sạch hận đời” thì năm 2000, người bạn cùng làng Nguyễn Quang Vĩnh tạo cho anh hướng đi phục thiện. Hoàn kể: “Vĩnh là cán bộ Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng. Một lần về quê, Vĩnh khuyên tôi muốn thực hiện được 4 chữ đã xăm trên cánh tay thì nên cộng tác với Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng. Vườn mới thành lập, đang cần người thông thạo đường đi lối lại trong rừng, dẫn các đoàn khoa học đi điều tra đa dạng sinh học, gọi là “đi dự án”.
Sau hai năm đầu dẫn cán bộ vườn đi rừng, Hoàn được tiếng là một “thợ” đi rừng sành sỏi. Nẻo rừng nào thường gặp loại thú gì; nghe tiếng thú nhảy trong lùm cây là biết khỉ gì hay voọc gì; ngửi mùi phân hôi tanh là biết phân rùa vàng; nhìn vượn không đuôi màu đen là biết vượn đực; ăn ngủ ở điểm nào trong rừng... Hoàn rành lắm nên từ năm 2002, anh được vườn giao nhiệm vụ dẫn các đoàn Nga, Mỹ, Pháp, Nhật, Singapore, Đan Mạch, Đức liên tục “đi dự án”.
Khi các nhà khoa học đi điều tra linh trưởng, Hoàn dẫn lên đỉnh rừng chót vót giáp Lào suốt 20 ngày đêm để tìm con vượn cái màu vàng, con chà vá chân nâu. Khi đi tìm bò sát lưỡng cư, Hoàn dẫn đoàn xuống những thung lũng sâu hun hút giữa rừng. Ngày nghỉ, đêm soi mới dễ tìm thấy ếch, nhái, rùa, thằn lằn, tắc kè, cóc rừng.
Theo Hoàn, đêm đi rừng sợ nhất là gặp rắn, vì rắn thường chui dưới tầng lá mục nằm, ngóc mỗi cái đầu lên, mình không tinh mắt sẽ bị nó đớp ngay. Có lần gặp con rắn lục, một nữ sinh viên thực tập người Nga muốn bắt làm mẫu động vật để nghiên cứu, Hoàn liền đè cây dao lên cổ con rắn bắt trong nháy mắt. Nhưng đối với rắn hổ chúa thì phải thận trọng. Muốn an toàn khi bắt loại rắn này phải thủ sẵn cành cây có chạng hình chữ V để gí vào đầu nó sát xuống mặt đất mới bắt được. Nhưng một lần, gặp con rắn hổ chúa trườn qua khe xuống vũng nước, không có gì trong tay, Hoàn nhờ người cởi nhanh chiếc quần dài đang mặc để đuổi theo con rắn rồi lựa thế lừa con rắn chui vào ống quần. Con rắn cỡ 2,5kg.
Mạo hiểm nhất là vụ bắt con rắn có vòi. Bữa đó đi một tuần với 3 người Đức, bắt gặp con rắn màu xanh, dài cỡ 1m nằm dài theo cành cây ở vùng rừng Chà Nòi. Môi trên con rắn thòi ra khoảng 3cm. Biết đây là con rắn lạ thuộc loài mới, nhưng 3 người Đức vẫn hỏi Hoàn “con rắn này có độc không”. Hoàn giải thích: “Tôi đã bắt hàng trăm con rắn, nhưng loại này thì lần đầu mới thấy. Nếu rắn độc thì cổ thường nhỏ, đầu tròn, nhưng con rắn này đầu hình tam giác, môi trên lại thòi ra một cái vòi”.
3 người Đức quyết định nếu Hoàn bắt được sẽ thưởng nóng 50USD. Hoàn đi tới, đi lui rồi lấy gậy hình chữ V chọc nhưng con rắn vẫn nằm lừ đừ trên cành cây. Bất ngờ, Hoàn thò tay giật mạnh đuôi con rắn. Con rắn rơi xuống đất, há miệng hết cỡ nhưng không có răng như các loại rắn khác. Trong lúc 3 người Đức đang chụp ảnh thì Hoàn gí tay nắm chặt cổ con rắn. Con rắn quấn vòng quanh cánh tay Hoàn.
Hoàn nói: “Kết quả nghiên cứu của người Đức cho biết đây là loại rắn mới của Phong Nha - Kẻ Bàng, chưa có trong sách đỏ thế giới. Dịp đó, đoàn chúng tôi còn bắt được con rắn mép trắng nhỏ bằng ngón tay út, dài khoảng 40cm. Đây cũng là loại rắn mới của vườn”.
Trong nghề “đi dự án”, Hoàn còn là thợ bẫy ảnh và chụp ảnh thú quý với nhiều trải nghiệm. Hoàn hé lộ: “Mùa đông, rừng ướt thì lợn, nai, hoẵng thường đi theo lối cũ hoặc đi theo đường mòn, vì đây là loài thú sợ lạnh. Các eo trên đỉnh lèn thường có các loại voọc chà ná chân nâu, voọc Hà Tĩnh, khỉ mốc, khỉ vàng nhảy qua. Riêng khỉ và voọc thường ngủ trưa như người, nên muốn đặt bẫy ảnh ở những vị trí này phải chọn thời điểm”.
Nhờ kinh nghiệm dạn dày, Hoàn đã giúp các chuyên gia nước ngoài trèo qua những vách núi mũi mác cheo leo, đuổi theo đàn khỉ để chụp ảnh. Rồi ảnh những con voọc Hà Tĩnh gáy trắng từ trên đầu ra sau gáy; khỉ đuôi lợn lưng màu mun, bụng màu bạc và những con sóc đang bay, đàn khỉ giỡn nhau hét vang rừng cũng được chụp trong nhiều tình huống không dễ dàng gì. Chính vì những sở trường này của Hoàn mà không ít nhà khoa học hoặc sinh viên một số nước sang đến Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng là xin “gặp cho được ông Hoàn”.
2 năm dẫn cán bộ vườn đi rừng, 10 năm dẫn các đoàn nghiên cứu ngước ngoài đi dự án, Hoàn đã quen với phản xạ “có thông báo là đi”, bất kể rừng nắng hay mưa. Vì thế, có những cuộc đi, các đoàn lên tận nhà Hoàn để liên hệ thì Hoàn “quyết” luôn tại nhà. Thường họ trả công cho Hoàn 80USD/ngày, chưa kể “thưởng nóng”. Chỉ lên tấm bằng khen treo trên cột nhà cấp bốn, Hoàn khoe: “Hội động vật Frankfurt của Đức tặng đấy”.
Nói xong, Hoàn đưa tấm ảnh chụp chung với Ti Na - nữ sinh viên Đức - ở bản A Rem (xã Tân Trạch, huyện Bố Trạch - Quảng Bình) - bảo: “Tôi không nhớ hết những cuộc đi, nhưng nhớ nhất là cái tâm của người sang đây nghiên cứu đa dạng sinh học. Trước khi đi, lúc nào họ cũng giao kèo vào rừng nghiêm cấm việc ăn thú rừng, kể cả con cua, con ốc... Khi cần ăn của rừng thì chỉ được ăn măng và bắp chuối... Có những loài lưỡng cư mới, nhưng khi tôi bắt cho họ chụp ảnh xong là họ thả vào rừng ngay”.
Hoàn nói, anh cảm thấy hạnh phúc khi được sống với rừng và dẫn các nhà khoa học vào rừng nghiên cúu. Hoàn chỉ tiếc mình không biết ngoại ngữ. “Trước khi Ti Na về nước hẹn sẽ email với mình, nhưng mình không biết tiếng nên đành... tiếc đến điếng người”. (Lao Động 7/12)đầu trang(
Cây cọc rào (tên khoa học là jatropha) được trồng lấy hạt ép dầu làm nguyên liệu chế biến xăng, dầu sinh học sử dụng cho tất cả các loại động cơ. Ngoài ra, loại cây này còn được các ngành đánh giá là sẽ góp phần phủ xanh đất trống, đồi núi và đang được người dân trồng nhiều ở các tỉnh Tây Nguyên, trong đó có tỉnh ta.
Nếu như trước đây, nông dân chỉ trồng cây cọc rào để làm hàng rào thì nay họ trồng với mục đích phủ xanh đất trống đồi núi trọc. Ở tỉnh ta, trong năm nay, nông dân nhiều địa phương đã trồng loại cây này và diện tích đang tăng rất nhanh, hiện lên đến hàng trăm héc ta.
Chỉ riêng Công ty TNHH Cộng đồng phát triển năng lượng xanh Ðắk Nông (Gia Nghĩa), trong mùa mưa vừa rồi đã cung ứng cây giống cho nông dân các huyện Ðắk Glong, Tuy Ðức, Ðắk R’lấp, Chư Jút, Ðắk Mil và Krông Nô trồng gần 300 ha.
Theo các hộ gia đình thì hiện nay họ đang trồng thử và nếu khi thu hoạch thấy hiệu quả kinh tế sẽ mở rộng quy mô. Chị Tống Thị Thuận ở thị trấn Ðắk Mil cho biết: “Trước khi trồng, tôi có đi tham quan, học hỏi kinh nghiệm, hiệu quả kinh tế thực tế của những hộ đã trồng để về áp dụng. Theo những hộ dân trồng loại cây này ở Ea Ka (Ðắk Lắk) thì thấy chi phí đầu tư trồng cây cọc rào ít hơn so với các loại cây công nghiệp khác, sức chịu hạn tốt, gần như không cần phải tưới nước, ít tốn công và có hiệu quả kinh tế ổn định.
Sau khi được phun một loại phân cung cấp dinh dưỡng cho cây thì vườn sẽ cho trái chín đồng loạt và nhà nông chỉ việc trải bạt rồi rung nhẹ cành là trái rụng, gom bỏ vào bao tải. Hiện nay, tôi đã trồng 2 ha cây cọc rào. Diện tích đất này trước đây gia đình đã tỉa bắp nhưng không lên cây, sau đó trồng sắn thì đạt năng suất thấp nhưng nay trồng cây này thì phát triển tốt. Sau này nếu thấy hiệu quả, tôi sẽ trồng thêm vài chục héc ta”.
Còn anh Phan Văn Hữu ở xã Ðắk D’rô (Krông Nô) cũng cho biết: “Hiện tôi đang trồng thử 2 ha nhưng nếu thấy hiệu quả sẽ mở rộng khoảng 20 ha. Nông dân ở địa phương đang tìm hiểu rất kỹ về cây cọc rào và nhiều hộ đã trồng vì thấy quả của nó được dùng để sản xuất nhiều sản phẩm xăng, dầu, phân bón, chất đốt… thân thiện với môi trường, hứa hẹn đầu ra ổn định, mang lại lợi ích kinh tế khá”.
Mặc dù có sức chống chịu hạn rất tốt nhưng các cơ quan chuyên môn cũng lưu ý nông dân không nên trồng cây cọc rào ở những vùng úng nước trong thời gian dài từ 1 tháng trở lên. Bà con nên trồng vào mùa mưa cây sẽ phát triển thuận lợi, tránh làm tổn thương bộ rễ để không bị ảnh hưởng năng suất, chất lượng dầu và sự phát triển của cây sau này. Chúng ta tận dụng đất xấu trồng cây nhưng để có năng suất, chất lượng dầu đạt tiêu chuẩn thì người trồng cần bón phân, chăm sóc đúng quy trình. Các nhà khoa học cũng cho rằng nếu trồng loại cây này trên diện rộng và lâu năm nó còn có khả năng giúp cải tạo đất xấu rất tốt.
Theo hoạch tính của Công ty TNHH Cộng đồng phát triển năng lượng xanh Ðắk Nông thì mỗi héc ta nông dân trồng khoảng 2.500 cây, sau 8 tháng là cho thu hoạch quả và kéo dài tới 45 năm, năng suất trung bình đạt 8-12 tấn/ha/năm. Năm đầu tiên,1ha đạt khoảng 5 tấn quả, với giá công ty mua 7.000 đồng/kg thì sau khi trừ tiền giống, phân bón và công chăm sóc, người trồng sẽ thu lãi 20 triệu đồng.
Công ty TNHH Cộng đồng phát triển năng lượng xanh Ðắk Nông hiện đang liên doanh, liên kết với Công ty TNHH Năng lượng xanh Ðắk Lắk ở Buôn Ma Thuột (Ðắk Lắk) để tiêu thụ sản phẩm cho nông dân. Theo ông Hoàng Văn Sáng, Giám đốc Công ty TNHH Năng lượng xanh Ðắk Lắk thì vùng Tây Nguyên có tiềm năng đất đai rộng lớn để phát triển vùng nguyên liệu và hiện ước có khoảng 4.000 ha đã trồng cây cọc rào, trong đó tỉnh Ðắk Lắk có tới 2.000 ha. Hiện công ty đã mua máy móc của Ðức có công suất ép 1 tấn hạt/ca (6 tiếng), được 3 tạ dầu gốc và hoạt động 3 ca/ngày.
Ngoài sản phẩm xăng, dầu sinh học sử dụng cho tất cả các loại động cơ thì từ tháng 11 năm 2011, công ty đã sản xuất ra xăng S99 dùng cho máy bay, đạt tiêu chuẩn châu Âu. Các sản phẩm xăng dầu sinh học nói trên của công ty đã được Chính phủ đồng ý cho công ty lưu hành. Ngoài ra, Công ty TNHH Năng lượng xanh Ðắk Lắk đã chiết xuất dầu gốc để chế biến các dược liệu, sản phẩm tiêu dùng, bã của loại quả này dùng sản xuất phân để bón cho cây cọc rào và nhiều loại cây trồng khác, sản phẩm cuối cùng là than vi lượng dùng làm nhiên liệu đốt, đun nấu (dạng như than tổ ong).
Hiện nay, Công ty TNHH Năng lượng xanh Ðắk Lắk đã được UBND tỉnh Ðắk Lắk cấp 9 ha đất tại Khu công nghiệp Chư Kuin để xây dựng nhà máy chiết ép xăng, dầu sinh học từ cây cọc rào. Dự kiến đầu năm 2013, công ty sẽ khởi công xây dựng nhà máy với công suất 10 tấn hạt/ca máy.
Ðược biết, Bộ NN&PTNT đã khảo sát tại một số vùng có thể tận dụng, khai thác tài nguyên đất đai trồng cây cọc rào vừa để phủ xanh đất trống, đồi núi trọc, đất đồi dốc, đất xấu để trồng nhằm mục đích bảo vệ môi trường vừa khai thác cây này để sản xuất ra nhiên liệu sinh học để thay thế nhiên liệu hóa thạch đang sử dụng trong ngành giao thông vận tải, các ngành công nghiệp khác.
Theo đó, tháng 6 năm 2008, Bộ NN&PTNT đã có quyết định phê duyệt đề án nghiên cứu phát triển và sử dụng sản phẩm cây cọc rào ở trong nước giai đoạn 2008- 2015 và tầm nhìn đến năm 2025. Bộ cũng khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư xây dựng dây chuyền chế biến dầu thô, tạo vùng nguyên liệu.
Bộ tiếp tục nghiên cứu và đánh giá về ứng dụng của cây trồng, chế biến diesel sinh học và các sản phẩm từ cây cọc rào thành một ngành hàng mới có hiệu quả. Trong chiến lược phát triển năng lượng xanh quốc gia cho tương lai của Chính phủ, các bộ, ngành cũng đã chọn phát triển cây cọc rào để tạo nguồn nhiên liệu. (Báo Đăk Nông 7/12) đầu trang(
Từ sau khi các nước thượng nguồn sông Mê Kông xây dựng 11 đập thủy điện, 55% chiều dài sông Mê Kông sẽ bị biến thành các hồ chứa để ngăn nước, nguồn nước, nguồn phù sa vùng châu thổ sông đã bị suy giảm khoảng 75% và nguồn lợi thủy sản hiệt hại ước 330.000 tấn/năm.
Đây là thông tin do Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Nguyễn Thái Lai cung cấp tại hội thảo tham vấn Kế hoạch Châu thổ sông Cửu Long, trongg khuổn khổ Diễn đàn hợp tác kinh tế Đồng bằng sông Cửu Long (MDEC) 2012 diễn ra hôm 5/12 tại Tiền Giang.
Mục tiêu hội thảo nhằm tìm giải pháp tốt nhất để ĐBSCL ứng phó với biến đổi khí hậu (BĐKH), nước biển dâng.
Theo ông Lai, ĐBSCL đang có chịu sức ép ghê gớm từ 2 phía, một bên là nước biển dâng còn một bên là những con đập thủy điện, việc phát triển sản xuất nông nghiệp ở vùng đồng bằng vì vậy đang đứng trước thách thức rất lớn, ảnh hưởng đến an ninh lương thực của cả quốc gia.
Tại hội thảo, GS Dick Kevelam, Trưởng nhóm chuyên gia Hà Lan lưu ý: “Dòng chảy có thể giảm 40%, đây là kịch bản tệ nhất. Hợp tác đề bảo vệ tài nguyên nước ngọt đóng vai trò rất quan trọng.
Vấn đề cấp bách trong thời gian tới ở ĐBSCL là phải đảm bảo nguồn cung nước ngọt để sản xuất lương thực, rau quả. Với vùng ven biển, phải kiểm soát bảo vệ trước nước biển dâng, sạt lở. Vấn đề phải kiểm xoát lũ lụt để giảm áp lực đến khu vực để tăng trường được sản xuất lúa và phải đa dạng hóa sản xuất nông nghiệp. Làm sao sống chung với lũ và giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra”.
GS.TS Nguyễn Ngọc Trân, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu phát triển ĐBSCL bổ sung thêm: Viêc xây dựng các đập thủy điện trên thượng nguồn không chỉ làm vùng châu thổ suy kiệt phù sa mà còn làm thay đổi chế độ dòng chảy, thu hẹp các cánh rừng, và hàng loạt hệ lụy khác…
Theo ông Trân, hiện tại, lượng phù sa đã giảm hẳn, nước biển dâng tại ĐBSCL cũng đã rõ. “Mực nước biển dâng cao hơn 4 lần so với nước biển dâng toàn cầu, phù sa ít hơn, lại khai thác cát, phù sa bừa bãi, càng gây thêm tác động xấu…, dẫn đến ĐBSCL đang chìm dần do vừa bị biển dâng, vừa bị sụt lún”. (Pháp Luật Việt Nam 7/12)đầu trang(
Đã hơn 20 năm qua, trên con đường lên đỉnh núi Lớn, đàn khỉ có hơn 50 con, sống quần tụ như một đại gia đình và có đầu đàn dẫn dắt, bảo vệ.
Chùa Tam Bảo, "Hoa Quả Sơn" của đàn khỉ hoang dã, nằm lưng chừng giữa ngọn núi Lớn hùng vĩ của phố biển Vũng Tàu.
Nhiều người chọn cách leo núi để tận hưởng không khí trong lành, không quên tay xách theo túi nilon đựng đầy trái cây cho lũ khỉ trên chùa Tam Bảo. Mỗi khi đi qua đây, nhân viên của công ty du lịch trên đỉnh núi Lớn cũng dừng lại cho đàn khỉ ăn và trêu đùa với chúng.
Chị Ngọc Minh, một trong những kẻ "mắc nợ" đàn khỉ này chia sẻ: "Nhà chị ở dưới núi nhưng ngày nào cũng đem chuối lên cho tụi nhỏ (cách gọi mấy con khỉ của chị Minh-PV) ăn đỡ đói. Núi Lớn cũng có nhiều trái cây dại nhưng chắc không ngon bằng món khoái khẩu này".
Chị dặn chúng tôi: "Cho tụi nhỏ ăn, mấy em cứ đưa từ từ, mấy nhỏ đưa tay lấy, đừng có sợ giật lại, nó tưởng mình bắt nó, nó nhe răng ra khẹc tụi em đó".
Những quả chuối ngọt từ khách qua đường chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong việc hình thành "Hoa Quả Sơn" có nhiều hoa thơm trái ngọt của đàn khỉ ở núi Lớn. Đa phần, trái cây nuôi đàn khỉ xuất phát từ đồ cúng dường và lễ Phật của khách thập phương.
Hòa thượng Thích Thắng Phước, trụ trì chùa Tam Bảo cho biết: "Trước đây, mỗi ngày 3 lần vào tầm 6h sáng, 11h trưa, 16h chiều, đàn khỉ đều nhanh nhảu xuống sân chùa tìm thức ăn. Nhưng thời gian gần đây chúng xuống thất thường, tùy hứng vì nhà chùa đang xây dựng lại, nên phải đóng cổng không cho chúng vào. Chúng mà vào được đây sẽ quậy ghê lắm, lấy cắp trái cây, chọc ghẹo khách viếng chùa, gây gổ đánh nhau ở sân chùa, làm rộn cả một góc sân".
"Mặc dù đàn khỉ quậy tưng bừng nhưng ngày nào không có chúng chùa vắng lạnh và tẻ nhạt. Nhờ chúng mà người đến viếng chùa cũng đông hơn đó, khách du lịch nghe người địa phương bàn tán về đàn khỉ vui tính, hòa đồng nên tò mò tìm đến nhiều lắm. Chùa trồng nhiều cây ăn trái như mít, xoài, đu đủ đều là thức ăn ưa thích của mấy chú khỉ nên chúng tôi dần dà xem đây giống như Hoa Quả Sơn trong truyện Tây Du Ký" - anh Bảy, chủ quán nước trước cổng chùa Tam Bảo chia sẻ nguyên nhân người dân nơi đây chọn biệt danh chùa Khỉ, hay "Hoa Quả Sơn" mỗi khi nhắc về ngôi chùa tọa lạc nơi núi Lớn.
Được biết, anh Bảy sống dưới chân núi, mỗi ngày đều lên chùa bán nước, cũng là người thường xuyên chăm sóc, cho khỉ ăn. Ngồi trò chuyện với chúng tôi mà tai anh lúc nào cũng dành lắng nghe động tĩnh của đàn khỉ. Sau tiếng hú gọi của anh Bảy, con khỉ đầu đàn xuất hiện, đứng dõng dạc trên nóc nhà kho của chùa Tam Bảo. Khỉ đầu đàn to lớn và già dặn, quan sát cẩn thận, ngó trước nhìn sau rồi mới lục đục gọi đàn khỉ con kéo xuống.
Đại gia đình khỉ núi hoang dã trú ngụ núi Lớn ngày càng thưa thớt cả về số lượng lẫn giống nòi. Dường như nguồn thức ăn tại "Hoa Quả Sơn" đã cạn kiệt vì nắng mưa miền biển thất thường, khắc nghiệt.
Những con khỉ già chậm chạp giành lấy phần thức ăn trước nhất, bọn khỉ con khép nép, e dè, đợi đàn anh ăn xong mới dám lấn tới trước xin ăn. No nê, đàn khỉ tách ra, mỗi con chọn một cách để thư giãn. Một chú khỉ nhảy phắt lên dây điện ngồi gảy tai, đung đưa trước gió, rồi làm trò cùng du khách. Cách đó một quãng xa, một con khỉ mẹ cho khỉ con bú, tay nó mân mê vuốt ve đám lông có phần khô sơ của đứa con bé bỏng, chốc chốc dừng lại khi phát hiện ra ký sinh bám trên cơ thể và đưa vào miệng cắn lép nhép.
Đàn khỉ vô cùng hiếu động, chúng chuyền hết cành cây này sang cành cây khác, ngạo nghễ ngồi chót vót trên cây mít cổ thụ trước sân chùa. Chú khỉ đầu đàn luôn dạn dĩ và ngông nghênh nhất. Các sư chùa Tam Bảo cho biết, con khỉ đầu đàn này do người dân cứu thoát khỏi bẫy của những kẻ săn khỉ tàn độc. Chú khỉ này được con người nuôi dưỡng và thuần hóa cho đến khi trưởng thành rồi đem thả trở lại rừng nên chú khá thân thiện với con người.
Cô Đơn là tên của khỉ đầu đàn được các sư đặt cho, vì thời gian đầu khi chưa hòa nhập được với cuộc sống hoang dã, một mình đương đầu với nhiều thử thách của tự nhiên. Sau nhiều trận quyết chiến tại sân chùa, Cô Đơn là người chiến thắng và thay thế vị trí của những thủ lĩnh trước đây bị đánh bại. Từ đây, Cô Đơn bắt đầu dẫn dắt đàn khỉ hoang dã của mình đến gần với con người hơn.
Dù hiếu động và chẳng sợ con người nhưng lũ khỉ vẫn rất ngoan ngoãn, chưa bao giờ khách tham quan bị đàn khỉ cắn, giựt thức ăn, có con còn nằm ngoan ngoãn trong vòng tay của du khách, cho họ vuốt ve, nựng nịu. Ngày nào được cho ăn ngon, no nê chúng ngả lăn ra sân chùa đùa giỡn, ngủ nghỉ trên mái chùa, trên cành cây cổ thụ.
Như bất cứ loài động vật hoang dã nào, đàn khỉ ở chùa Tam Bảo cũng không có khả năng chống chọi lại lòng ham muốn và khát máu động vật của những kẻ săn bắt thú rừng. Đôi lúc, sự dạn dĩ và thân thiện của đàn khỉ với con người lại là bất lợi, có những cái chết oan ức của khỉ bắt đầu sự hồn nhiên dễ mến của chúng.
Hòa thượng Thích Thắng Phước cho biết: "10 năm qua, số lượng khỉ về chùa ngày càng giảm, hiện chỉ có khoảng 10 con cái trưởng thành. Số khỉ con được sinh ra không bù vào được số khỉ bị con người săn bắt. Nhiều người dân đi kiếm củi trên núi thường xuyên phát hiện những chiếc bẫy khỉ hoặc bắt gặp ánh mắt mệt mỏi đau đớn, cầu cứu của khỉ bị sập bẫy. Số ít khỉ thoát khỏi bẫy cũng mang thương tật về sau, có con bị rụng hết ngón tay, ngón chân hay những vết sẹo trên lưng khi cố vùng vẫy khỏi bẫy".
Năm 1974, con người đã phát hiện ra đàn khỉ đuôi dài sống ẩn dật trong rừng núi Lớn. Từ đó đến nay, đàn khỉ ngày càng thân thiện với con người bao nhiêu, số lượng khỉ bị săn bắn càng tăng theo tỷ lệ thuận, số người yêu quý và nuôi dưỡng chúng có cố gắng mấy cũng không bảo vệ chúng trước sự bạt ngàn của núi rừng và sự tham lam của con người. (Người Đưa Tin 5/12)đầu trang(
Nghề chơi cũng lắm kiểu, nhiều trò, nhưng quả thực chơi tượng gỗ thì cũng không phải nhiều người chơi và biết chơi. Chơi tượng gỗ là một thú chơi cực kỳ nghiêm ngặt và giàu tính triết lý, đang rất "hot" ở khu vực Tây Nguyên.
Ở khu vực Tây Nguyên, chơi đồ gỗ đã trở thành xu hướng thịnh hành nhất trong vài ba năm trở lại đây. Người có tiền chơi theo kiểu của người có tiền, người ít tiền cũng có cách chơi riêng của họ.
Các món đồ gỗ hiện nay được người dân các tỉnh Đắk Lắk, Đắk Nông, Gia Lai, Kon Tum, Lâm Đồng ưa chuộng, như: Bàn ghế gỗ (bộ đào, trúc), phản, lục bình, tượng gốc cây, tượng nu... Trong đó, có những bộ bàn ghế, gốc cây tạo dáng trị giá hàng trăm triệu đồng, tùy vào độ "chịu chơi" của những gia đình giàu có.
Để sở hữu một bộ bàn ghế kiểu "đào" hay "trúc", tùy loại gỗ, độ dày mỏng và số lượng các món của bộ bàn ghế để quyết định giá. Nếu như 5 hay 10 năm trước đây, bộ "trúc" được ưa chuộng thì nay, bàn ghế đóng theo kiểu bộ "trúc" đã dần lỗi thời bởi cầu kỳ, quá nhiều chi tiết nên người dùng khó lau chùi, bảo quản; xu hướng chọn các kiểu bàn ghế có họa tiết đơn giản nhưng vẫn tạo được sự sang trọng, uy thế đang được người tiêu dùng lựa chọn nhiều hơn. Mỗi bộ bàn ghế theo kiểu này thường có giá từ vài chục triệu đồng đến vài trăm triệu đồng. Giá trị nhất là các bộ bàn ghế đóng từ nu, tiếp theo đó là các loại gỗ khác như cẩm lai, cà te, pơ mu, hương...
Với những gia đình có thu nhập trung bình khá, các sản phẩm lục bình, tượng Tam đa, Bồ Bát, Phật Di Lặc, Đạt Lai Lạt Ma... được ưa chuộng hơn cả. Chỉ cần bỏ ra vài triệu đồng, người chơi đã có thể sở hữu một bộ lục bình hay tượng gỗ. Giá cao nhất vẫn là các loại tượng gỗ được làm từ gỗ trắc, tiếp đó là cẩm lai, cà te, hương.
Theo lãnh đạo Hạt Kiểm lâm huyện Kon Rẫy (tỉnh Kon Tum), lý do để người chơi đồ gỗ không ngại dồn tiền cho thú chơi này chính là không sợ "lỗ", vì theo họ, gỗ chắc chắn sẽ ngày càng có giá. Bởi chẳng bao lâu nữa, sẽ khó lòng mua được gỗ nếu... ít tiền.
Tính sơ sơ thì riêng tỉnh Gia Lai có đến hơn trăm tốp thợ làm nghề đục đẽo gỗ, mỗi tốp thường có chừng 4 - 5 người. Trung bình cứ 2 thợ chính cần 1 thợ phụ. Họ đa phần là người thuộc các tỉnh Hải Dương, Nam Định, Thái Bình, Bắc Giang, Bình Định, Quảng Nam... vào Gia Lai lập nghiệp. TP Pleiku (tỉnh Gia Lai) được coi là một trong những điểm lui tới lý tưởng của dân sành đồ gỗ.
Anh Nguyễn Văn Công, một thợ chuyên làm nghề đục đẽo gỗ ở đây hơn 3 năm cho biết, bản thân nghe nói Gia Lai rất chuộng mặt hàng tượng gỗ. Sẵn có tay nghề, lại rỗi việc nên anh vào phố núi kiếm kế sinh nhai. Để làm được nghề này, anh đã phải bỏ ra 1 năm đi học tại một làng nghề mộc ở quê nhà và phải mất 3 - 4 năm đi làm thợ phụ mới có thể đảm đương vị trí thợ chính như hiện nay. Giá mỗi ngày công hiện tại của anh khoảng 300 - 400 nghìn đồng, bao ăn; còn nếu nhận làm theo hình thức khoán thì mức thu nhập sẽ khoảng 500 nghìn đồng/ngày.
Để tạo được một bức tượng đẹp, người thợ phải có óc thẩm mỹ và tư duy hình khối tốt. "Từ những khúc gỗ tự nhiên, muốn biến thành một bức tượng là điều không hề dễ. Con mắt quan sát và óc tư duy hình khối quyết định đến sự thành công và giá trị nghệ thuật của bức tượng. Trong đó, thần thái biểu cảm của khuôn mặt tượng luôn là điểm nhấn quan trọng nhất. Ngoài ra, còn phải kể đến những yếu tố riêng của từng nhân vật mà bức tượng muốn thành công phải làm toát lên: Đạt Lai Lạt Ma phải khắc khổ, tượng Phật Di Lặc phải tươi, Bồ Tát phải nhân từ..." - anh Nguyễn Văn Công nói.
Còn anh Đinh Sỹ Toán, một thợ gốc Bình Định, đang làm nghề tại huyện Kbang (Gia Lai) thổ lộ: Một bức tượng Phật Di Lặc cao 1m, rộng 60cm bằng gỗ cẩm lai do khách đem đến, một người đục mất khoảng 50 - 60 ngày, với giá tiền công khoảng 20 triệu đồng; bộ ba tượng Phúc - Lộc - Thọ bằng gỗ hương (cao 80cm, rộng 40cm) cũng có giá tiền công khoảng 16 triệu đồng… Tùy theo độ khó của hoa văn, mức quý hiếm của chất liệu gỗ, công lao động và mức độ “chịu chơi” của khách hàng mà các cơ sở đục tượng gỗ đưa ra giá của tác phẩm.
Theo lời của dân trong nghề, đa số thợ không "trụ" nổi ở đất Bắc mới "Nam tiến" vào đây hành nghề. Mấy năm gần đây, do nhu cầu chơi đồ gỗ ở khu vực Tây Nguyên phát triển rất mạnh nên đã xuất hiện hiện tượng "chở củi về rừng", tức là một số người nhập đồ gỗ từ phía Bắc vào bán. Đặc điểm của những loại đồ gỗ mỹ nghệ này là thường tinh xảo hơn, màu sắc sẫm hơn, tuy nhiên chất lượng gỗ lại kém hơn. Giá loại hàng này "mềm" hơn đồ gỗ Tây Nguyên chính gốc, bởi chất lượng gỗ và giá nhân công ngoài Bắc rẻ hơn.
Ở Tây Nguyên, thú chơi tượng gỗ thì không phải ai cũng biết chơi và hiểu hết được ý nghĩa triết lý của tượng gỗ. Để có được những bức tượng quý đặt ở những vị trí đắc địa thì không những có khả năng về tài chính mà phải hiểu sâu rộng về thuyết Âm Dương - Ngũ Hành - Bát Quái trong Kinh Dịch và thuật phong thủy phương Đông. Thú chơi đồ gỗ đang “hot”. Đây cũng chính là lý do khiến những cánh rừng của đại ngàn Tây Nguyên liên tục bị "chảy máu", những cây gỗ quý hiếm có nguy cơ bị chặt hạ không thương tiếc. (Thanh Tra 6/12)đầu trang(
6-12, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Sơn Hà cho biết, vừa khởi tố vụ án hình sự, bắt Trần Bảo Linh, nhân viên hợp đồng Ban quản lý rừng phòng hộ đầu nguồn Thạch Nham (Sơn Hà) về hành vi đánh bạc, trộm cắp tài sản và Nguyễn Đức Công ở xã Sơn Ba (Sơn Hà) về hành vi đánh bạc.
Theo nội dung vụ việc, ngày 19-10-2012, Linh và Công đánh bạc dưới hình thức cá độ bi-a. Mức ăn thua tiền thấp nhất sau mỗi cơ bi-a là 200 nghìn đồng, cao nhất là 2 triệu đồng. Sau khi đánh bi-a cá độ, Linh thua Công với số tiền 10.500.000 đ, không có tiền trả, Linh thế xe máy lấy tiền trả cho Công.
Để có tiền chuộc lại xe máy, ngày 20-10-2012, Linh lẻn vào nhà anh Đinh Văn Tân (chủ tịch UBND xã Sơn Thủy, huyện Sơn Hà) dắt trộm xe máy hiệu Airblade biển số 76M1 - 009.24 thì bị bắt quả tang. Qua mở rộng điều tra, trước đó, Công đột nhập vào nhà anh Đoàn Ngọc Thanh, xã Sơn Thủy (Sơn Hà) trộm 5 triệu đồng tẩu thoát.
Hiện vụ việc đang được Công an huyện Sơn Hà tiếp tục điều tra làm rõ. (An Ninh Thủ Đô 6/12)đầu trang(
Hiện nay, tại một số huyện miền núi thuộc tỉnh Quảng Nam như: Đông Giang, Nam Giang, Tây Giang, Phước Sơn, Bắc Trà My, Nam Trà My tình trạng khai thác vàng trái phép, xâm hại tài nguyên rừng diễn ra một cách công khai.
Tại bãi vàng đâu đâu cũng bắt gặp các hầm được đào sâu vào lòng núi theo kiểu địa đạo. Ngay trước cửa hầm là giàn máy xay, máy nghiền đá hoạt động hết công suất. Đáng lo ngại hơn cả là hầm chủ yếu được chống bằng những cây rừng sơ sài, nên nguy cơ sập hầm, xảy ra tai nạn lao động luôn rình rập. Thực tế cho thấy, trong thời gian vừa qua đã có không ít vụ sập hầm xảy ra, có những vụ gây tử vong, thậm chí bị vùi lấp không thể tìm thấy xác.
Tình trạng khai thác vàng trái phép nêu trên còn kéo theo nhiều hệ lụy như: Gây ô nhiễm môi trường sông suối; tình trạng khai thác gỗ rừng trái phép để phục vụ cho việc dựng các lán trại, chèn chống hầm vàng; tình hình an ninh trật tự hết sức phức tạp do giành giật địa bàn; tệ nạn ma túy, mại dâm tăng đột biến.
Sở dĩ nạn khai thác vàng trái phép trên địa bàn tồn tại dai dẳng là do có một số cán bộ, công chức làm trái quy định, có dấu hiệu bao che, buông lỏng công tác quản lý nhà nước về khoáng sản. Chính điều này đã gây bức xúc cho dư luận xã hội ở địa phương. Để lập lại tình hình an ninh trật tự cũng như ngăn chặn triệt để nạn khai thác vàng trái phép, đề nghị chính quyền các địa phương có các bãi vàng khẩn trương vào cuộc kiểm tra, truy quét, đồng thời xử lý nghiêm những cán bộ, công chức có hành vi bao che để nạn khai thác vàng trái phép có điều kiện hoạt động. (Quân Đội Nhân Dân 6/12)đầu trang(
Lâm tặc ngang nhiên vào các tiểu khu thuộc phân khu bảo vệ nghiêm ngặt thuộc Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô khai thác gỗ, săn bắt động vận rừng quý hiếm. Mặc dầu lực lượng kiểm lâm đã có nhiều nỗ lực, nhưng tài nguyên rừng nơi đây vẫn “chảy máu” từng ngày!
Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô thành lập năm 1999, có diện tích 26.848 ha, được chia thành 3 phân khu, trong đó phân khu bảo vệ nghiêm ngặt 15.213 ha, phân khu phục hồi sinh thái 10.485 ha, phân khu hành chính 1.150 ha. Diện tích rừng của khu bảo tồn này nằm tiếp giáp địa giới hành chính của các tỉnh Gia Lai, Phú Yên và các huyện Krông Năng, Ea Ka, Mđrắk.
Được đánh giá là một trong những khu bảo tồn giàu tài nguyên của cả nước, Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô không chỉ có những cây gỗ quý như: Trắc, cẩm lai, giáng hương, cà te… mà còn là môi trường sinh sống của 14 loài động vật quý hiếm được ghi trong sách đỏ Việt Nam. Cũng vì thế mà nhiều năm qua, Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô trở thành điểm nóng về vi phạm lâm luật.
Ông Y Rít Buôn Yă, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Đắk Lắk cho biết: “Mặc dù chủ rừng và các cấp, các ngành trong tỉnh đã có nhiều nỗ lực trong quản lý bảo vệ rừng, nhưng các đối tượng lâm tặc vẫn tập trung vào Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô để khai thác tài nguyên rừng!”. Chỉ tính từ năm 2011 đến nay, Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô đã phát hiện xử lý 231 vụ vi phạm luật với 303 đối tượng, trong đó có 8 vụ với 13 đối tượng chuyển cơ quan công an khởi tố, tịch thu 10m3 gỗ, gần 1.400 phương tiện, công cụ các loại… (An Ninh Thủ Đô 6/12)đầu trang(
Đi sâu vào rừng, tận mắt thấy tài nguyên rừng chảy máu, và vứt bỏ lãng phí trước sự bất lực của lực lượng kiểm lâm.
Từ điểm cao 461, thuộc tiểu khu 618, đi về hướng Krông Pa, chúng tôi phát hiện 4 cây giáng hương có đường kính gốc 30-40 cm bị lâm tặc đốn hạ khoảng cuối tháng 10 vừa qua. Đi sâu vào rừng, tận mắt thấy tài nguyên rừng chảy máu, và vứt bỏ lãng phí trước sự bất lực của lực lượng kiểm lâm. PV nhận ra những bất cập, yếu kém trong công tác giữ rừng ở Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô: Trong khi lâm tặc ngày một đông, hoạt động tinh vi, và manh động, lại trang bị nhiều vũ khí, thậm chí có cả súng tự chế, súng quân dụng. Thì lực lượng kiểm lâm ở đơn vị này lại chỉ được trang bị một số công cụ hỗ trợ như súng bắn hơi cay, bình xịt hơi cay và còng số tám.
Vì vậy, thực tế, khá nhiều vụ, khi phát hiện lâm tặc khai thác gỗ, lực lượng kiểm lân truy đuổi đến nơi lại bị lân tặc bắn súng uy hiếp, thậm chí do yếu thế, kiểm lâm còn bị lâm tặc truy đuổi ngược (!). Và trong giữa rừng Ea Sô, không có cách nào huy động thêm lực lượng hỗ trợ, nên nhiều vụ anh em kiểm lâm phải bỏ chạy và còn bị lâm tặc đánh, bắn trọng thương.
Anh Vương Thế Cao, Trạm trưởng Trạm kiểm lâm số 5 cho hay: Chỉ trong quãng thời gian từ năm 2008 đến nay, đã xảy ra nhiều vụ lực lượng kiểm lâm bị lâm tặc tấn công bằng hung khí, thậm chí bằng súng tự chế. Nhiều anh em phải mang thương tật suốt đời, như: Ngày 10-10-2011, anh Lê Xuân Tùng, Trạm phó Trạm Kiểm lâm số 5 bị lâm tặc đánh “toác đầu”, thương tật 14%.
Tháng 7-2008, anh Vương Thế Cao, Trạm trưởng Trạm kiểm lâm số 5, bị các đối tượng Hờ A Sình, Hoàng Đình Thu ở huyện Ea Kar (Đắk Lắk) dùng súng tự chế bắn găm 7 viên đạn vào 2 đầu gối chân, với thương tật 25%. Cũng trong cuộc chiến giữ rừng, đối đầu với lâm tặc mà các kiểm lâm viên Hoàng Nam bị thương tật 25%; Ngô Đức Minh bị thương tật 23%, và Lê Tấn Hoàng mang thương tật 31%.
Không chỉ nóng nạn khai thác gỗ quý hiếm, rừng Ea Sô còn là địa bàn thường xuyên xảy ra tình trạng săn bắt động vật rừng. Có lẽ Ea Sô đang là một trong những cánh rừng hiếm hoi ở Tây Nguyên còn nhiều động vật quý hiếm sinh sống, trong đó có cả Bò Tót. Nơi đây đã từng xảy ra nhiều vụ lâm tặc săn bắn, xẻ thịt bò tót ngay trong rừng để lấy mật, lấy sừng. Đã có vụ phải xử lý hình sự. Nhưng xem ra tình trạng săn bắt động vật rừng vẫn nóng lên từng ngày.
Khu vực thường xuyên xảy ra nạn săn bắt thú là các tiểu khu 629 và 631. Lâm tặc không chỉ đặt bẫy sập, bẫy kẹp, bẫy treo bằng dây cáp và bẫy chông để săn bắt, mà còn dùng cả súng tự chế, súng quân dụng để săn bắt thú lớn. Có khi lâm tặc còn sẵn sàng đốt rừng để tạo khoảng trống, nhử thú ra ăn tro để tiện săn bắt, như vụ các đối tượng Nguyễn Quang Hải, Nguyễn Quang Thắng ở xã Cư Prao, huyện Mđrắk (Đắc Lắc) đốt 1,1 ha rừng trồng tại tiểu khu 634 mới đây.
Do có 22km Quốc lộ 29 ngang qua khu bảo tồn với lưu lượng người và phương tiện lưu thông khá lớn, nên cũng gây thêm khó khăn cho công tác giữ rừng. Lâm tặc thường xuyên lợi dụng tuyến quốc lộ này để xâm nhập khai thác lâm sản, săn bắt động vật rừng sau đó dễ dàng vận chuyển “sản phẩm” ra khỏi rừng. Bên cạnh đó, tình trạng lấn chiếm đất rừng để sản xuất, cũng xảy ra thường xuyên, nhất là ở tiểu khu 632, khu vực giáp ranh với xã Ea Đá, huyện Krông Năng và Ea Búc, huyện Ea Kar (Đắc Lắc).
Mới đây Ban quản lý Dự án Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô phối hợp với cơ quan chức năng tiến hành giải tỏa hơn 11.000m2 đất rừng bị các hộ Vàng A Tả và Sùng Thị Nô trú ở xã Ea Búc lấn chiếm trái phép. Cũng theo tìm tiểu của chúng tôi, hiện tại trong Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô còn một trang trại chăn nuôi đang hoạt động và một số hộ phát dọn đất trồng sắn ngay trong tiểu khu 623 thuộc Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, gây tác động tiêu cực đến công tác bảo tồn nguồn gen động thực vật rừng!
Trong khi cuộc chiến giữ rừng vô cùng vất vả và nguy nan, thì điều kiện sinh hoạt, đời sống của 71 cán bộ, kiểm lâm viên Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô lại còn quá thiếu thốn. Hiện tại còn 5/8 trạm kiểm lâm chưa có điện thắp sáng, 6 trạm chưa có nước sinh hoạt, anh em phải dùng nước suối; phần lớn các trạm cách xa chợ tới 30-40 chục km đường rừng, nên công tác tiếp phẩm rất khó khăn và giá cả đắt đỏ. Vì vậy, mỗi khi truy quyét dài ngày, anh em kiểm lâm thường phải ăn mỳ tôm, cá khô là chính. Sinh hoạt kham khổ, thiếu thốn, nguồn nước không đảm bảo, lại thường xuyên phải nằm trong rừng, mưa nắng thất thường cũng là nguyên dẫn tới các bệnh như sốt rét, sỏi thận.
Từ thực tế trên, PV cho rằng, nếu giao phó việc giữ 26.848 ha rừng cho 71 cán bộ, kiểm lâm của Khu bảo tồn thiên nhiên Ea Sô với điều kiện khó khăn, thiếu thốn và bất cập nêu trên, thì cuộc chiến giữ rừng ở đây quả thực không cân sức. Tài nguyên rừng đã, đang mất và tiếp tục “chảy máu” là điều không tránh khỏi. (An Ninh Thủ Đô 7/12)đầu trang(
6/12, UBND tỉnh vừa ra quyết định xử phạt 75 triệu đồng đối với Công ty TNHH Hiền Thái (trụ sở TP Buôn Mê Thuột, Đắk Lắk) do ông Nguyễn Trọng Thái (SN 1943) làm Giám đốc vì có hành vi mua lâm sản trái với các quy định của Nhà nước.
UBND tỉnh cũng tịch thu 8 khúc gỗ hộp (khối lượng hơn 4,2 m3) chủng loại gỗ hương, gõ thuộc loài nguy cấp, quý hiếm nhóm IIA, có nguồn gốc trái phép để sung vào công quỹ.
Trước đó, 25-11-2011, trong lúc tuần tra trên tuyến tránh quốc lộ 1A, công an và kiểm lâm tỉnh đã phát hiện ô tô BS: TH-7843 kéo rơmoóc BS: BM-083 đang lưu thông đoạn qua TP Tuy Hòa có nhiều nghi vấn nên ra hiệu lệnh dừng xe để kiểm tra, phát hiện trên xe vận chuyển 54m3 gỗ từ nhóm 1 đến nhóm 6, trong đó có 8 khúc gỗ hương và gõ với khối lượng hơn 4,2 m3 không có giấy tờ hợp pháp.
Tại cơ quan điều tra, tài xế Trần Ngọc Thanh (trú Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình) cho biết, số gỗ trên chở cho Công ty TNHH Hiền Thái. (Công An TPHCM 7/12) đầu trang(
Loại cây này được đồn thổi là chữa bách bệnh và có công hiệu phòng the ngang ngửa tân dược Viagra. Việc đào bới này nhanh chóng khiến khu núi Hồng bị cày nát, nham nhở.
Cách đây một vài tháng, người dân tại thị xã Hồng Lĩnh rỉ tai nhau cây mật nhân, hay còn gọi là cây mật gấu mọc ở núi Hồng Lĩnh (nằm giữa địa phận thị xã Hồng Lĩnh và hai huyện Nghi Xuân và Can Lộc) có công dụng chữa bách bệnh, tăng cường sinh lực đàn ông. Sau lời đồn thổi, hàng trăm người dân tại thị xã Hồng Lĩnh đã mang theo cuốc, thuổng và các dụng cụ đào bới khác lên núi Hồng săn cây thần dược.
Tìm hiểu của phóng viên được biết, do giá của cây thuốc này được một số đầu nậu thu mua ở thị xã Hồng Lĩnh thổi lên liên tục nên ngày càng có nhiều người bỏ cả việc ruộng vườn lên núi đào cây. Mới đầu giá của loại cây này chỉ 50.000 đồng/kg, nhưng lúc đỉnh điểm giá vọt lên tới 500.000 đồng/kg. Người dân đào được bao nhiêu, các đầu nậu thu mua sẵn sàng gom hết.
Thực tế công dụng của loài cây dược liệu này có như lời đồn thổi? Tìm hiểu được biết, tại cuốn Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam do Nhà xuất bản Y học Việt Nam phát hành năm 2003 (Giáo sư, Tiến sỹ Đỗ Khắc Lợi biên soạn) thì cây này có công dụng: Vỏ dùng chữa để chữa bệnh ăn uống không tiêu, đau mỏi lưng. Không có tài liệu nào nói rằng cây mật nhân có tác dụng tăng cường sinh lý đàn ông.
Theo ghi nhận của phóng viên, tại thị xã Hồng Lĩnh người dân dùng rễ cây này ngâm rượu uống với mong muốn được tăng cường sinh lực. Nhiều người hoảng hồn khi uống loại rượu này bổ thì chưa thấy đâu mà chỉ thấy hoa mắt, chân tay bủn rủn.
Trao đổi với PV, ông Dương Đăng Hiền - Giám đốc Bệnh viện Đông Y Hà Tĩnh cho biết: “Có thể khẳng định đây là cây thuốc quý của Việt Nam nhưng hiện bệnh viện chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu về tác dụng của cây, trong danh mục những cây thuốc dùng để chữa bệnh cho bệnh nhân thì bệnh viện cũng chưa đưa cây này vào. Đây là loại cây có vị đắng, tính hàn. Người dân không nên dùng bừa bãi vì có thể có tác dụng phụ. Chính quyền cũng cần có phương án bảo vệ loại thuốc quý này”- ông Hiền chia sẻ. (Gia đình&Xã hội 5/12)đầu trang(
Bấy lâu nay rừng đặc dụng Hữu Liên nằm ở phía Tây Nam của tỉnh Lạng Sơn đang bị "lâm tặc" xẻ thịt. Ở đây, kiểm lâm rình "lâm tặc" và "lâm tặc" cũng theo dõi "nhất cử nhất động" của lực lượng kiểm lâm.
Cả khu rừng có diện tích rộng hơn 8.000 ha này đã được công nhận là Khu bảo tồn thiên nhiên. Thế nhưng, vì cái lợi trước mắt từ rừng đem lại, người dân đã tiếp tay cho việc buôn lậu gỗ và chính họ cũng tham gia vào việc chặt gỗ trái phép.
Những "lâm tặc" này lại chính là người địa phương, sống ở trong vùng lõi của khu rừng nên rất khó xử lý. Cuộc chiến gay go và phức tạp để giữ rừng suốt mấy chục năm nay vẫn chưa thôi "đổ máu".
Theo quan sát của PV Người Đưa Tin, con đường nối quốc lộ 1A qua xã Yên Thịnh (huyện Hữu Lũng, Lạng Sơn) đến xã Trấn Yên (huyện Bắc Sơn, Lạng Sơn) chỉ dài hơn 20 km này chính là tuyến đường "độc đạo" vận chuyển gỗ lậu được khai thác từ rừng đặc dụng Hữu Liên.
Dọc tuyến đường này, thỉnh thoảng chúng tôi phát hiện có những chiếc xe Minks, Win chở đầy gỗ, phóng vùn vụt về hướng quốc lộ 1A. Dò hỏi người dân, chúng tôi biết được những xe chở gỗ này được chuyển đến bán cho chủ đầu nậu ở thị trấn Mẹt để chuyển về Bắc Ninh.
Khi thấy có người lạ thì cánh "chim lợn" sẽ bám đuôi. Ở đầu đường vào xã Yên Thịnh, đoạn giao với quốc lộ 1A có mấy quán nước được canh bởi những ánh mắt liếc ngang, liếc dọc, dè chừng. Khi có người lạ rẽ vào lối Yên Thịnh, chúng lại nhấc điện thoại để gọi cho ai đó. Chúng tôi vào đến trung tâm xã Yên Thịnh nhưng vẫn thấy có người "bám đuôi". Chúng tôi vờ hỏi dân làng đường về huyện Bắc Sơn (Lạng Sơn), chúng (tức những đối tượng "hành nghề chim lợn") mới "buông tha".
Theo quy luật đối tượng buôn gỗ lậu thường hoạt động vào buổi trưa, chiều tối hay đêm khuya và rạng sáng. Chiều xuống, chúng tôi đi xe máy dạo qua khu vực rừng Hữu Liên. Dọc hai bên đường, số lượng xe máy xuất hiện càng nhiều. Những chiếc xe chở gỗ lậu nặng chình ình lao từ những bụi rậm, bìa rừng ra đường lớn với tốc độ chóng mặt. Khi đến trạm kiểm lâm thì chúng đi chậm lại dò xét cẩn thận. Chỉ cần qua được chặng này, cánh cửu vạn sẽ phóng thẳng ra hướng quốc lộ 1A.
Khoảng 20h, PV đến trạm Kiểm lâm rừng đặc dụng Hữu Liên. Đứng quan sát từ xa, chúng tôi thấy cánh cửu vạn vẫn chở gỗ phóng vù vù qua trước trạm. Chỉ khi biết có nhà báo đến tìm hiểu thông tin, các anh mới bắt đầu hạ tấm barie xuống và lái chiếc "u oát" ra trực chốt. Tuy nhiên, khi thấy barie chặn lại, "lâm tặc" bèn quay xe máy ngược lại hoặc phóng qua con đường mòn phía sau trạm kiểm lâm.
Ông Chu Xuân Ngọc, tổ trưởng tổ trực chốt trạm Kiểm lâm rừng đặc dụng Hữu Liên cho hay: Cánh cửu vạn rất liều lĩnh, họ sẵn sàng chống trả với lực lượng kiểm lâm. Khi bị chặn bắt, nhiều trượng hợp còn quay lại chống trả. Lực lượng chúng tôi quá mỏng, rất khó quản lý và xử lý".
PV tận mắt chứng kiến cánh cửu vạn trốn chạy kiểm lâm vô cùng liều lĩnh. Khi bị tổ trực chốt chặn xe lại, chúng vội vàng quay xe rồi rú ga bỏ chạy. Chúng tôi vẫn ám ảnh với một cặp vợ chồng đèo thêm con nhỏ đi chở gỗ lậu.
Khi gặp cánh kiểm lâm, họ hét toáng lên: "Có con nhỏ, chết con tôi các ông đền đấy!". Vừa hô hét, họ vừa quay xe bỏ chạy. Lực lượng kiểm lâm không dám đuổi theo, vì sợ nếu sơ suất sẽ ảnh hưởng đến tính mạng của đứa trẻ.
Trao đổi với PV Người Đưa Tin, ông Lương Long Hải, hạt trưởng hạt Kiểm lâm huyện Hữu Lũng cho biết: "Sở dĩ chúng tôi không thể xử lý dứt điểm nạn "lâm tặc" là do việc khai thác và buôn gỗ lậu diễn ra chủ yếu ở vùng lõi của rừng Hữu Liên.
Mọi sinh hoạt của lực lượng kiểm lâm cũng gắn với người dân trong khu vực này. Vì thế, khi cán bộ xuống bản lấy đồ ăn thức uống hoặc mua nhu yếu phẩm như gạo, mắm muối, thuốc thang… vẫn phải "chạm mặt" bà con".
Trên địa bàn huyện Hữu Lũng có 7 dân tộc anh em sinh sống, gồm Tày, Nùng, Cao Lan, Sán Chỉ... vốn có phong tục tập quán làm nhà bằng gỗ nên khu vực xung quanh rừng Hữu Liên có hàng trăm ngôi nhà dựng bằng gỗ.
Anh Đàm Văn Đại - một người dân ở xã Hữu Liên than: "Để đủ số lượng gỗ dựng nhà cũng cần hàng chục khối gỗ đấy. Ngày trước, rừng còn nhiều gỗ nên kiếm gỗ làm nhà dễ lắm, giờ gỗ rừng sắp hết rồi, mà cán bộ lại cấm khai thác để dựng được ngôi nhà cũng phải chặt gỗ để dành cả tháng trời mới đủ...".
Việc bà con sống trong vùng lõi của rừng Hữu Liên gây rất nhiều khó khăn cho công tác quản lý. Người dân đi lên nương rẫy lấy củi, làm nương cũng diễn ra ở khu vực lõi của rừng. Trong khi đó, "lâm tặc" lại thường chọn thời gian bà con đi rừng về mới vận chuyển gỗ lậu.
Con đường xuyên qua xã Hữu Liên đã được mở rộng thêm, trải dọc bìa rừng có đến hàng chục tốp xe Minks dựng lấp ló sau những bụi cây nên không thể phân biệt được đâu là xe của "cánh" cửu vạn, đâu là xe của người dân bình thường.
Sau khi khai thác được gỗ, "lâm tặc" sẽ chờ trời tối để tuồn gỗ ra bìa rừng và chuyển ra ngoài cho các đầu nậu. Trong khi đó, lực lượng kiểm lâm chỉ được vây bắt ở ngoài bìa rừng, khi chúng vào vùng lõi thì phải liên lạc với Ban quản lý rừng mới có quyền bắt giữ.
Tuy nhiên, trong vùng này, sóng điện thoại chập chờn nên rất khó cho công tác phối hợp thực hiện. Trong khi đó, "lâm tặc" lại được sự tiếp tay của người dân, nếu gặp phải sự kiểm tra của cơ quan quản lý thì chúng sẽ phát tán gỗ vào các hộ dân trong xã hoặc giấu ở bìa rừng.
Tình trạng buôn lậu ở khu vực đèo Nhừ, giáp ranh huyện Bắc Sơn diễn ra rất phức tạp. Do khu vực đèo Nhừ đang làm đường nối giữa huyện Hữu Lũng và huyện Bắc Sơn nên đội quân "lâm tặc" lại càng được thể hoành hành vì đường vận chuyển rất thuận lợi.
Theo quan sát của PV, những khúc gỗ có đường kính khoảng 40 - 80cm nằm rải rác suốt khoảng 1km theo sườn dốc của đèo. Đi lên đỉnh đèo, rẽ vào vạt rừng, những khúc gỗ lớn đã được "lâm tặc" xẻ ra từng đoạn vuông vắn dài khoảng 2m - 3m, có khúc chưa kịp xẻ vẫn còn nằm ngổn ngang chờ bốc đi. Chúng xẻ gỗ ngay ở mép đường cái phía trên đỉnh đèo và lấy xe máy chở ra hướng quốc lộ 1A, một số kẻ còn phóng vùn vụt về hướng Bắc Sơn.
Nhìn những mảnh rừng bị cắt nát, những khúc gỗ nằm chỏng chơ bên vệ đường, chúng tôi không khỏi xót xa, khi không biết đến bao giờ, những cung đường gỗ lậu này mới "bình yên"…
Đã từ lâu, rừng đặc dụng Hữu Liên vẫn là “điểm nóng” về nạn buôn gỗ lậu. Nơi đây từng được mệnh danh là "thủ phủ" của rất nhiều gỗ quý như: Nghiến, lim, sến, gụ… Vì cái lợi trước mắt, nhiều người dân đã tiếp tay cho "lâm tặc" tàn sát rừng. Chính họ cũng vào rừng xẻ gỗ và buôn lậu gỗ. Điều đó khiến cho cuộc chiến giữ rừng thêm cam go. (Người Đưa Tin 7/12)đầu trang(
TIN THẾ GIỚI
Việc bảo tồn các cánh rừng trên khắp thế giới nay tùy thuộc vào cách hành xử của Trung Quốc, quốc gia nhập khẩu và tiêu thụ gỗ lớn nhất thế giới.
“Trung Quốc là quốc gia mua gỗ lớn nhất thế giới, như thế có nghĩa là các tiến triển trong nỗ lực bài trừ nạn phá rừng bất hợp pháp tùy thuộc vào các biện pháp họ đưa ra”- Tổ chức Điều tra về Môi trường (IEA), có trụ sở đặt tại London (Anh), cho biết trong bản báo cáo công bố ở Bắc Kinh mới đây.
Nhu cầu của thị trường Trung Quốc đối với gỗ nhập khẩu đã tăng gấp ba kể từ năm 2000 đến nay, lên tới 180 triệu mét khối hồi năm ngoái. IEA cho hay có ít nhất 10% số lượng gỗ nhập khẩu này xuất phát từ các nguồn bất hợp pháp.
IEA nói rằng Trung Quốc hiện là nhà nhập khẩu, tiêu thụ, xuất khẩu gỗ và các sản phẩm từ gỗ lớn nhất thế giới. Do nguồn cung nội địa ít, Trung Quốc chuyển hướng sang các quốc gia khác nhằm bù đắp cho sự thiếu hụt này.
Theo báo cáo của IEA, các nước ở xa Trung Quốc như Mozambique ở châu Phi, quần đảo Solomon ở Nam Thái Bình Dương, đến các quốc gia gần hơn như Myanmar, Lào và các nước láng giềng khác của Trung Quốc đều đang rơi vào tình trạng gỗ quý và các loại cây khác bị chặt vô tội vạ nhằm thỏa mãn nhu cầu tiêu thụ của người Trung Quốc.
Ở một số các quốc gia, IEA nhận thấy rằng giới mua gỗ lậu người Trung Quốc đã bất chấp các thỏa thuận quốc tế trong ngăn chặn nạn buôn bán gỗ và xuất khẩu các loại gỗ quý bất hợp pháp bằng việc thưởng tiền và thông qua mạng lưới buôn lậu gỗ.
Dựa trên các cuộc điều tra của riêng mình, kết hợp với phân tích dữ liệu của Liên Hiệp Quốc và các cơ quan Trung Quốc, báo cáo này bổ sung gỗ vào danh sách các nguyên liệu mà Trung Quốc có nhu cầu tiêu thụ và đang khiến thế giới thay đổi.
Nhu cầu gỗ của Trung Quốc tăng do sự phát triển nóng của quốc gia này trong 15 năm qua. Báo cáo cho rằng hiện nay, để giải quyết những vấn đề về môi trường, Trung Quốc cần quản lý chặt chẽ hơn gỗ tròn và xây dựng kế hoạch trồng rừng với quy mô lớn.
Nhìn chung, báo cáo đánh giá Trung Quốc hiện đang vô hình trung đẩy nhanh nạn phá rừng trên thế giới. Điều này khiến các nước gặp khó khăn trong việc bảo vệ nguồn gỗ quý, đa dạng sinh học.
Các cơ quan hữu quan của Trung Quốc từ chối đưa ra bình luận và nói họ chưa thấy báo cáo này; đồng thời, yêu cầu các câu hỏi liên quan cần được thể hiện bằng văn bản.
Trong quá khứ, chính phủ Trung Quốc đã phản ứng với những chỉ trích rằng Trung Quốc săn nguyên liệu của các quốc gia đang phát triển bằng việc nói rằng thương mại là hai bên cùng có lợi, tạo thu nhập và việc làm cho các nhà cung cấp. (Theo Petrotimes 7/12)đầu trang(
Trong khu bảo tồn hoang dã Welgevonden, Nam Phi, một con trăn châu Phi dài gần 4,9m đã siết chặt và nuốt chửng chú linh dương.
Rudi Hulshof - nhân viên kiểm lâm làm việc tại khu bảo tồn Welgevonden, 35 tuổi - đã may mắn chụp được cảnh tượng trên. Anh nói trên tờ The Sun: “Thật không thể tin được. Đây là lần đầu tiên tôi chứng kiến sức mạnh của kẻ săn mồi”.
“Các chuyên gia nghiên cứu bò sát đều ấn tượng và chết lặng khi xem những hình ảnh này”, anh Hulshof cho biết thêm trên tờ Daily Mail.
Cảnh tượng trên được cho là hiếm vì thông thường trăn chỉ săn những con mồi nhỏ như thỏ rừng, cừu, sóc, chim và các loài chuột. (Tuổi Trẻ 7/12) đầu trang(./.
Biên tập viên: Bùi Hoa
|
|||